Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12255:2018 (hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 18602:2013) về Bao bì và môi trường - Tối ưu hóa hệ thống bao bì là văn bản kỹ thuật quy định các nguyên tắc, yêu cầu và quy trình nhằm tối ưu hóa hệ thống bao bì, giảm thiểu tối đa các tác động tiêu cực đến môi trường trong suốt vòng đời của bao bì.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các tổ chức, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực thiết kế, sản xuất, phân phối và sử dụng bao bì. Mục tiêu hướng tới là thiết lập một quy trình chuẩn hóa để đánh giá, cải tiến và tối ưu hóa cấu trúc bao bì nhằm tiết kiệm tài nguyên thiên nhiên và hạn chế chất thải ra môi trường.

Phân loại các bộ phận và thành phần của bao bì

Để thực hiện việc tối ưu hóa một cách hiệu quả, tiêu chuẩn đưa ra cách phân loại chi tiết đối với các bộ phận cấu thành nên hệ thống bao bì:

• Phần của bao bì có thể tách rời: Là những bộ phận cấu thành có thể tháo rời, phân tách một cách dễ dàng bằng tay hoặc thông qua các phương pháp vật lý đơn giản mà không cần sử dụng công cụ phức tạp. Việc nhận diện rõ nhóm này giúp định hình phương án tái chế hoặc tái sử dụng riêng biệt cho từng phần.
• Phần không thể tách rời: Là những thành phần tạo nên cấu trúc cốt lõi của bao bì hoặc bộ phận bao bì mà không thể phân tách bằng tay hoặc bằng các biện pháp vật lý đơn giản. Đối với nhóm này, việc tối ưu hóa phải tập trung vào việc lựa chọn nguyên liệu thân thiện và có khả năng đồng hóa khi xử lý rác thải.

Yêu cầu kiểm soát chất nguy hại cho môi trường

Tiêu chuẩn đặt ra yêu cầu nghiêm ngặt về việc minh bạch thông tin đối với các chất có khả năng gây hại cho môi trường tồn tại trong bao bì:

• Tại Mục 2 liên quan đến "thành phần/thông tin về cấu tử", nhà sản xuất bắt buộc phải chỉ rõ nồng độ hoặc dải nồng độ của các chất có nguy hại cho môi trường.
• Yêu cầu khai báo này được kích hoạt khi nồng độ của các chất nguy hại đạt mức bằng hoặc lớn hơn ngưỡng giới hạn được quy định cụ thể tại Bảng 1.5.1 của Hệ thống hài hòa toàn cầu về phân loại và dán nhãn hóa chất của Liên hợp quốc (GHS).

Cách tiếp cận về khả năng giảm thiểu tác động môi trường

Tiêu chuẩn đề xuất một hệ thống phương pháp luận và cách tiếp cận khoa học nhằm giảm thiểu tối đa khối lượng và thể tích bao bì nhưng vẫn đảm bảo đầy đủ các chức năng kỹ thuật cốt lõi:

• Xác định các giới hạn tối thiểu về mặt kỹ thuật để bảo vệ, bảo quản và vận chuyển sản phẩm an toàn.
• Khuyến khích việc cải tiến thiết kế, ứng dụng công nghệ mới và sử dụng vật liệu thay thế có hiệu suất cao hơn nhằm giảm thiểu lượng nguyên liệu đầu vào.
• Đánh giá toàn diện chu kỳ vòng đời để đảm bảo việc giảm thiểu vật liệu bao bì không gây ra các tác động tiêu cực gián tiếp lớn hơn đối với sản phẩm bên trong.

Hiệu lực thi hành

Hiện tại, các thông tin chi tiết về cơ quan ban hành, ngày ban hành chính thức cũng như ngày áp dụng cụ thể của Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12255:2018 chưa được xác định rõ ràng trong tài liệu đính kèm. Người sử dụng cần tra cứu thêm các văn bản công bố chính thức từ cơ quan có thẩm quyền để cập nhật hiệu lực thi hành chính xác nhất.