Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11985-8:2017 (hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 11148-8:2011) quy định các yêu cầu an toàn đối với máy cầm tay không dùng năng lượng điện, cụ thể là Phần 8: Máy mài bằng giấy nhám và máy đánh bóng cầm tay. Tiêu chuẩn này do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia biên soạn và được công bố bởi cơ quan có thẩm quyền về tiêu chuẩn đo lường chất lượng nhằm thiết lập các quy chuẩn kỹ thuật an toàn thống nhất trên phạm vi toàn quốc.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các loại máy cầm tay không dùng năng lượng điện (chủ yếu hoạt động bằng khí nén, thủy lực hoặc động cơ đốt trong) được thiết kế để thực hiện công việc mài bằng giấy nhám hoặc đánh bóng bề mặt. Đối tượng áp dụng bao gồm các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động thiết kế, chế tạo, nhập khẩu, phân phối và sử dụng các loại máy mài, máy đánh bóng cầm tay tại Việt Nam nhằm phòng ngừa tối đa các tai nạn lao động và rủi ro kỹ thuật.

Nội dung cốt lõi của Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11985-8:2017 (Từ Điều 1 đến Điều 4)

• Điều 1: Phạm vi áp dụng (Scope)
  • Tiêu chuẩn quy định chi tiết các yêu cầu an toàn đối với máy mài bằng giấy nhám và máy đánh bóng cầm tay truyền động bằng động cơ quay hoặc động cơ tịnh tiến.
  • Áp dụng cho các thiết bị sử dụng các loại đĩa mài, băng mài, tấm mài bằng giấy nhám hoặc các phụ kiện đánh bóng mềm bằng vải, len, da.
  • Tiêu chuẩn không áp dụng cho các loại máy mài sử dụng đá mài cứng hoặc các thiết bị được thiết kế để lắp đặt cố định trên bệ máy.
• Điều 2: Tài liệu viện dẫn (Normative references)
  • Liệt kê các tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế liên quan chặt chẽ, là căn cứ pháp lý và kỹ thuật không thể tách rời khi áp dụng tiêu chuẩn này.
  • Các tài liệu viện dẫn bao gồm các tiêu chuẩn về an toàn máy móc tổng quát, phương pháp đo lường độ rung, tiếng ồn và các yêu cầu kỹ thuật đối với hệ thống truyền động khí nén, thủy lực.
• Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa (Terms and definitions)
  • Định nghĩa rõ ràng các khái niệm chuyên ngành như: máy mài bằng giấy nhám (sanders), máy đánh bóng (polishers), máy mài quỹ đạo (orbital sanders), máy mài quỹ đạo ngẫu nhiên (random orbital sanders), và các bộ phận cấu thành chính của thiết bị.
  • Làm rõ các thuật ngữ liên quan đến vận tốc định mức, áp suất làm việc tối đa và các cơ cấu điều khiển an toàn tích hợp trên máy.
• Điều 4: Yêu cầu an toàn và biện pháp bảo vệ (Safety requirements and measures)
  • An toàn cơ học: Thiết kế của máy phải triệt tiêu các nguy cơ gây kẹt, cắt, hoặc cuốn vào các bộ phận chuyển động. Cơ cấu kẹp giữ giấy nhám hoặc tấm đánh bóng phải đảm bảo độ chắc chắn tuyệt đối, không bị văng ra ngoài khi vận hành ở tốc độ tối đa.
  • Cơ cấu điều khiển và khởi động: Bộ phận khởi động (cò bấm, tay gạt) phải được thiết kế thông minh để tránh việc vô tình kích hoạt máy. Phải tích hợp cơ cấu tự động ngắt (tự động trả về vị trí tắt) ngay khi người vận hành thả tay ra khỏi bộ phận điều khiển.
  • Kiểm soát tốc độ quay: Thiết bị phải được trang bị bộ điều tốc hoặc cơ cấu giới hạn tốc độ tự động để đảm bảo tốc độ quay thực tế không vượt quá tốc độ định mức của phụ kiện mài hoặc đánh bóng đi kèm.
  • Xử lý khí xả và bụi mịn: Đối với các dòng máy hoạt động bằng khí nén, luồng khí xả phải được định hướng đi lệch khỏi vị trí đứng của người vận hành và không được thổi trực tiếp vào vùng làm việc để tránh phát tán bụi mịn gây hại cho hệ hô hấp.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11985-8:2017 (ISO 11148-8:2011) có hiệu lực kể từ ngày ban hành và công bố chính thức. Tiêu chuẩn này được khuyến khích áp dụng rộng rãi trong các ngành công nghiệp sản xuất, cơ khí chế tạo, lắp ráp và sửa chữa nhằm chuẩn hóa quy trình an toàn lao động và nâng cao chất lượng sản phẩm công nghiệp tại Việt Nam.