Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12251:2020 về Bảo vệ chống ăn mòn cho kết cấu xây dựng quy định các nguyên tắc, yêu cầu kỹ thuật và giải pháp thiết kế, thi công nhằm bảo vệ các kết cấu xây dựng khỏi tác động hủy hoại của môi trường ăn mòn.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân tham gia vào hoạt động tư vấn thiết kế, thi công, giám sát, nghiệm thu và quản lý vận hành các công trình xây dựng có kết cấu chịu tác động của môi trường xâm thực. Đối tượng áp dụng bao gồm các kết cấu bê tông, bê tông cốt thép và kết cấu thép trong các công trình dân dụng, công nghiệp, đặc biệt là các công trình biển, công trình ngập nước hoặc nằm trong vùng chịu ảnh hưởng của thủy triều.

- Quy định chung và các điều khoản đầu (Điều 1 đến Điều 4)

• Xác định phạm vi điều chỉnh của tiêu chuẩn đối với các loại kết cấu xây dựng chịu tác động của môi trường ăn mòn khác nhau, bao gồm cả môi trường khí quyển, môi trường đất và môi trường nước.
• Cung cấp hệ thống thuật ngữ và định nghĩa chuẩn hóa liên quan đến quá trình ăn mòn, tác nhân xâm thực, các chỉ số đánh giá mức độ ăn mòn và các biện pháp bảo vệ chống ăn mòn tương ứng.
• Phân loại chi tiết các mức độ xâm thực của môi trường (từ nhẹ, trung bình đến mạnh) làm cơ sở khoa học để lựa chọn giải pháp thiết kế và bảo vệ kết cấu phù hợp.
• Quy định các nguyên tắc cơ bản trong thiết kế chống ăn mòn, yêu cầu phải đảm bảo tính đồng bộ giữa giải pháp kiến trúc, giải pháp kết cấu và giải pháp bảo vệ bề mặt ngay từ giai đoạn lập dự án.

- Bảo vệ chống ăn mòn cho phần kết cấu công trình ngập trong nước biển, nước lợ

• Quy định các yêu cầu kỹ thuật nghiêm ngặt đối với vật liệu chế tạo kết cấu bê tông cốt thép làm việc trong môi trường ngập nước liên tục, bao gồm việc sử dụng xi măng bền sunfat, phụ gia hoạt tính và kiểm soát chặt chẽ tỷ lệ nước trên chất kết dính.
• Yêu cầu về chiều dày lớp bê tông bảo vệ cốt thép phải được tăng cường so với kết cấu trong điều kiện thông thường nhằm ngăn ngừa sự xâm nhập của ion clo vào sâu bên trong gây rỉ sét cốt thép.
• Quy định các giải pháp bảo vệ bổ sung như sử dụng cốt thép chống ăn mòn (cốt thép phủ epoxy, cốt thép không gỉ), áp dụng hệ thống bảo vệ catốt (anốt hy sinh hoặc dòng điện cưỡng bức) đối với các kết cấu thép hoặc cốt thép trong bê tông ngập nước.
• Hướng dẫn phương pháp kiểm tra, giám sát chất lượng thi công mối nối, các chi tiết liên kết và lớp phủ bảo vệ trong điều kiện thi công dưới nước.

- Bảo vệ chống ăn mòn cho phần kết cấu công trình biển (nước lợ) nằm trong khu vực thủy triều lên xuống và sóng táp

• Xác định đây là khu vực có nguy cơ ăn mòn và phá hủy cao nhất do sự tác động kết hợp giữa các yếu tố hóa học (ion clo, sunfat), vật lý (sự thay đổi khô ẩm liên tục, va đập của sóng, mài mòn do cát) và sinh học biển.
• Quy định bắt buộc phải sử dụng các loại bê tông có mác chống thấm cao, kết hợp với các biện pháp bảo vệ bề mặt bằng các lớp phủ polyme, composite hoặc sơn đặc chủng có khả năng kháng tia cực tím, chịu mài mòn và đàn hồi tốt để che phủ các vết nứt bê tông.
• Yêu cầu thiết kế hình dáng kết cấu phải hạn chế tối đa các góc cạnh sắc nhọn, các hốc hoặc khe hở dễ tích tụ muối biển và nước, đồng thời phải tạo điều kiện thuận lợi cho việc kiểm tra, bảo trì định kỳ.
• Quy định các biện pháp bảo vệ đặc biệt cho kết cấu thép trong vùng sóng táp, bao gồm việc sử dụng các hệ sơn phủ đa lớp có độ dày cao hoặc bọc bảo vệ bằng các vật liệu phi kim loại bền vững.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12251:2020 có hiệu lực áp dụng kể từ ngày được công bố bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyền, đóng vai trò là công cụ kỹ thuật pháp lý quan trọng để kiểm soát chất lượng và tuổi thọ của các công trình xây dựng trước tác động của môi trường ăn mòn tại Việt Nam.