Tóm tắt Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10746:2015 về Bưởi quả tươi

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10746:2015 hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế CODEX STAN 214-1999 (có sửa đổi năm 2011). Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu kỹ thuật về chất lượng, phân hạng, kích cỡ và các điều kiện thương mại đối với bưởi quả tươi nhằm đảm bảo an toàn và chất lượng sản phẩm khi lưu thông trên thị trường.

1. Phạm vi áp dụng (Điều 1)

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các giống bưởi thương phẩm được trồng từ loài Citrus grandis (L.) Osbeck (hoặc có tên đồng nghĩa là Citrus maxima Merr.), thuộc họ Cam quýt (Rutaceae), được cung cấp ở dạng tươi cho người tiêu dùng sau khi đã qua các công đoạn chuẩn bị và đóng gói. Tiêu chuẩn này không áp dụng đối với các loại bưởi quả tươi dùng trong chế biến công nghiệp.

2. Yêu cầu tối thiểu về chất lượng (Điều 2)

Trong tất cả các hạng chất lượng, tùy theo yêu cầu cụ thể cho từng hạng và dung sai cho phép, bưởi quả tươi phải đạt được các tiêu chuẩn tối thiểu sau đây:

• Quả bưởi phải còn nguyên vẹn, lành lặn, không bị dập nát hoặc hư hỏng đến mức không phù hợp cho việc sử dụng.
• Quả phải sạch tự nhiên, hầu như không có tạp chất hữu cơ hoặc vô cơ nhìn thấy được bằng mắt thường trên bề mặt vỏ.
• Hầu như không bị sinh vật hại (như côn trùng, nấm bệnh) gây ảnh hưởng đến ngoại quan của quả.
• Hầu như không bị hư hỏng do sinh vật hại gây ra đối với phần thịt quả bên trong.
• Không bị ẩm ướt bất thường ở ngoài vỏ, trừ trường hợp bị ngưng tụ nước do vừa đưa ra khỏi môi trường bảo quản lạnh.
• Không có mùi và/hoặc vị lạ từ môi trường xung quanh hoặc do hóa chất bảo quản không cho phép.
• Quả phải săn chắc, không bị mềm nhũn, héo úa hoặc mất nước quá nhiều.
• Không bị hư hỏng do nhiệt độ thấp (bỏng lạnh) hoặc nhiệt độ cao (cháy nắng).
• Độ phát triển và trạng thái của bưởi phải đạt mức độ tối ưu, cho phép quả tiếp tục quá trình chín sinh lý tự nhiên và đảm bảo chất lượng khi vận chuyển, bốc dỡ đến nơi tiêu thụ.

3. Phân hạng chất lượng (Điều 3)

Bưởi quả tươi được phân thành ba hạng chất lượng chính dựa trên các tiêu chí về ngoại quan và mức độ khuyết tật:

• Hạng đặc biệt (Extra Class): Quả bưởi thuộc hạng này phải có chất lượng cao nhất. Chúng phải đặc trưng cho giống về cả hình dáng, sự phát triển và màu sắc vỏ. Quả không được có các khuyết tật, ngoại trừ các khuyết tật rất nhẹ trên bề mặt vỏ với điều kiện không ảnh hưởng đến hình thức bên ngoài, chất lượng và cách trình bày của sản phẩm trong bao bì.
• Hạng I (Class I): Quả bưởi thuộc hạng này phải có chất lượng tốt và mang đầy đủ các đặc tính của giống. Tuy nhiên, cho phép có các khuyết tật nhẹ về hình dáng, màu sắc vỏ hoặc các khuyết tật nhẹ trên vỏ do rám nắng, cọ xát cơ học, với điều kiện tổng diện tích khuyết tật không vượt quá giới hạn quy định và hoàn toàn không ảnh hưởng đến phần thịt quả bên trong.
• Hạng II (Class II): Hạng này bao gồm những quả bưởi không được xếp vào các hạng cao hơn nhưng vẫn đáp ứng được các yêu cầu tối thiểu nêu trên. Quả có thể có các khuyết tật về hình dáng, màu sắc vỏ, vỏ bị sần sùi hoặc có vết xước nhẹ do cơ học hoặc sinh vật hại, miễn là quả vẫn giữ được các đặc tính cơ bản về chất lượng, độ bền bảo quản và tính mỹ quan.

4. Quy định về kích cỡ (Điều 4)

Kích cỡ của bưởi quả tươi được xác định bằng đường kính lớn nhất của phần xích đạo quả. Quy định về kích cỡ nhằm đảm bảo tính đồng đều của sản phẩm trong cùng một đơn vị bao bì:

• Kích cỡ tối thiểu của bưởi quả tươi lưu thông trên thị trường không được nhỏ hơn 100 mm đường kính.
• Sự đồng đều về kích cỡ giữa các quả trong cùng một bao bì được kiểm soát chặt chẽ theo các thang phân nhóm đường kính tiêu chuẩn nhằm bảo đảm tính mỹ quan và thuận tiện cho việc đóng gói thương mại.