Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12421:2018 (hoàn toàn tương đương với ISO 6803:2017) về Ống mềm và cụm ống cao su hoặc chất dẻo - Thử nghiệm xung áp - Thủy lực không uốn do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC 45 Cao su và sản phẩm cao su biên soạn, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố, nhằm quy định phương pháp xác định độ bền xung áp thủy lực của các loại ống mềm và cụm ống trong điều kiện không uốn.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

• Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn này quy định phương pháp thử nghiệm xung áp suất thủy lực không uốn đối với các loại ống mềm và cụm ống bằng cao su hoặc chất dẻo chịu áp suất cao và áp suất thấp. Phương pháp này dùng để đánh giá khả năng chịu đựng của ống dưới tác động của áp suất thay đổi liên tục trong quá trình vận hành thực tế.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, nhập khẩu, thử nghiệm và chứng nhận chất lượng các sản phẩm ống mềm, cụm ống cao su hoặc chất dẻo sử dụng trong hệ thống truyền động thủy lực.

Quy định về thiết bị và dụng cụ thử nghiệm

• Thiết bị thử nghiệm phải có khả năng tạo ra áp suất xung động tuần hoàn theo đúng biểu đồ chu trình quy định, bao gồm cả việc kiểm soát tốc độ tăng áp suất và thời gian duy trì áp suất đỉnh.
• Hệ thống thử nghiệm phải được trang bị bộ phận kiểm soát nhiệt độ để duy trì nhiệt độ của chất lỏng thử nghiệm và nhiệt độ môi trường xung quanh trong phạm vi sai số cho phép theo yêu cầu của tiêu chuẩn sản phẩm cụ thể.
• Các thiết bị đo lường áp suất, nhiệt độ và tần số xung phải được hiệu chuẩn định kỳ để đảm bảo độ chính xác và tính khách quan của kết quả thử nghiệm.

Yêu cầu đối với mẫu thử và chuẩn bị thử nghiệm

• Mẫu thử phải là các cụm ống mềm hoàn chỉnh, được lắp ráp đầu nối theo đúng quy trình kỹ thuật và hướng dẫn của nhà sản xuất.
• Số lượng mẫu thử và chiều dài tự do của phần ống mềm nằm giữa các đầu nối phải tuân thủ nghiêm ngặt theo quy định của tiêu chuẩn sản phẩm tương ứng.
• Trước khi tiến hành thử nghiệm, mẫu thử phải được ổn định ở điều kiện nhiệt độ và độ ẩm tiêu chuẩn theo quy định để loại bỏ các ứng suất dư trong quá trình chế tạo.

Quy trình thực hiện thử nghiệm xung áp

• Lắp đặt mẫu: Mẫu thử được kết nối vào bệ thử ở trạng thái thẳng hoặc uốn cong theo bán kính uốn tối thiểu được quy định, đảm bảo mẫu không bị dịch chuyển hoặc chịu ngoại lực uốn động trong suốt quá trình thử nghiệm.
• Điền đầy chất lỏng: Sử dụng chất lỏng thử nghiệm phù hợp (thường là dầu thủy lực), điền đầy vào lòng ống và tiến hành xả sạch toàn bộ bọt khí ra khỏi hệ thống.
• Gia nhiệt và vận hành: Đưa chất lỏng thử nghiệm đạt đến nhiệt độ quy định, sau đó bắt đầu chu trình xung áp với tần số nằm trong khoảng từ 0,5 Hz đến 1,5 Hz tùy thuộc vào đường kính trong của ống.
• Ghi nhận kết quả: Quá trình thử nghiệm được tiến hành liên tục cho đến khi đạt được số chu kỳ xung áp quy định hoặc cho đến khi mẫu thử xuất hiện các dấu hiệu hư hỏng như rò rỉ chất lỏng, nứt vỡ thân ống hoặc tuột đầu nối.

Nội dung báo cáo thử nghiệm

• Thông tin chi tiết về mẫu thử bao gồm kích thước, loại ống, nhà sản xuất và kiểu đầu nối sử dụng.
• Các thông số kỹ thuật trong quá trình thử nghiệm như loại chất lỏng, nhiệt độ thử nghiệm, tần số xung, áp suất đỉnh và biểu đồ dạng sóng áp suất thực tế.
• Số lượng chu kỳ xung áp đã thực hiện thành công và mô tả chi tiết về tình trạng của mẫu thử sau khi kết thúc thử nghiệm (hoặc nguyên nhân và vị trí hư hỏng nếu có).

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12421:2018 (ISO 6803:2017) có hiệu lực kể từ ngày được Bộ Khoa học và Công nghệ công bố áp dụng, đóng vai trò là căn cứ kỹ thuật thống nhất cho việc kiểm tra, đánh giá chất lượng sản phẩm ống mềm thủy lực trên phạm vi toàn quốc.