Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao đóng vai trò hạt nhân thúc đẩy quá trình hiện đại hóa nền nông nghiệp nước nhà, tạo ra giá trị gia tăng vượt trội và giải quyết bài toán phát triển bền vững. Tuy nhiên, việc gia nhập và triển khai dự án đầu tư tại các phân khu đặc thù này đòi hỏi nhà đầu tư phải vượt qua những tiêu chuẩn kỹ thuật, công nghệ và pháp lý vô cùng khắt khe. Vậy cụ thể theo quy định pháp luật hiện hành, dự án đầu tư trong khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phải đáp ứng những tiêu chí gì để được phê duyệt chủ trương và hưởng các ưu đãi đầu tư?

Dự án đầu tư vào khu nông nghiệp công nghệ cao phải đáp ứng tiêu chí chung nào?

Căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 5 Nghị định 263/2026/NĐ-CP, mọi dự án đầu tư khi đăng ký hoạt động trong khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao trước hết phải đáp ứng đầy đủ bộ tiêu chí chung nền tảng sau:

• Phù hợp định hướng phát triển: Dự án phải hoàn toàn phù hợp với mục tiêu, chức năng, quy hoạch phát triển và thuộc danh mục ngành, lĩnh vực ưu tiên thu hút đầu tư của từng khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao cụ thể đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
• Đúng loại hình hoạt động được phép: Dự án phải thuộc các loại hình hoạt động công nghệ cao, công nghệ chiến lược hoặc hoạt động hỗ trợ hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều 4 Nghị định 263/2026/NĐ-CP.
• Thuộc danh mục công nghệ do Thủ tướng Chính phủ quy định: Dự án phải trực tiếp áp dụng hoặc phục vụ việc nghiên cứu, thử nghiệm, khảo nghiệm, hoàn thiện, làm chủ, chuyển giao, thương mại hóa công nghệ, sản phẩm thuộc một trong các danh mục do Thủ tướng Chính phủ ban hành (Danh mục công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển, Danh mục sản phẩm công nghệ cao được khuyến khích phát triển, Danh mục công nghệ chiến lược hoặc Danh mục sản phẩm công nghệ chiến lược).
• Bảo đảm an ninh, môi trường và phát triển xanh: Dự án phải cam kết bảo đảm quốc phòng, an ninh trật tự, bảo vệ môi trường sinh thái, có phương án kỹ thuật khả thi nhằm giảm phát thải khí nhà kính, sử dụng tiết kiệm tài nguyên thiên nhiên, năng lượng tái tạo, an toàn sinh học, an toàn vệ sinh thực phẩm và an toàn hệ thống thông tin dữ liệu.
• Đáp ứng đồng thời tiêu chí riêng: Tùy theo từng mục tiêu cụ thể, dự án còn phải đáp ứng đồng thời các tiêu chí chuyên biệt tương ứng với từng loại hình dự án.

Bộ tiêu chí chuyên biệt chi tiết cho từng loại hình dự án đầu tư

Để tạo sự minh bạch và định hướng đúng trọng tâm, Điều 5 Nghị định 263/2026/NĐ-CP đã phân định rõ ràng các tiêu chí cụ thể áp dụng riêng cho từng nhóm dự án:

1. Dự án nghiên cứu ứng dụng, làm chủ công nghệ cao và công nghệ chiến lược

Theo khoản 2 Điều 5 Nghị định 263/2026/NĐ-CP, dự án dạng này phải đáp ứng các yêu cầu chất lượng chuyên sâu:

• Nội dung nghiên cứu, thử nghiệm phải xác định rõ ràng mục tiêu làm chủ công nghệ, sản phẩm đầu ra cùng lộ trình triển khai chi tiết;
• Công nghệ đề xuất nằm trong Danh mục công nghệ cao hoặc công nghệ chiến lược được ưu tiên đầu tư phát triển;
• Có quy trình rõ ràng trong tiếp nhận, thích nghi, giải mã, phát triển hoặc chuyển giao công nghệ vào thực tiễn sản xuất;
• Tiêu chuẩn nhân lực trình độ cao: Đội ngũ nhân lực khoa học và công nghệ có chuyên môn trực tiếp tham gia hoạt động nghiên cứu & phát triển (R&D) phải đạt tối thiểu 70% tổng số lao động dự án; trong đó số nhân sự có trình độ đại học trở lên phải chiếm từ 85% trở lên;
• Có kế hoạch rõ ràng về bảo hộ, quản lý quyền sở hữu trí tuệ và phương án thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

2. Dự án sản xuất thử nghiệm và trình diễn mô hình công nghệ cao

Quy định tại khoản 3 Điều 5 Nghị định 263/2026/NĐ-CP đòi hỏi:

• Sản phẩm hoặc quy trình canh tác, chế biến phải thuộc lĩnh vực nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao; công nghệ sử dụng đã được kiểm chứng khoa học hoặc chuyển giao hợp pháp;
• Quy mô diện tích, công suất dây chuyền sản xuất phải phù hợp tuyệt đối với mục tiêu trình diễn và tuân thủ quy hoạch xây dựng (quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết 1/500) được phê duyệt;
• Thiết lập hệ thống kiểm soát chất lượng, tiêu chuẩn an toàn thực phẩm, an toàn sinh học và quy trình truy xuất nguồn gốc sản phẩm điện tử;
• Giải trình phương án tiết kiệm năng lượng, tuần hoàn tài nguyên nước, sử dụng đất đai tiết kiệm và các giải pháp giảm phát thải ròng carbon.

