Tóm tắt Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10745:2015 về Đu đủ quả tươi (Điều 1 - Điều 4)

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10745:2015 hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế CODEX STAN 183-1993, có soát xét năm 2011. Dưới đây là nội dung tóm tắt chi tiết và chuyên sâu về phạm vi áp dụng, các yêu cầu chất lượng, kích cỡ và dung sai cho phép đối với đu đủ quả tươi từ Điều 1 đến Điều 4.

1. Phạm vi áp dụng (Điều 1)

Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu chất lượng đối với quả đu đủ thương phẩm thuộc các giống đu đủ được trồng từ loài Carica papaya L., thuộc họ Caricaceae. Tiêu chuẩn chỉ áp dụng cho các sản phẩm được cung cấp ở dạng tươi cho người tiêu dùng sau khi đã qua các công đoạn chuẩn bị và đóng gói. Tiêu chuẩn này không áp dụng đối với các loại đu đủ dùng trong chế biến công nghiệp.

2. Yêu cầu về chất lượng (Điều 2)

Yêu cầu về chất lượng là nội dung cốt lõi nhằm định hình tiêu chuẩn thương mại cho đu đủ quả tươi, bao gồm các yêu cầu tối thiểu và phân hạng chất lượng cụ thể:

Yêu cầu tối thiểu: Trong tất cả các hạng chất lượng, tùy thuộc vào các quy định đặc biệt cho từng hạng và dung sai cho phép, quả đu đủ tươi phải đáp ứng các điều kiện cơ bản sau:

• Quả phải nguyên vẹn, lành lặn, không bị dập nát hoặc hư hỏng đến mức không phù hợp cho việc sử dụng.
• Sạch sẽ, hầu như không có bất kỳ tạp chất lạ nào nhìn thấy được bằng mắt thường trên bề mặt quả.
• Hầu như không bị sinh vật hại tấn công và không bị hư hỏng thịt quả do sinh vật hại gây ra.
• Không bị ẩm ướt bất thường ngoài vỏ (trừ trường hợp ngưng tụ nước do vừa đưa ra khỏi môi trường bảo quản lạnh).
• Không có bất kỳ mùi và/hoặc vị lạ nào từ môi trường xung quanh hoặc do hóa chất bảo quản.
• Quả phải săn chắc, phát triển đầy đủ và có độ chín sinh lý thích hợp.
• Không bị hư hỏng do nhiệt độ thấp (tránh hiện tượng bỏng lạnh do bảo quản sai quy trình).

Sự phát triển và trạng thái của đu đủ phải đảm bảo cho quả tiếp tục quá trình chín sinh học bình thường, có khả năng chịu đựng được quá trình vận chuyển, bốc dỡ và bảo quản để đến nơi tiêu thụ với trạng thái tốt nhất.

Phân hạng chất lượng: Đu đủ quả tươi được phân thành 3 hạng chất lượng thương mại như sau:

• Hạng "Đặc biệt" (Extra Class): Quả đu đủ trong hạng này phải có chất lượng ưu việt nhất, đặc trưng cho từng giống. Quả không được có các khuyết tật, ngoại trừ các khuyết tật rất nhẹ trên bề mặt vỏ với điều kiện không ảnh hưởng đến hình thức bên ngoài, chất lượng và cách trình bày của sản phẩm trong bao gói.
• Hạng I (Class I): Quả đu đủ phải có chất lượng tốt và mang đầy đủ đặc tính của giống. Cho phép có các khuyết tật nhẹ về hình dáng và vỏ (như vết xước, vết sẹo do cọ xát hoặc các tác động cơ học khác) nhưng diện tích khuyết tật không được vượt quá 10% tổng diện tích bề mặt quả. Các khuyết tật này tuyệt đối không được ảnh hưởng đến thịt quả.
• Hạng II (Class II): Hạng này bao gồm những quả đu đủ không được xếp vào các hạng cao hơn nhưng vẫn đáp ứng được các yêu cầu tối thiểu nêu trên. Cho phép quả có các khuyết tật về hình dáng, vỏ và các vết sẹo do vận chuyển hoặc do tác động khác, miễn là diện tích khuyết tật không vượt quá 15% tổng diện tích bề mặt quả và không ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng thịt quả.

3. Yêu cầu về kích cỡ (Điều 3)

Kích cỡ của đu đủ quả tươi được xác định dựa trên khối lượng của quả. Để đảm bảo tính đồng đều và giá trị thương mại, tiêu chuẩn quy định:

• Khối lượng tối thiểu của quả đu đủ thương phẩm khi đưa ra thị trường không được nhỏ hơn 200 gram.
• Việc phân loại kích cỡ cụ thể được thực hiện theo các mã kích cỡ tương ứng với các khoảng khối lượng quy định trong tiêu chuẩn nhằm đảm bảo sự đồng đều của các quả trong cùng một bao gói.

4. Yêu cầu về dung sai (Điều 4)

Tiêu chuẩn cho phép một tỷ lệ dung sai nhất định về chất lượng và kích cỡ trong mỗi bao gói đối với các sản phẩm không đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của hạng được chỉ ra:

Dung sai về chất lượng:

• Hạng "Đặc biệt": Cho phép tối đa 5% số lượng hoặc khối lượng quả không đáp ứng yêu cầu của hạng này, nhưng phải đạt chất lượng của Hạng I.
• Hạng I: Cho phép tối đa 10% số lượng hoặc khối lượng quả không đáp ứng yêu cầu của hạng này, nhưng phải đạt chất lượng của Hạng II.
• Hạng II: Cho phép tối đa 10% số lượng hoặc khối lượng quả không đáp ứng yêu cầu của hạng này cũng như các yêu cầu tối thiểu. Tuy nhiên, không cho phép quả bị thối, dập nát hoặc hư hỏng nặng đến mức không thể sử dụng.

Dung sai về kích cỡ:

• Đối với tất cả các hạng chất lượng, cho phép tối đa 10% số lượng hoặc khối lượng quả có kích cỡ thuộc nhóm liền kề lớn hơn hoặc nhỏ hơn kích cỡ được ghi trên bao bì.
• Tuy nhiên, dung sai này chỉ áp dụng với điều kiện không có quả nào có khối lượng dưới mức tối thiểu tuyệt đối là 200 gram.