Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11683:2016 (ISO 22390:2010)

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11683:2016 hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 22390:2010 về Kết cấu gỗ - Gỗ nhiều lớp (LVL) - Tính chất kết cấu. Tiêu chuẩn này quy định các phương pháp và yêu cầu kỹ thuật nhằm xác định các giá trị đặc trưng của các tính chất cơ lý đối với sản phẩm gỗ dán nhiều lớp (Laminated Veneer Lumber - LVL) dùng trong kết cấu chịu lực. Dưới đây là phần tóm tắt chi tiết và chuyên sâu nội dung từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.

Điều 1: Phạm vi áp dụng

Điều khoản này xác định rõ giới hạn, đối tượng và mục đích áp dụng của tiêu chuẩn trong thực tiễn sản xuất và thiết kế xây dựng:

• Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu để thiết lập các giá trị đặc trưng về tính chất kết cấu của gỗ dán nhiều lớp (LVL). Các tính chất này bao gồm độ bền uốn, độ bền kéo, độ bền nén, độ bền cắt và môđun đàn hồi.
• Đối tượng áp dụng trực tiếp là các sản phẩm gỗ LVL được sử dụng làm cấu kiện chịu lực trong các công trình xây dựng bằng gỗ (như dầm, cột, ván sàn chịu lực, và các hệ thống liên kết kết cấu khác).
• Tiêu chuẩn này không áp dụng cho các loại gỗ dán thông thường (plywood) hoặc các sản phẩm ván nhân tạo từ gỗ khác không có cấu trúc các lớp ván bóc xếp song song theo chiều dọc đặc trưng của LVL.
• Tiêu chuẩn cung cấp cơ sở kỹ thuật thống nhất để các nhà sản xuất, đơn vị thiết kế và cơ quan kiểm định chất lượng đánh giá sự phù hợp của sản phẩm LVL đối với các yêu cầu an toàn kết cấu.

Điều 2: Tài liệu viện dẫn

Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách chính xác và đồng bộ, cần phải tham chiếu và phối hợp áp dụng với các tài liệu tiêu chuẩn quốc tế liên quan sau đây:

• Các tiêu chuẩn về phương pháp thử nghiệm gỗ kết cấu, đặc biệt là các tiêu chuẩn xác định tính chất cơ lý của gỗ dán và gỗ xẻ chịu lực.
• Các tiêu chuẩn thuộc bộ ISO 12122 (ví dụ: ISO 12122-1 và ISO 12122-2) liên quan đến việc xác định các giá trị đặc trưng từ kết quả thử nghiệm mẫu đối với các sản phẩm gỗ kết cấu.
• Các tài liệu hướng dẫn về kiểm soát chất lượng sản xuất và quy trình lấy mẫu thống kê để đảm bảo tính đại diện của mẫu thử.

Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa

Tiêu chuẩn đưa ra các định nghĩa chuẩn xác cho các thuật ngữ chuyên ngành nhằm tránh gây nhầm lẫn trong quá trình thử nghiệm và thiết kế:

• Gỗ dán nhiều lớp (Laminated Veneer Lumber - LVL): Là sản phẩm gỗ kỹ thuật được cấu tạo bằng cách dán dính nhiều lớp ván bóc (veneer) lại với nhau bằng chất kết dính chịu nhiệt và chịu ẩm, trong đó hướng thớ của hầu hết hoặc toàn bộ các lớp ván bóc song song với chiều dọc của sản phẩm.
• Ván bóc (Veneer): Tấm gỗ mỏng được sản xuất bằng phương pháp lạng hoặc bóc từ khúc gỗ tròn, là nguyên liệu cơ bản cấu thành nên gỗ LVL.
• Giá trị đặc trưng (Characteristic value): Giá trị của một tính chất cơ lý tương ứng với phân vị thứ 5 (5th percentile) của phân phối xác suất, được xác định với mức độ tin cậy quy định (thường là 75%), dựa trên kết quả thử nghiệm của một loạt mẫu thử tiêu chuẩn.
• Chiều dày lớp ván bóc (Veneer thickness): Chiều dày danh nghĩa của các lớp ván đơn lẻ trước khi tiến hành ép nhiệt và dán keo thành sản phẩm LVL hoàn chỉnh.
• Hướng thớ gỗ (Grain direction): Hướng chủ đạo của các sợi gỗ tự nhiên trong các lớp ván bóc, quyết định tính dị hướng và khả năng chịu lực của sản phẩm LVL theo các phương khác nhau.

Điều 4: Ký hiệu và thuật ngữ viết tắt

Để thống nhất trong các công thức tính toán và biểu diễn thông số kỹ thuật, tiêu chuẩn quy định hệ thống ký hiệu chuẩn hóa sau:

• E: Môđun đàn hồi (Modulus of Elasticity), đại diện cho khả năng chống lại biến dạng đàn hồi của vật liệu dưới tác dụng của ngoại lực.
• G: Môđun đàn hồi trượt (Shear Modulus), đặc trưng cho khả năng chống lại biến dạng trượt của gỗ LVL.
• f: Độ bền hoặc giới hạn bền (Strength) của vật liệu, được phân tách cụ thể bằng các chỉ số phụ:
  • f_m: Độ bền uốn (Bending strength).
  • f_t: Độ bền kéo (Tension strength).
  • f_c: Độ bền nén (Compression strength).
  • f_v: Độ bền cắt (Shear strength).
• b, h, l: Các kích thước hình học cơ bản của mẫu thử hoặc cấu kiện gỗ LVL, tương ứng là chiều rộng (width), chiều cao hoặc chiều dày (depth/thickness) và chiều dài (length).
• Chỉ số phụ hướng (Subscripts for direction): Được sử dụng để chỉ rõ phương tác dụng của lực so với hướng thớ gỗ, ví dụ như song song với thớ (parallel to grain) hoặc vuông góc với thớ (perpendicular to grain).