3. Dự án ươm tạo công nghệ cao và ươm tạo doanh nghiệp khoa học công nghệ

Căn cứ khoản 4 Điều 5 Nghị định 263/2026/NĐ-CP, chủ đầu tư vườn ươm cần bảo đảm:

• Chương trình hỗ trợ ươm tạo công nghệ, tăng tốc thương mại hóa kết quả nghiên cứu nông nghiệp bài bản;
• Hạ tầng phòng thí nghiệm dùng chung, không gian làm việc số và mặt bằng thử nghiệm đáp ứng yêu cầu kỹ thuật hiện đại;
• Mạng lưới chuyên gia cố vấn giàu kinh nghiệm về công nghệ nông nghiệp, quản trị doanh nghiệp, gọi vốn và sở hữu trí tuệ;
• Cam kết các chỉ số hiệu quả thực tế (KPI) về số doanh nghiệp khoa học công nghệ ươm tạo thành công và tỷ lệ thương mại hóa sản phẩm.

4. Dự án đào tạo nguồn nhân lực và dự án cung ứng dịch vụ công nghệ cao

Các dự án đào tạo nhân lực phải bảo đảm giáo trình gắn kết thực tiễn chuỗi giá trị nông nghiệp theo khoản 5 Điều 5 Nghị định 263/2026/NĐ-CP. Trong khi đó, các dự án cung cấp dịch vụ hạ tầng số, phân tích, kiểm định chất lượng giống vật tư và nông sản quy định tại khoản 6 Điều 5 Nghị định 263/2026/NĐ-CP bắt buộc phải trang bị hệ thống kiểm định đạt chuẩn quốc gia, an toàn an ninh mạng và khả năng tích hợp dữ liệu đồng bộ với cơ sở dữ liệu ngành.

Khu nông nghiệp công nghệ cao gồm những loại hình hoạt động trọng điểm nào?

Theo quy định tại Điều 4 Nghị định 263/2026/NĐ-CP, nhằm thực thi các nhiệm vụ quy định tại khoản 2 Điều 24 Luật Công nghệ cao 2025, các hoạt động được phép triển khai trong khu tập trung vào hai nhóm then chốt:

1. Hoạt động công nghệ cao và công nghệ chiến lược trong nông nghiệp: Bao gồm nghiên cứu cơ bản định hướng ứng dụng, thử nghiệm giống cây trồng vật nuôi mới, hoàn thiện công nghệ canh tác thông minh, tự động hóa chuỗi thu hoạch và chế biến sâu; ươm tạo doanh nghiệp công nghệ nông nghiệp; đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao; cung cấp nền tảng số và dịch vụ dữ liệu nông nghiệp thông minh.
2. Hoạt động kiến tạo hệ sinh thái đổi mới sáng tạo: Thúc đẩy liên kết viện nghiên cứu - trường đại học - doanh nghiệp - hợp tác xã nông nghiệp; tổ chức hội chợ xúc tiến thương mại, sàn giao dịch công nghệ nông nghiệp; dịch vụ định giá sở hữu trí tuệ, tư vấn chuyển giao công nghệ và hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo (Startup AgriTech).

Cơ chế quản lý hoạt động đầu tư và giám sát thực hiện cam kết

Theo Điều 16 Nghị định 263/2026/NĐ-CP, quy trình quản lý dự án đầu tư được thắt chặt từ khâu thẩm định đến quá trình vận hành dự án:

• Trách nhiệm giải trình của nhà đầu tư: Khi nộp hồ sơ xin chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, nhà đầu tư phải lập bản giải trình chi tiết và ký cam kết bằng văn bản về việc đáp ứng đầy đủ, duy trì liên tục các tiêu chí theo quy định.
• Thẩm định đa ngành: Cơ quan có thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư có trách nhiệm rà soát, đánh giá toàn diện năng lực công nghệ và tính khả thi của các tiêu chí cam kết trước khi ban hành văn bản chấp thuận đầu tư.
• Căn cứ thanh tra, thu hồi dự án: Nội dung cam kết của nhà đầu tư chính là thước đo pháp lý cốt lõi để cơ quan quản lý nhà nước tiến hành giám sát định kỳ, kiểm tra đột xuất và là cơ sở xử lý vi phạm, đình chỉ hoặc kiến nghị thu hồi dự án nếu nhà đầu tư không duy trì đúng cam kết ban đầu.

Thẩm quyền và trách nhiệm của UBND cấp tỉnh đối với khu nông nghiệp công nghệ cao

Căn cứ Điều 21 Nghị định 263/2026/NĐ-CP, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thực hiện vai trò cơ quan quản lý nhà nước toàn diện đối với khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao thuộc địa bàn:

• Phê duyệt quy hoạch tổng thể phân khu, kế hoạch sử dụng đất, đề án phát triển và danh mục dự án trọng điểm kêu gọi thu hút đầu tư trong từng giai đoạn;
• Trình Hội đồng nhân dân cấp tỉnh thông qua các cơ chế chính sách đặc thù về ưu đãi thuế, hỗ trợ giải phóng mặt bằng, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và quỹ phát triển khoa học công nghệ địa phương;
• Quyết định thành lập hoặc mở rộng khu công nghệ cao theo phân cấp; bố trí nguồn ngân sách và quỹ đất sạch để hoàn thiện hạ tầng giao thông kết nối, hệ thống điện, xử lý nước thải và hạ tầng viễn thông phục vụ khu nông nghiệp công nghệ cao;
• Thành lập Ban quản lý hoặc giao nhiệm vụ cơ quan chuyên trách quản lý, thực hiện ủy quyền hành chính theo nguyên tắc "một cửa, tại chỗ" nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho cộng đồng doanh nghiệp đầu tư.