Tiêu chuẩn ngành 10 TCN 365:1999 quy định phương pháp xác định hàm lượng axit humic và axit fulvic trong các loại phân bón (đặc biệt là phân hữu cơ, phân hữu cơ sinh học, phân hữu cơ vi sinh và phân hữu cơ khoáng). Đây là văn bản kỹ thuật quan trọng giúp đánh giá chất lượng và hàm lượng chất hữu cơ hoạt động trong phân bón, phục vụ công tác kiểm định và quản lý chất lượng phân bón tại Việt Nam.

- Phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn (Điều 1)

• Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định hàm lượng axit humic và axit fulvic hòa tan trong các loại phân bón hữu cơ, phân hữu cơ khoáng, phân hữu cơ sinh học và các loại phân bón khác có nguồn gốc hữu cơ.
• Phương pháp này áp dụng cho các phòng thử nghiệm, cơ quan kiểm định chất lượng phân bón và các nhà sản xuất phân bón để đồng nhất quy trình phân tích và công bố hợp chuẩn.

- Nguyên lý của phương pháp xác định (Điều 2)

• Chiết suất nhóm axit humic và axit fulvic ra khỏi mẫu phân bón bằng dung dịch kiềm hỗn hợp (thường là hỗn hợp natri hydroxit NaOH và natri pyrophosphat Na4P2O7) ở nhiệt độ và thời gian quy định.
• Tách riêng hai nhóm axit: Axit humic được kết tủa bằng cách axit hóa dung dịch chiết bằng axit sunfuric (H2SO4) hoặc axit clohydric (HCl) đưa về pH từ 1 đến 2. Axit fulvic là phần hòa tan còn lại trong dung dịch sau khi đã lọc bỏ kết tủa axit humic.
• Xác định hàm lượng cacbon hữu cơ trong từng phần (axit humic và axit fulvic) bằng phương pháp chuẩn độ thể tích (sử dụng kali dicromat K2Cr2O7 để oxy hóa cacbon hữu cơ và chuẩn độ lượng dư bằng muối sắt II) hoặc phương pháp so màu.

- Yêu cầu về thiết bị, dụng cụ và hóa chất phân tích (Điều 3)

• Thiết bị và dụng cụ: Máy ly tâm có tốc độ quay tối thiểu 3000 đến 4000 vòng/phút; bếp đun cách thủy hoặc tủ sấy điều chỉnh được nhiệt độ; cân phân tích có độ chính xác đến 0,0001g; bình định mức, pipet, buret và các dụng cụ thủy tinh chuyên dụng trong phòng thí nghiệm hóa học.
• Hóa chất và thuốc thử: Sử dụng các hóa chất tinh khiết phân tích (tinh khiết hóa học - tinh khiết phân tích). Các hóa chất chính bao gồm: Natri hydroxit (NaOH), Natri pyrophosphat (Na4P2O7.10H2O), Axit sunfuric (H2SO4) đậm đặc và loãng, Kali dicromat (K2Cr2O7) tiêu chuẩn, Sắt II sunfat (FeSO4.7H2O) hoặc muối Mohr, chỉ thị màu thích hợp (như phenylanthranilic axit hoặc diphenylamin).

- Quy trình chuẩn bị mẫu phân tích (Điều 4)

• Mẫu phân bón phải được lấy và chuẩn bị theo đúng tiêu chuẩn lấy mẫu hiện hành, đảm bảo tính đại diện cho lô hàng.
• Đối với mẫu dạng rắn: Tiến hành sấy khô mẫu ở nhiệt độ quy định (thường không quá 60 độ C để tránh phân hủy chất hữu cơ), nghiền nhỏ và rây qua rây có kích thước lỗ tiêu chuẩn (thường là 0,25 mm đến 0,5 mm) để đạt độ đồng nhất cao nhất.
• Đối với mẫu dạng lỏng: Cần lắc đều, đồng nhất mẫu trước khi hút thể tích phân tích, nếu có cặn phải tiến hành xử lý sơ bộ theo quy trình kỹ thuật để tránh sai số.
• Mẫu sau khi chuẩn bị phải được bảo quản trong bình thủy tinh hoặc lọ nhựa kín, có nhãn ghi đầy đủ thông tin và để nơi khô ráo, thoáng mát trước khi tiến hành phân tích.