Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13539:2022 (hoàn toàn tương đương với BS EN 566:2017) quy định các yêu cầu về an toàn và phương pháp thử đối với dây cáp đeo (slings) được sử dụng làm thiết bị bảo hộ trong hoạt động leo núi, leo đá và các hoạt động thể thao mạo hiểm trên cao liên quan.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các loại dây cáp đeo (bao gồm dây dẹt dạng vòng, dây tròn hoặc các đoạn dây có đầu nối được may sẵn) được thiết kế để chịu lực và liên kết các thành phần trong hệ thống bảo hộ leo núi. Đối tượng áp dụng bao gồm các đơn vị sản xuất, nhập khẩu, thử nghiệm, phân phối trang thiết bị leo núi và người sử dụng trực tiếp các thiết bị này tại Việt Nam.

Thuật ngữ và định nghĩa cốt lõi

• Dây cáp đeo (Sling): Là một đoạn dây dẹt (băng dệt) hoặc dây tròn được nối thành vòng khép kín, hoặc có các đầu nối ở hai đầu, dùng để chịu lực và liên kết các thiết bị bảo hộ khác trong quá trình leo núi.
• Dây cáp đeo có sẵn (Sewn sling): Dây cáp đeo được nhà sản xuất may sẵn thành vòng khép kín hoặc có các vòng liên kết ở đầu bằng đường may chuyên dụng.

Yêu cầu an toàn kỹ thuật

• Vật liệu chế tạo: Dây cáp đeo phải được sản xuất từ các loại sợi tổng hợp chất lượng cao (như polyamide, polyester hoặc các polyme có độ bền tương đương). Chỉ may các mối nối phải có màu sắc tương phản rõ rệt với màu của dây dẹt để người sử dụng dễ dàng kiểm tra trực quan độ mòn, rách hoặc đứt chỉ.
• Độ bền kéo tĩnh (Static strength): Đây là chỉ tiêu an toàn quan trọng nhất. Dây cáp đeo khi thử nghiệm theo phương pháp quy định phải chịu được lực kéo tĩnh tối thiểu là 22 kN mà không bị đứt hoặc hỏng hóc tại các mối liên kết.
• Thiết kế cấu tạo: Các đầu dây và mối may phải được xử lý kỹ lưỡng để tránh hiện tượng tự tuột, xơ hóa hoặc suy giảm khả năng chịu lực trong quá trình sử dụng thực tế.

Phương pháp thử nghiệm hiệu năng

• Chuẩn bị mẫu thử: Các mẫu thử phải được điều hòa trong môi trường tiêu chuẩn về nhiệt độ và độ ẩm trước khi tiến hành thử nghiệm lực kéo.
• Thử nghiệm độ bền kéo tĩnh: Mẫu dây cáp đeo được lắp vào thiết bị thử nghiệm chuyên dụng thông qua các trục gá tiêu chuẩn. Lực kéo được tăng dần với tốc độ quy định cho đến khi đạt mức lực tối thiểu 22 kN hoặc cho đến khi mẫu bị phá hủy để xác định giới hạn chịu lực tối đa.

Quy định về ghi nhãn và thông tin nhà sản xuất

• Thông tin bắt buộc trên sản phẩm: Trên mỗi dây cáp đeo phải được ghi nhãn rõ ràng, bền và không thể tẩy xóa các thông tin bao gồm: Tên hoặc nhãn hiệu của nhà sản xuất; Ký hiệu tiêu chuẩn (TCVN 13539 hoặc EN 566); Lực bền kéo tối thiểu được công bố (tính bằng kN); Năm sản xuất và số lô định danh để truy xuất nguồn gốc.
• Tài liệu hướng dẫn đi kèm: Nhà sản xuất phải cung cấp hướng dẫn sử dụng chi tiết bằng tiếng Việt (hoặc ngôn ngữ phù hợp), trong đó nêu rõ cách sử dụng an toàn, các trường hợp không được sử dụng, cách bảo quản, kiểm tra định kỳ và tiêu chuẩn loại bỏ sản phẩm khi bị hao mòn.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13539:2022 có hiệu lực kể từ ngày công bố. Việc áp dụng tiêu chuẩn này góp phần chuẩn hóa chất lượng trang thiết bị bảo hộ leo núi, đảm bảo an toàn tính mạng cho người sử dụng trong các hoạt động thể thao mạo hiểm và cứu hộ cứu nạn.