Tổng quan về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14544:2025

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14544:2025 về Rừng vùng ven biển - Tiêu chí và phương pháp xác định là văn bản kỹ thuật quan trọng, thiết lập hệ thống cơ sở khoa học và pháp lý để nhận diện, phân loại và đánh giá các trạng thái rừng tại khu vực ven biển Việt Nam. Dưới đây là tóm tắt chi tiết các nội dung cốt lõi thuộc phần mở đầu và các điều khoản đầu (từ Điều 1 đến Điều 4) của tiêu chuẩn này.

1. Phạm vi áp dụng (Điều 1)

Điều khoản này xác định rõ giới hạn không gian, đối tượng và phạm vi điều chỉnh của tiêu chuẩn:

• Đối tượng áp dụng: Tiêu chuẩn áp dụng đối với các cơ quan quản lý nhà nước về lâm nghiệp, các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư có hoạt động liên quan đến việc điều tra, đánh giá, quy hoạch, bảo vệ và phát triển rừng vùng ven biển.
• Phạm vi điều chỉnh: Quy định các tiêu chí kỹ thuật định lượng, định tính và phương pháp cụ thể để xác định rừng vùng ven biển, bao gồm cả rừng tự nhiên và rừng trồng trên các loại đất ngập mặn, bãi cát, và đá ven bờ biển hoặc hải đảo.

2. Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

Để áp dụng tiêu chuẩn một cách đồng bộ và chính xác, văn bản quy định việc viện dẫn các tài liệu pháp lý và kỹ thuật liên quan:

• Các tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) khác về phân loại rừng, điều tra rừng và lâm nghiệp hiện hành.
• Các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về môi trường, đất đai và đa dạng sinh học vùng ven biển.
• Nguyên tắc áp dụng: Trong trường hợp các tài liệu viện dẫn có sự sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế thì áp dụng theo phiên bản mới nhất.

3. Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)

Điều khoản này làm rõ các khái niệm chuyên ngành cốt lõi để thống nhất cách hiểu trong toàn bộ quá trình thực hiện:

• Rừng vùng ven biển: Được định nghĩa là hệ sinh thái rừng phân bố dọc theo đường bờ biển đất liền hoặc trên các đảo, chịu tác động trực tiếp hoặc gián tiếp của các yếu tố biển như thủy triều, sóng, gió, cát và độ mặn.
• Độ tàn che của rừng ven biển: Mức độ che phủ của tán cây rừng trên một đơn vị diện tích đất ven biển, là chỉ tiêu lâm học quan trọng để xác định trạng thái rừng.
• Cây đặc trưng vùng ven biển: Các loài cây thân gỗ, tre nứa có khả năng sinh trưởng và phát triển trong điều kiện khắc nghiệt của môi trường ven biển (như đước, mắm, trang, phi lao, sến cát).

4. Nguyên tắc chung và tiêu chí xác định (Điều 4)

Đặt ra các nguyên tắc nền tảng và tiêu chí ban đầu để nhận diện rừng vùng ven biển:

• Nguyên tắc khách quan và khoa học: Việc xác định rừng phải dựa trên số liệu điều tra thực địa kết hợp với công nghệ viễn thám, bảo đảm tính chính xác về ranh giới và diện tích.
• Tiêu chí về vị trí địa lý: Rừng phải nằm trong phạm vi hành chính của các xã, phường, thị trấn có biển hoặc nằm trong khu vực chịu ảnh hưởng trực tiếp của chế độ bán nhật triều, triều cường hoặc cát di động.
• Tiêu chí về cấu trúc và mật độ: Xác định dựa trên chiều cao trung bình của tầng cây thế hệ chính, mật độ cây phân bố trên một héc-ta và tỷ lệ che phủ tối thiểu theo quy định pháp luật lâm nghiệp hiện hành.