Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9581:2013

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9581:2013 quy định phương pháp phát hiện ấu trùng giun xoắn (Trichinella) trong thịt lợn. Đây là văn bản kỹ thuật quan trọng nhằm kiểm soát an toàn thực phẩm, ngăn ngừa nguy cơ lây nhiễm bệnh giun xoắn từ thịt lợn sang người. Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.

Điều 1: Phạm vi áp dụng

Tiêu chuẩn này quy định phương pháp trọng tài để phát hiện ấu trùng Trichinella trong thịt của lợn nhà (lợn nuôi). Phương pháp này có thể áp dụng cho các mẫu thịt tươi, thịt đông lạnh hoặc các sản phẩm thịt lợn chưa qua chế biến nhiệt làm bất hoạt hoàn toàn ấu trùng. Các nội dung cốt lõi bao gồm:

• Xác định phương pháp tiêu hóa mẫu gộp bằng máy khuấy từ là phương pháp chuẩn (phương pháp trọng tài) để kiểm tra sự hiện diện của Trichinella.
• Phạm vi đối tượng kiểm tra tập trung vào các cơ hoành, cơ lưỡi, cơ nhai và các nhóm cơ có hoạt động mạnh khác của lợn, nơi ấu trùng giun xoắn có xu hướng tập trung cao nhất.

Điều 2: Tài liệu viện dẫn

Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách chính xác, cần viện dẫn các tài liệu liên quan sau đây. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có):

• Các tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế về lấy mẫu thịt và sản phẩm thịt.
• Các hướng dẫn kỹ thuật về an toàn sinh học trong phòng thử nghiệm vi sinh vật và ký sinh trùng.

Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa

Tiêu chuẩn đưa ra các định nghĩa rõ ràng nhằm thống nhất cách hiểu và thực hiện trong quá trình kiểm nghiệm:

• Ấu trùng Trichinella (Trichinella larvae): Là giai đoạn ấu trùng của các loài thuộc chi Trichinella ký sinh trong cơ thịt của động vật chủ.
• Phương pháp tiêu hóa mẫu gộp (Pooled sample digestion): Là phương pháp hòa tan các mẫu cơ thịt bằng dung dịch pepsin và axit clohydric để giải phóng ấu trùng giun xoắn ra khỏi bao kén, phục vụ cho việc quan sát dưới kính hiển vi.
• Mẫu gộp (Pooled sample): Là mẫu được tạo thành bằng cách trộn lẫn các phần mẫu riêng rẽ từ nhiều con vật khác nhau để tiến hành thử nghiệm đồng thời nhằm tiết kiệm thời gian và chi phí.

Điều 4: Nguyên tắc của phương pháp

Nguyên tắc cốt lõi của phương pháp phát hiện ấu trùng giun xoắn dựa trên các bước kỹ thuật sinh học và vật lý nghiêm ngặt:

• Tiêu hóa mẫu thịt: Mẫu thịt lợn (đã loại bỏ mỡ và gân) được cắt nhỏ và tiêu hóa bằng dung dịch pepsin và axit clohydric (HCl) ở nhiệt độ thích hợp (thường từ 44 độ C đến 46 độ C) dưới sự hỗ trợ của máy khuấy từ. Quá trình này mô phỏng sự tiêu hóa ở dạ dày để phân hủy các sợi cơ thịt, giải phóng ấu trùng Trichinella ra khỏi kén.
• Lắng lọc: Hỗn hợp sau khi tiêu hóa được lọc qua rây để giữ lại các phần thịt chưa tiêu hóa hết. Phần dịch lọc chứa ấu trùng được để lắng trong phễu lắng chuyên dụng (phễu lắng gạn) để ấu trùng chìm xuống đáy do trọng lực.
• Thu hồi và quan sát: Rút phần dịch lắng ở đáy phễu vào đĩa đếm hoặc đĩa Petri. Tiến hành quan sát, phát hiện và đếm số lượng ấu trùng Trichinella dưới kính hiển vi soi nổi hoặc kính soi giun xoắn (trichinoscope) ở độ phóng đại thích hợp.