Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12762:2019 (hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 4708:2017) về Gỗ xốp composite - Vật liệu gioăng đệm - Phương pháp thử được Bộ Khoa học và Công nghệ công bố, ban hành nhằm thiết lập các phương pháp thử nghiệm thống nhất để đánh giá chất lượng và các đặc tính kỹ thuật của vật liệu gioăng đệm sản xuất từ gỗ xốp composite.

Phạm vi và đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, kiểm định chất lượng vật liệu gioăng đệm từ gỗ xốp composite (composition cork). Tiêu chuẩn quy định chi tiết các phương pháp thử nghiệm để xác định các đặc tính cơ lý hóa của vật liệu, phục vụ cho việc nghiệm thu, kiểm tra chất lượng sản phẩm trong ngành công nghiệp chế tạo và lắp ráp thiết bị.

Các quy định chung và chuẩn bị mẫu thử (Điều 1 - Điều 4)

• Phạm vi áp dụng (Điều 1): Xác định các phương pháp thử nghiệm tiêu chuẩn cho vật liệu gioăng đệm gỗ xốp composite nhằm đảm bảo tính đồng nhất và độ chính xác trong việc đánh giá chất lượng sản phẩm.
• Tài liệu viện dẫn (Điều 2): Liệt kê các tiêu chuẩn liên quan cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này, bao gồm các tiêu chuẩn về điều hòa mẫu và các phương pháp thử nghiệm bổ trợ khác.
• Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3): Định nghĩa rõ ràng về gỗ xốp composite dùng làm gioăng đệm, là vật liệu được sản xuất từ các hạt gỗ xốp liên kết với nhau bằng chất kết dính hữu cơ thông qua quá trình gia nhiệt và nén.
• Điều hòa mẫu thử (Điều 4): Quy định nghiêm ngặt về môi trường điều hòa mẫu trước khi tiến hành thử nghiệm. Mẫu thử phải được giữ trong môi trường có nhiệt độ và độ ẩm tiêu chuẩn (thường là 23 độ C và độ ẩm tương đối 50%) trong một khoảng thời gian xác định để đảm bảo kết quả thử nghiệm không bị ảnh hưởng bởi các yếu tố ngoại cảnh.

Các phương pháp thử nghiệm cốt lõi đối với vật liệu gioăng đệm

• Xác định chiều dày và khối lượng riêng biểu kiến: Sử dụng các thiết bị đo chuyên dụng có lực nén tiêu chuẩn để đo chiều dày của mẫu thử tại nhiều điểm khác nhau, từ đó tính toán giá trị trung bình. Khối lượng riêng biểu kiến được xác định dựa trên tỷ số giữa khối lượng và thể tích của mẫu thử sau khi đã được điều hòa.
• Thử nghiệm độ nén và độ hồi phục: Đây là chỉ tiêu quan trọng đánh giá khả năng làm kín của gioăng đệm. Mẫu thử được tác dụng một lực nén ban đầu (tải trọng tĩnh), sau đó tăng dần đến tải trọng thử nghiệm xác định. Độ nén được tính bằng tỷ lệ phần trăm chiều dày bị giảm đi. Độ hồi phục được xác định bằng khả năng khôi phục lại chiều dày ban đầu của mẫu sau khi loại bỏ tải trọng thử nghiệm trong một khoảng thời gian quy định.
• Xác định độ bền kéo: Phương pháp này đánh giá khả năng chịu lực kéo đứt của vật liệu trong quá trình lắp đặt và sử dụng. Mẫu thử được cắt theo hình dạng quy chuẩn và kéo căng trên máy thử lực cho đến khi bị đứt hoàn toàn. Lực kéo lớn nhất tại thời điểm đứt được ghi lại để tính toán độ bền kéo giới hạn.
• Thử nghiệm độ dẻo (độ uốn): Đánh giá khả năng uốn cong của vật liệu gioăng đệm mà không bị nứt gãy hoặc phân tách bề mặt. Mẫu thử được uốn quanh một trục gá có đường kính tiêu chuẩn ở một góc uốn xác định để quan sát các dấu hiệu hư hỏng trực quan.
• Thử nghiệm độ bền trong chất lỏng (kháng hóa chất và dầu): Gioăng đệm thường xuyên phải tiếp xúc với các loại dầu, nhiên liệu hoặc hóa chất. Thử nghiệm này đo lường sự thay đổi về thể tích, khối lượng, chiều dày và các tính chất cơ lý của vật liệu sau khi ngâm trong các chất lỏng thử nghiệm tiêu chuẩn (như dầu ASTM, nước hoặc nhiên liệu giả định) ở nhiệt độ và thời gian quy định.

Hiệu lực thi hành của tiêu chuẩn

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12762:2019 (ISO 4708:2017) có hiệu lực kể từ ngày công bố. Các tổ chức thử nghiệm, nhà sản xuất và đơn vị giám định chất lượng có trách nhiệm cập nhật và áp dụng đồng bộ các phương pháp thử nghiệm quy định trong tiêu chuẩn này để đảm bảo tính chuẩn xác và sự tương thích quốc tế của sản phẩm gỗ xốp composite làm vật liệu gioăng đệm.