Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8947:2011 (hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 658:2002) quy định phương pháp xác định hàm lượng tạp chất trong hạt có dầu. Đây là văn bản kỹ thuật quan trọng làm cơ sở để đánh giá chất lượng nguyên liệu đầu vào trong ngành công nghiệp sản xuất dầu thực vật và thức ăn chăn nuôi tại Việt Nam. Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung phần mở đầu và các điều khoản đầu tiên từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.
- Phạm vi áp dụng (Điều 1)
- Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định hàm lượng tạp chất trong các loại hạt có dầu được sử dụng làm nguyên liệu sản xuất công nghiệp.
- Phương pháp này áp dụng cho hầu hết các loại hạt có dầu thương mại lưu thông trên thị trường, giúp xác định chính xác tỷ lệ tạp chất cơ học và tạp chất hữu cơ lẫn trong khối hạt.
- Tiêu chuẩn không áp dụng đối với một số loại hạt đặc thù có quy trình công nghệ riêng biệt hoặc yêu cầu kỹ thuật đặc biệt khác, trừ khi có thỏa thuận cụ thể giữa các bên liên quan.
- Tài liệu viện dẫn (Điều 2)
- Các tài liệu viện dẫn trong tiêu chuẩn này là cực kỳ cần thiết cho việc áp dụng một cách chính xác và thống nhất. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất (bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung).
- Tài liệu viện dẫn cốt lõi là TCVN 8946 (ISO 655) Hạt có dầu - Lấy mẫu. Việc lấy mẫu đúng quy chuẩn theo tài liệu này là điều kiện tiên quyết để đảm bảo mẫu thử nghiệm mang tính đại diện cao nhất cho cả lô hàng trước khi tiến hành xác định tạp chất.
- Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)
Tiêu chuẩn đưa ra định nghĩa rõ ràng về "tạp chất" nhằm tránh các tranh chấp thương mại và sai lệch trong quá trình phân tích phòng thí nghiệm. Tạp chất (impurities) được định nghĩa là tất cả các vật chất không phải là hạt có dầu nguyên vẹn thuộc mẫu thử nghiệm, bao gồm:
- Tạp chất ngoại lai vô cơ và hữu cơ: Bao gồm đất, đá, cát, bụi, mảnh kim loại, chất thải động vật, hạt của các loài cây khác không phải đối tượng thử nghiệm, lá cây, thân cây, vỏ cây và các mảnh vỡ không chứa dầu.
- Mảnh vỡ của chính hạt có dầu: Các phần hạt bị vỡ nát, vỏ hạt bị tách rời không còn chứa nhân dầu hữu ích, hoặc các hạt bị hư hỏng hoàn toàn do nấm mốc, côn trùng phá hoại mà không thể đưa vào quy trình ép dầu thông thường.
- Phân loại tạp chất theo kích thước: Tạp chất được chia thành các nhóm lớn, trung bình và nhỏ dựa trên kích thước mắt lưới sàng tiêu chuẩn được sử dụng trong quá trình phân tích thực tế.
- Nguyên tắc của phương pháp (Điều 4)
- Phương pháp xác định dựa trên nguyên tắc phân tách cơ học bằng cách sử dụng các loại sàng có kích thước lỗ sàng phù hợp với từng loại hạt có dầu cụ thể cần thử nghiệm.
- Quá trình phân tách được thực hiện kết hợp giữa việc sàng lọc (bằng máy hoặc bằng tay) và việc nhặt thủ công các tạp chất còn sót lại trên sàng hoặc lẫn trong hạt.
- Các phần tạp chất sau khi được phân tách hoàn toàn sẽ được cân riêng biệt bằng cân phân tích có độ chính xác cao để xác định khối lượng cụ thể của từng nhóm tạp chất.
- Hàm lượng tạp chất tổng số được tính bằng phần trăm khối lượng so với khối lượng mẫu thử ban đầu, làm căn cứ định lượng độ sạch của lô hạt có dầu.
Để sử dụng toàn bộ tiện ích nâng cao của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
HẠT CÓ DẦU - XÁC ĐỊNH HÀM LƯỢNG TẠP CHẤT
Oilseeds - Determination of content of impurities
Lời nói đầu
TCVN 8947:2011 hoàn toàn tương đương với ISO 658:2002;
TCVN 8947:2011 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC/F2 Dầu mỡ động vật và thực vật biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.
HẠT CÓ DẦU - XÁC ĐỊNH HÀM LƯỢNG TẠP CHẤT
Oilseeds - Determination of content of impurities
Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định hàm lượng tạp chất trong hạt có dầu dùng làm nguyên liệu trong công nghiệp. Tiêu chuẩn này cũng xác định rõ các loại tạp chất khác nhau.
Các tài liệu viện dẫn sau rất cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có).
TCVN 8948 (ISO 659), Hạt có dầu - Xác định hàm lượng dầu (Phương pháp chuẩn).
ISO 664, Oilseeds - Reduction of laboratory sample to test sample (Hạt có dầu - Phương pháp lấy mẫu thử từ mẫu phòng thử nghiệm).
