Tổng quan về Công văn 5364/TCHQ-KTSTQ

Công văn 5364/TCHQ-KTSTQ do Tổng cục Hải quan ban hành năm 2020 là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm làm rõ các điều kiện, tiêu chuẩn và quy trình thẩm định để áp dụng chế độ ưu tiên trong lĩnh vực hải quan đối với doanh nghiệp. Văn bản này đóng vai trò định hướng cho các Cục Hải quan tỉnh, thành phố trong việc đánh giá, công nhận và quản lý các doanh nghiệp ưu tiên một cách thống nhất, khách quan và đúng pháp luật.

Các điều kiện cốt lõi để áp dụng chế độ ưu tiên

Để được xem xét áp dụng và duy trì chế độ ưu tiên hải quan, doanh nghiệp phải đáp ứng đầy đủ các nhóm điều kiện nghiêm ngặt sau đây:

• Điều kiện tuân thủ pháp luật về hải quan và thuế: Trong thời hạn 24 tháng liên tục tính đến thời điểm doanh nghiệp nộp hồ sơ đề nghị, doanh nghiệp không vi phạm các quy định của pháp luật về thuế, hải quan đến mức bị xử lý vi phạm hành chính hoặc hình sự theo các khung hình phạt quy định.
• Điều kiện về kim ngạch xuất khẩu, nhập khẩu: Doanh nghiệp phải đạt trị giá kim ngạch xuất nhập khẩu tối thiểu theo quy định của Bộ Tài chính. Tuy nhiên, điều kiện này có thể được xem xét miễn giảm đối với các doanh nghiệp thuộc lĩnh vực công nghệ cao, doanh nghiệp nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao hoặc các dự án trọng điểm quốc gia được Chính phủ khuyến khích.
• Điều kiện về thủ tục hải quan và thuế điện tử: Doanh nghiệp bắt buộc phải thực hiện đầy đủ các thủ tục hải quan điện tử, thủ tục thuế điện tử và có hệ thống công nghệ thông tin quản lý hoạt động xuất nhập khẩu kết nối trực tiếp với cơ quan hải quan để phục vụ công tác giám sát.
• Điều kiện về thanh toán qua ngân hàng: Toàn bộ các giao dịch thanh toán đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu của doanh nghiệp phải được thực hiện qua ngân hàng theo đúng quy định của pháp luật hiện hành.
• Hệ thống kiểm soát nội bộ chặt chẽ: Doanh nghiệp phải xây dựng, vận hành và duy trì hệ thống kiểm soát nội bộ hiệu quả. Hệ thống này phải kiểm soát được toàn bộ quy trình sản xuất, quản lý chuỗi cung ứng, an ninh an toàn thông tin và an toàn hàng hóa trong suốt quá trình vận chuyển, lưu kho.
• Tuân thủ chuẩn mực kế toán, kiểm toán: Doanh nghiệp phải áp dụng đúng các chuẩn mực kế toán Việt Nam; báo cáo tài chính hàng năm phải được kiểm toán bởi tổ chức kiểm toán độc lập có uy tín và đủ điều kiện hoạt động theo quy định.

Hướng dẫn kiểm tra, giám sát và thực thi của cơ quan Hải quan

Công văn 5364/TCHQ-KTSTQ chỉ đạo cụ thể các đơn vị hải quan địa phương và Cục Kiểm tra sau thông quan thực hiện nghiêm túc các nội dung sau:

• Tăng cường thẩm định thực tế: Cơ quan hải quan phải tiến hành kiểm tra, thẩm định thực tế tại trụ sở doanh nghiệp để đánh giá tính xác thực của hồ sơ, đặc biệt là năng lực vận hành của hệ thống kiểm soát nội bộ và quy trình quản lý rủi ro của doanh nghiệp.
• Đánh giá định kỳ và hậu kiểm: Thực hiện công tác hậu kiểm, theo dõi sát sao hoạt động của các doanh nghiệp đã được công nhận ưu tiên nhằm đảm bảo các đơn vị này luôn duy trì đầy đủ các điều kiện theo quy định.
• Xử lý nghiêm các trường hợp không duy trì điều kiện: Kịp thời đình chỉ tạm thời hoặc thu hồi quyết định áp dụng chế độ ưu tiên đối với những doanh nghiệp phát sinh vi phạm pháp luật, không còn đáp ứng đủ các tiêu chuẩn về kim ngạch, hoặc hệ thống kiểm soát nội bộ bị suy giảm hiệu quả hoạt động.