Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13613:2023 về Lò phản ứng khí hóa xử lý chất thải rắn - Yêu cầu kỹ thuật quy định các yêu cầu kỹ thuật, an toàn và bảo vệ môi trường đối với việc thiết kế, chế tạo, lắp đặt và vận hành các hệ thống lò phản ứng khí hóa chất thải rắn tại Việt Nam.

Phạm vi áp dụng và đối tượng áp dụng

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến thiết kế, chế tạo, nhập khẩu, phân phối, lắp đặt, vận hành và quản lý các lò phản ứng khí hóa xử lý chất thải rắn sinh hoạt và chất thải rắn công nghiệp thông thường. Tiêu chuẩn này không áp dụng cho các lò đốt rác thông thường không sử dụng công nghệ khí hóa hoặc các thiết bị xử lý chất thải nguy hại đặc thù trừ khi có quy định riêng.

Nội dung cốt lõi của Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13613:2023 (Từ Điều 1 đến Điều 4)

1. Phạm vi áp dụng (Điều 1)

• Xác định giới hạn và phạm vi điều chỉnh của tiêu chuẩn đối với các loại lò phản ứng khí hóa xử lý chất thải rắn.
• Định hướng việc áp dụng tiêu chuẩn nhằm chuẩn hóa công nghệ khí hóa, nâng cao hiệu quả thu hồi năng lượng và giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường.

2. Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

• Quy định các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia liên quan làm căn cứ đối chiếu và áp dụng đồng bộ với TCVN 13613:2023.
• Các tài liệu viện dẫn bao gồm các quy định về an toàn thiết bị áp lực, tiêu chuẩn khí thải môi trường, tiêu chuẩn về vật liệu chịu nhiệt và các quy trình thử nghiệm liên quan. Khi các tài liệu viện dẫn có sự thay đổi, bổ sung thì áp dụng phiên bản mới nhất.

3. Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)

• Lò phản ứng khí hóa: Là thiết bị công nghệ thực hiện quá trình chuyển hóa nhiệt hóa chất thải rắn thành khí tổng hợp (syngas) trong điều kiện thiếu oxy hoặc có kiểm soát tác nhân khí hóa.
• Khí tổng hợp (Syngas): Hỗn hợp khí dễ cháy sinh ra từ quá trình khí hóa, thành phần chủ yếu gồm cacbon monoxit (CO), hydro (H2), metan (CH4) và một số thành phần khí khác.
• Tác nhân khí hóa: Chất phản ứng được đưa vào lò phản ứng (như không khí, oxy, hơi nước hoặc hỗn hợp của chúng) để duy trì và thúc đẩy phản ứng khí hóa xảy ra.
• Tro xỉ khí hóa: Chất thải rắn còn lại sau khi kết thúc quá trình khí hóa chất thải trong lò phản ứng.

4. Yêu cầu kỹ thuật đối với lò phản ứng khí hóa (Điều 4)

• Yêu cầu về cấu trúc và vật liệu: Lò phản ứng phải được chế tạo từ vật liệu chịu nhiệt, chịu áp suất và chống ăn mòn hóa học cao. Vỏ lò phải đảm bảo độ kín khít tuyệt đối, ngăn ngừa rò rỉ khí syngas độc hại ra ngoài môi trường xung quanh.
• Yêu cầu về công nghệ và vận hành: Hệ thống phải kiểm soát được lưu lượng tác nhân khí hóa, nhiệt độ và áp suất trong lò để tối ưu hóa hiệu suất chuyển hóa năng lượng. Tro xỉ thải ra phải được thu gom, phân loại và xử lý theo đúng quy định về quản lý chất thải.
• Yêu cầu về an toàn: Lò phản ứng phải được trang bị hệ thống van an toàn, hệ thống ngắt khẩn cấp khi áp suất hoặc nhiệt độ vượt ngưỡng cho phép, và hệ thống cảm biến cảnh báo rò rỉ khí gas.
• Yêu cầu về bảo vệ môi trường: Khí thải phát sinh từ quá trình đốt cháy khí syngas hoặc từ hoạt động của lò phải được xử lý qua hệ thống lọc bụi, xử lý khí độc trước khi xả ra môi trường, đảm bảo đạt các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải hiện hành.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13613:2023 có hiệu lực thi hành kể từ ngày được cơ quan nhà nước có thẩm quyền công bố áp dụng. Các cơ sở đang vận hành hoặc xây dựng mới hệ thống lò phản ứng khí hóa xử lý chất thải rắn phải rà soát, đối chiếu để đảm bảo tuân thủ đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật nêu trên nhằm bảo đảm an toàn vận hành và bảo vệ môi trường.