Trong tiêu chuẩn này áp dụng các thuật ngữ và định nghĩa sau đây:
3.1. Tạp chất trong hạt có dầu (impurities in oilseeds)
Tất cả chất ngoại lai, chất hữu cơ và vô cơ không phải là hạt của các loài đang được nghiên cứu.
3.2. Phần vụn trong hạt có dầu (fines in oilseeds)
Các hạt lọt qua rây có cỡ lỗ nêu trong Bảng 1, tùy vào các loại hạt cần được phân tích.
CHÚ THÍCH: Đối với hạt lạc, bột của hạt nằm trong phần vụn không được coi là tạp chất.
3.3. Tạp chất không dầu (non-oleaginous impurities)
Các thành phần ngoại lai không dầu, các mảnh vỡ của thân cây, lá và tất cả các phần không dầu khác thuộc hạt có dầu cần phân tích, được giữ lại trên rây có cỡ lỗ nêu trong Bảng 1.
VÍ DỤ: Mảnh gỗ, mẩu kim loại, đá, hạt của cây không dầu và mảnh vỏ, rời hoặc dính vào hạt.
CHÚ THÍCH: Trong trường hợp hạt còn nguyên vỏ cứng, ví dụ hạt hướng dương (Helianthus annuus L.) hoặc hạt bí (Cucurbita pepo L.), phần vỏ bị bong ra được coi là tạp chất chỉ khi tỉ lệ của chúng lớn hơn tỉ lệ của phần hạt tương ứng có mặt trong mẫu.
3.4. Tạp chất có dầu (oleaginous impurities)
Hạt có dầu nhưng không phải là hạt của các loài cần phân tích.
Tạp chất được tách ra bằng cách sàng và phân loại thành ba loại sau:
- phần vụn;
- tạp chất không dầu;
- tạp chất có dầu.
Xác định khối lượng tạp chất tổng số, hoặc xác định khối lượng của từng loại tạp chất, khi cần.
5.1. Sàng, có các lỗ tròn đường kính nêu trong Bảng 1.
5.2. Kẹp, hoặc dụng cụ thích hợp khác.
5.3. Cân ph
Để xem đầy đủ nội dung và sử dụng toàn bộ tiện ích của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Nếu bạn đã là thành viên, hãy bấm:
- 1Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9614:2013 (ISO 17059:2007) về Hạt có dầu - Chiết dầu và chuẩn bị metyl este của các axit béo triglyxerid để phân tích sắc ký khí (Phương pháp nhanh)
- 2Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9710:2013 (ISO 4174:1998) về Ngũ cốc, đậu đỗ và hạt có dầu - Đo tổn thất áp suất không khí thổi một chiều qua khối hạt rời
- 3Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8951-2:2011 (ISO 734-2:2008) về Bột của hạt có dầu - Xác định hàm lượng dầu - Phần 2: Phương pháp chiết nhanh
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11079: 2015 (ISO 14244:2014) về Bột của hạt có dầu - Xác định protein hòa tan trong dung dịch kali hydroxit
- 5Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11081:2015 về Hạt có dầu - Xác định hàm lượng dầu - Phương pháp chiết lỏng siêu tới hạn (SFE)
- 1Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6910-1:2001 (ISO 5725-1 : 1994) về Độ chính xác (độ đúng và độ chụm) của phương pháp đo và kết quả đo - Phần 1: Nguyên tắc và định nghĩa chung do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 2Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6910-2:2001 (ISO 5725-2 : 1994) về Độ chính xác (độ đúng và độ chụm) của phương pháp đo và kết quả đo - Phần 2: Phương pháp cơ bản xác định độ lặp lại và độ tái lập của phương pháp đo tiêu chuẩn do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành
- 3Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9614:2013 (ISO 17059:2007) về Hạt có dầu - Chiết dầu và chuẩn bị metyl este của các axit béo triglyxerid để phân tích sắc ký khí (Phương pháp nhanh)
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9710:2013 (ISO 4174:1998) về Ngũ cốc, đậu đỗ và hạt có dầu - Đo tổn thất áp suất không khí thổi một chiều qua khối hạt rời
- 5Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8951-2:2011 (ISO 734-2:2008) về Bột của hạt có dầu - Xác định hàm lượng dầu - Phần 2: Phương pháp chiết nhanh
- 6Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8948:2011 (ISO 659:2009) về Hạt có dầu - Xác định hàm lượng dầu (phương pháp chuẩn)
- 7Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8946:2011 (ISO 542:1990) về Hạt có dầu - Lấy mẫu
- 8Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11079: 2015 (ISO 14244:2014) về Bột của hạt có dầu - Xác định protein hòa tan trong dung dịch kali hydroxit
- 9Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11081:2015 về Hạt có dầu - Xác định hàm lượng dầu - Phương pháp chiết lỏng siêu tới hạn (SFE)
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8947:2011 (ISO 658:2002) về Hạt có dầu - Xác định hàm lượng tạp chất
- Số hiệu: TCVN8947:2011
- Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
- Ngày ban hành: 01/01/2011
- Nơi ban hành: ***
- Người ký: ***
- Ngày công báo: Đang cập nhật
- Số công báo: Đang cập nhật
- Ngày hiệu lực: 01/08/2026
- Tình trạng hiệu lực: Kiểm tra
