Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11480:2016 quy định phương pháp xác định dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trong nước uống bằng phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao sử dụng detector tử ngoại (HPLC-UV). Đây là tài liệu kỹ thuật quan trọng giúp các phòng thử nghiệm kiểm soát chất lượng nước uống, bảo vệ sức khỏe cộng đồng trước nguy cơ ô nhiễm hóa chất bảo vệ thực vật.

- Phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn (Điều 1)

• Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định dư lượng của một số loại thuốc bảo vệ thực vật cụ thể trong các mẫu nước uống.
• Phương pháp này áp dụng cho việc phân tích định lượng các hoạt chất thuốc bảo vệ thực vật có khả năng hấp thụ bức xạ tử ngoại và có thể tách được bằng hệ thống sắc ký lỏng pha đảo.
• Giới hạn phát hiện của phương pháp phụ thuộc vào bản chất của từng hoạt chất, thể tích mẫu nước được chiết và hiệu năng của hệ thống thiết bị sắc ký lỏng sử dụng detector UV.

- Tài liệu viện dẫn liên quan (Điều 2)

• Các tài liệu viện dẫn trong tiêu chuẩn là nền tảng để thực hiện đúng quy trình lấy mẫu và chuẩn bị mẫu thử nghiệm.
• Tiêu chuẩn viện dẫn chủ yếu bao gồm các tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) và tiêu chuẩn quốc tế (ISO) về hướng dẫn lấy mẫu nước, bảo quản mẫu nước uống và các yêu cầu chung về năng lực phòng thử nghiệm hóa học.
• Việc áp dụng phiên bản mới nhất của các tài liệu viện dẫn là bắt buộc để đảm bảo tính cập nhật và độ chính xác của phép thử.

- Nguyên tắc của phương pháp sắc ký lỏng detector UV (Điều 3)

• Quá trình chiết tách: Các hoạt chất thuốc bảo vệ thực vật có trong mẫu nước uống được làm giàu và tách ra khỏi nền mẫu bằng phương pháp chiết lỏng - lỏng (LLE) sử dụng dung môi hữu cơ không phân cực hoặc phương pháp chiết pha rắn (SPE) với cột chiết thích hợp.
• Quá trình làm sạch và cô đặc: Dịch chiết sau đó được làm khô bằng chất hút nước (như natri sunfat khan), cô đặc bằng thiết bị cô quay chân không hoặc thổi dòng khí nitơ để chuyển sang dung môi phù hợp cho phân tích sắc ký.
• Phân tích sắc ký: Dịch chiết cô đặc được tiêm vào hệ thống sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC). Các chất được tách nhau ra trên cột sắc ký pha đảo (thường là cột C18) dựa trên sự khác biệt về ái lực giữa pha động và pha tĩnh.
• Phát hiện và định lượng: Các hoạt chất sau khi tách khỏi cột được phát hiện bằng detector tử ngoại (UV) hoặc detector mảng diod (DAD) ở bước sóng hấp thụ cực đại đặc trưng. Định lượng hàm lượng chất dựa trên việc so sánh diện tích pic hoặc chiều cao pic của mẫu với dung dịch chuẩn tương ứng.

- Yêu cầu về thuốc thử và vật liệu thử nghiệm (Điều 4)

• Yêu cầu chung: Tất cả các hóa chất, dung môi sử dụng phải thuộc loại tinh khiết phân tích dùng cho sắc ký (HPLC grade) để tránh gây nhiễu đường nền hoặc tạo các pic giả trên sắc ký đồ.
• Nước cất siêu tinh khiết: Nước dùng để pha chế pha động và dung dịch chuẩn phải là nước siêu tinh khiết, không chứa các tạp chất hữu cơ có khả năng hấp thụ UV.
• Dung môi hữu cơ: Bao gồm axetonitril (ACN), metanol (MeOH), diclometan, etyl axetat và các dung môi khác phù hợp với quy trình chiết và rửa giải.
• Chất chuẩn thuốc bảo vệ thực vật: Các chất chuẩn tinh khiết của từng loại thuốc bảo vệ thực vật cần phân tích, có chứng nhận xuất xứ và độ tinh khiết rõ ràng (thường lớn hơn 95%).
• Dung dịch chuẩn gốc và chuẩn làm việc: Được pha chế trong dung môi thích hợp, bảo quản ở nhiệt độ lạnh (thường dưới 4 độ C hoặc âm sâu) và tránh ánh sáng trực tiếp để ngăn ngừa sự phân hủy của hoạt chất.
• Các hóa chất bổ trợ khác: Natri sunfat khan (để làm khô dịch chiết), các chất điều chỉnh pH (axit photphoric, axit axetic, amoni axetat) dùng để tối ưu hóa pha động trong quá trình sắc ký.