Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5255:2009

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5255:2009 về Chất lượng đất - Phương pháp xác định hàm lượng nitơ dễ tiêu là văn bản kỹ thuật quy định quy trình phân tích hóa học nhằm xác định hàm lượng nitơ dễ tiêu (nitơ hữu dụng) trong đất. Đây là một trong những chỉ tiêu hóa học quan trọng nhất để đánh giá độ phì nhiêu của đất, từ đó đưa ra các khuyến nghị hợp lý về việc bón phân và quản lý dinh dưỡng cho cây trồng.

Điều 1: Phạm vi áp dụng

Điều khoản này xác định giới hạn và đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn:

• Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định hàm lượng nitơ dễ tiêu trong các loại đất phục vụ cho mục đích sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, nghiên cứu thổ nhưỡng và đánh giá chất lượng môi trường đất.
• Phương pháp này cho phép xác định tổng số các dạng nitơ mà cây trồng có thể hấp thu dễ dàng trong đất, chủ yếu tồn tại dưới dạng nitơ amoni (NH4+) và nitơ nitrat (NO3-).

Điều 2: Tài liệu viện dẫn

Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách chính xác và đồng bộ, cần kết hợp viện dẫn các tài liệu kỹ thuật sau đây. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có):

• TCVN 6647 (ISO 11464) Chất lượng đất - Xử lý sơ bộ mẫu để phân tích lý-hóa.
• Các tiêu chuẩn quốc gia liên quan đến phương pháp lấy mẫu đất, bảo quản mẫu và chuẩn bị mẫu phân tích trong phòng thí nghiệm.

Điều 3: Nguyên tắc xác định

Nguyên tắc của phương pháp xác định hàm lượng nitơ dễ tiêu trong đất được quy định cụ thể như sau:

• Sử dụng một dung dịch chất chiết thích hợp (thường là dung dịch muối trung tính hoặc dung dịch axit loãng tùy thuộc vào đặc tính của từng loại đất) để hòa tan và giải phóng các hợp chất nitơ dễ tiêu ra khỏi phức hệ hấp thu của đất vào dung dịch.
• Sau khi tiến hành chiết và lọc lấy dung dịch trong, hàm lượng nitơ dễ tiêu (dạng amoni và nitrat) sẽ được xác định bằng phương pháp trắc quang (so màu) hoặc phương pháp chưng cất (chuyển hóa thành amoniac, chưng cất và chuẩn độ bằng dung dịch axit tiêu chuẩn).

Điều 4: Hóa chất và thuốc thử

Quy định về yêu cầu chất lượng đối với các loại hóa chất, thuốc thử sử dụng trong quá trình phân tích:

• Trong quá trình phân tích, chỉ sử dụng các hóa chất có độ tinh khiết phân tích (loại tinh khiết hóa học - tinh khiết phân tích) và nước cất hoặc nước có độ tinh khiết tương đương, không chứa amoniac và các hợp chất nitơ khác.
• Các hóa chất chính bao gồm: Dung dịch chiết (như dung dịch kali clorua KCl hoặc dung dịch chuyên dụng khác); các chất chỉ thị màu; dung dịch kiềm hóa (như natri hydroxit NaOH) dùng cho quá trình chưng cất; và các dung dịch axit tiêu chuẩn (như axit sunfuric H2SO4 hoặc axit clohydric HCl) dùng cho quá trình chuẩn độ.