Từ ngày 01/7/2024, Luật Căn cước 2023 chính thức có hiệu lực, đánh dấu bước chuyển mình quan trọng trong quản lý dân cư tại Việt Nam. Không chỉ đơn thuần là đổi tên từ "Căn cước công dân" sang "Căn cước", mẫu thẻ mới còn mang trong mình những cải tiến công nghệ vượt trội và lược bỏ nhiều thông tin truyền thống trên bề mặt thẻ.

Diện mạo mới: Tinh giản và bảo mật hơn

Điểm khác biệt dễ nhận thấy nhất chính là tên gọi. Thẻ mới được gọi ngắn gọn là Thẻ Căn cước. Tuy nhiên, sự thay đổi không chỉ dừng lại ở cái tên. Trên mặt thẻ, thông tin về "Quê quán" đã được thay thế bằng "Nơi đăng ký khai sinh", và "Nơi thường trú" được đổi thành "Nơi cư trú".

Việc thay đổi này mang ý nghĩa thực tiễn rất lớn. Theo quy định tại Luật Căn cước 2023, nơi cư trú bao gồm cả nơi thường trú và nơi tạm trú. Điều này đồng nghĩa với việc những công dân chưa có điều kiện đăng ký thường trú vẫn có thể được cấp thẻ Căn cước, đảm bảo quyền lợi tối đa trong các giao dịch dân sự và thủ tục hành chính.

Đặc biệt, các thông tin nhạy cảm như dấu vân tay và đặc điểm nhận dạng đã hoàn toàn biến mất khỏi bề mặt thẻ. Thay vào đó, chúng được mã hóa và lưu trữ an toàn trong chip điện tử, giúp tăng cường tính bảo mật và thẩm mỹ cho chiếc thẻ.

Bổ sung mống mắt, ADN: Bước tiến của công nghệ sinh trắc học

Một trong những điểm "đắt giá" nhất của thẻ Căn cước mới chính là việc bổ sung các trường thông tin sinh trắc học hiện đại. Theo quy định tại Điều 15 Luật Căn cước 2023, cơ sở dữ liệu căn cước sẽ lưu trữ thêm thông tin về mống mắt, ADN và giọng nói.

Trong đó, việc thu nhận mống mắt là bắt buộc khi công dân thực hiện thủ tục cấp thẻ. Công nghệ này có độ chính xác cực cao, khó làm giả và đặc biệt hữu ích trong các trường hợp vân tay bị mờ hoặc không thể thu nhận được. Riêng đối với dữ liệu về ADN và giọng nói, việc thu thập sẽ dựa trên sự tự nguyện của người dân hoặc thông qua chia sẻ dữ liệu từ các cơ quan tố tụng, giám định.

"Thông tin sinh trắc học gồm: Ảnh khuôn mặt, vân tay, mống mắt, ADN, giọng nói..." - Trích khoản 3 Điều 15 Luật Căn cước 2023.

Ai sẽ được cấp thẻ Căn cước mới?

Không chỉ giới hạn ở công dân từ đủ 14 tuổi như trước đây, Luật Căn cước 2023 còn mở rộng đối tượng cấp thẻ cho trẻ em dưới 14 tuổi (theo nhu cầu). Điều này giúp tích hợp nhiều loại giấy tờ của trẻ em vào thẻ Căn cước, tạo thuận lợi cho phụ huynh trong việc thực hiện các thủ tục cho con em mình.

Việc chuyển đổi từ thẻ CCCD sang thẻ Căn cước không chỉ là thay đổi một tấm thẻ nhựa, mà là bước đi chiến lược trong việc xây dựng Chính phủ số, giúp mọi giao dịch của người dân trở nên minh bạch, an toàn và thuận tiện hơn bao giờ hết.