Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 2672:1978

Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 2672:1978 quy định phương pháp xác định độ cứng tổng số trong nước uống. Đây là một chỉ tiêu hóa lý quan trọng để đánh giá chất lượng nguồn nước sử dụng cho mục đích ăn uống và sinh hoạt, có ảnh hưởng lớn đến sức khỏe con người cũng như tuổi thọ của các thiết bị gia dụng. Dưới đây là phần tóm tắt chi tiết và chuyên sâu nội dung phần mở đầu cùng các điều khoản đầu tiên từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.

Điều 1: Phạm vi áp dụng

• Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định độ cứng tổng số áp dụng cho nước uống và nước sinh hoạt.
• Độ cứng tổng số của nước được xác định bằng tổng hàm lượng các ion canxi (Ca2+) và magie (Mg2+) có trong nước.
• Đơn vị đo dùng để biểu thị độ cứng tổng số trong tiêu chuẩn này là miligam đương lượng trên lít (mđl/l).

Điều 2: Quy định về lấy mẫu và bảo quản mẫu nước

• Quy trình lấy mẫu: Việc lấy mẫu nước để xác định độ cứng tổng số phải tuân thủ nghiêm ngặt theo các tiêu chuẩn hiện hành về lấy mẫu nước uống và nước sinh hoạt. Thể tích mẫu nước cần thiết cho một lần phân tích tối thiểu là 250 ml.
• Dụng cụ chứa mẫu: Mẫu nước phải được chứa trong các bình bằng thủy tinh hóa học hoặc bình nhựa polyetylen chất lượng cao. Trước khi lấy mẫu, bình chứa phải được rửa sạch bằng axit loãng, sau đó tráng lại nhiều lần bằng nước cất và chính nguồn nước cần lấy mẫu.
• Thời gian và điều kiện bảo quản: Mẫu nước sau khi lấy nên được tiến hành phân tích ngay tại phòng thí nghiệm. Trong trường hợp không thể phân tích ngay trong vòng 24 giờ, mẫu nước cần được bảo quản bằng cách axit hóa bằng axit nitric (HNO3) tinh khiết để đưa pH của mẫu về mức dưới 2, nhằm ngăn ngừa sự kết tủa của các muối canxi và magie. Trước khi tiến hành chuẩn độ, mẫu nước phải được trung hòa lại về trạng thái ban đầu.

Điều 3: Hóa chất, thuốc thử và dung dịch pha chế

Để đảm bảo độ chính xác của phép phân tích chuẩn độ complexon, tiêu chuẩn quy định cụ thể các loại hóa chất và thuốc thử cần chuẩn bị bao gồm:

• Nước cất: Phải sử dụng nước cất hoàn toàn không chứa các ion canxi và magie (nước cất hai lần hoặc nước cất đã qua cột trao đổi ion) để pha chế tất cả các dung dịch thuốc thử và mẫu trắng.
• Dung dịch đệm amoni (pH = 10): Được pha chế bằng cách hòa tan một lượng amoni clorua (NH4Cl) tinh khiết hóa học trong dung dịch amoni hydroxit (NH4OH) đậm đặc, sau đó định mức bằng nước cất. Dung dịch này có vai trò giữ cho pH của môi trường phản ứng luôn ổn định ở mức 10 trong suốt quá trình chuẩn độ.
• Chất chỉ thị màu: Sử dụng chỉ thị màu Eriochrome Black T (ETOO) hoặc chỉ thị màu Axit crom xanh K. Chỉ thị màu được chuẩn bị dưới dạng hỗn hợp khô với natri clorua (NaCl) tinh khiết theo tỷ lệ 1:100 hoặc pha thành dung dịch trong cồn tùy theo hướng dẫn kỹ thuật cụ thể.
• Dung dịch chuẩn EDTA (Trilon B) 0,01N hoặc 0,05N: Được pha chế từ muối dinatri của axit etylendiamintetraaxetic tinh khiết hóa học. Dung dịch này phải được chuẩn hóa lại nồng độ chính xác bằng dung dịch canxi chuẩn trước khi đưa vào sử dụng thực tế.
• Dung dịch canxi chuẩn: Được pha chế bằng cách hòa tan một lượng chính xác canxi cacbonat (CaCO3) tinh khiết hóa học (đã được sấy khô ở nhiệt độ 105 độ C đến 110 độ C) trong một lượng tối thiểu axit clohydric (HCl) loãng, sau đó định mức bằng nước cất đến thể tích quy định.

Điều 4: Thiết bị, dụng cụ và máy móc thí nghiệm

Tiêu chuẩn yêu cầu các phòng thí nghiệm phải trang bị đầy đủ các thiết bị và dụng cụ đo lường thể tích đạt tiêu chuẩn chất lượng cao để hạn chế tối đa sai số hệ thống:

• Buret (Ống chuẩn độ): Sử dụng loại buret có dung tích 10 ml hoặc 25 ml, có vạch chia độ nhỏ nhất là 0,05 ml để đảm bảo việc đọc thể tích dung dịch chuẩn tiêu tốn được chính xác nhất.
• Pipet (Ống hút): Các loại pipet bầu hoặc pipet vạch có dung tích 10 ml, 25 ml, 50 ml và 100 ml để lấy chính xác thể tích mẫu nước phân tích và các dung dịch thuốc thử đi kèm.
• Bình nón (Bình tam giác): Dung tích 250 ml dùng làm bình phản ứng để thực hiện quá trình chuẩn độ so màu.
• Bình định mức: Các loại bình định mức dung tích 100 ml, 500 ml và 1000 ml dùng để pha chế và lưu trữ các dung dịch chuẩn, dung dịch đệm.
• Cân phân tích: Cân phân tích có độ nhạy và độ chính xác cao, sai số không quá 0,0001 g (0,1 mg) dùng để cân các hóa chất rắn khi pha chế dung dịch chuẩn và chỉ thị màu.
• Các dụng cụ hỗ trợ khác: Cốc thủy tinh các loại, đũa thủy tinh, phễu lọc, bếp đun cách thủy hoặc tủ sấy phòng thí nghiệm để phục vụ quá trình xử lý mẫu và hóa chất.