Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10678:2015 là văn bản kỹ thuật quan trọng quy định phương pháp xác định hàm lượng phospho hòa tan trong nước đối với các loại phân bón dạng rắn bằng phương pháp quang phổ. Dưới đây là phần tóm tắt chi tiết và chuyên sâu về phạm vi áp dụng, tài liệu viện dẫn, nguyên tắc và các yêu cầu về thuốc thử từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.

- Phạm vi áp dụng (Điều 1)

• Tiêu chuẩn này quy định cụ thể phương pháp quang phổ để xác định hàm lượng phospho hòa tan trong nước trong các loại phân bón rắn.
• Phương pháp này được áp dụng rộng rãi cho các phòng thử nghiệm, cơ quan kiểm định chất lượng phân bón nhằm đánh giá chính xác hàm lượng dinh dưỡng lân (phospho) hữu hiệu dễ tan trong nước, giúp kiểm soát chất lượng sản phẩm lưu thông trên thị trường.

- Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

• Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách chính xác, cần viện dẫn các tài liệu kỹ thuật cốt lõi sau đây. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu; đối với các tài liệu không ghi năm công bố thì áp dụng bản mới nhất:
• TCVN 4851 (ISO 3696), Nước dùng cho phòng thí nghiệm phân tích - Yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử.
• TCVN 9486, Phân bón - Phương pháp lấy mẫu để đảm bảo mẫu thử có tính đại diện cao nhất cho lô hàng.
• TCVN 10683, Phân bón - Chuẩn bị mẫu thử để tiến hành đồng nhất và giảm quy mô mẫu đúng kỹ thuật trước khi phân tích.

- Nguyên tắc của phương pháp (Điều 3)

• Quá trình xác định dựa trên nguyên tắc chiết xuất hoàn toàn lượng phospho hòa tan trong nước từ mẫu phân bón rắn bằng nước.
• Sau khi chiết, phần dung dịch lọc chứa orthophosphat sẽ được cho phản ứng với thuốc thử axit gồm amoni molybdat và amoni metavanadat trong môi trường axit nitric để tạo thành phức chất màu vàng đặc trưng có tên là molybdovanadophosphat.
• Cường độ màu của phức chất này tỷ lệ thuận với nồng độ phospho có trong dung dịch. Tiến hành đo độ hấp thụ quang của dung dịch phức màu bằng máy quang phổ ở bước sóng xác định (khoảng 400 nm) để tính toán ra hàm lượng phospho chính xác dựa trên đường chuẩn đã thiết lập.

- Thuốc thử và hóa chất (Điều 4)

• Trong quá trình phân tích, chỉ sử dụng các hóa chất có cấp độ tinh khiết phân tích (TKPT) và nước dùng trong phòng thí nghiệm phải phù hợp với loại 3 của tiêu chuẩn TCVN 4851 (ISO 3696) hoặc nước có độ tinh khiết tương đương không chứa silica.
• Axit nitric (HNO3), d = 1,40 g/ml, dung dịch loãng tỷ lệ 1:1 hoặc các nồng độ phù hợp để tạo môi trường axit tối ưu cho phản ứng tạo màu.
• Thuốc thử amoni molybdovanadat: Được chuẩn bị bằng cách hòa tan amoni metavanadat (NH4VO3) và amoni molybdat ngậm nước [(NH4)6Mo7O24.4H2O] trong các điều kiện nhiệt độ và nồng độ axit nitric nghiêm ngặt để tránh hiện tượng kết tủa thuốc thử.
• Dung dịch phospho tiêu chuẩn gốc (tương đương 1,00 mg P2O5/ml hoặc nồng độ chuẩn tương đương): Được chuẩn bị từ kali dihydrophosphat (KH2PO4) đã được sấy khô ở nhiệt độ 105 độ C đến khối lượng không đổi, dùng để xây dựng đường dựng chuẩn (đường cong hiệu chuẩn) phục vụ cho việc định lượng.