Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13362-3:2021 về Giống cây lâm nghiệp - Cây giống các loài cây ngập mặn - Phần 3: Bần chua được công bố năm 2021, đưa ra các quy định kỹ thuật và tiêu chuẩn chất lượng cụ thể đối với cây giống Bần chua phục vụ cho công tác trồng rừng và phục hồi hệ sinh thái ngập mặn tại Việt Nam.

Phạm vi áp dụng và đối tượng áp dụng

• Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu kỹ thuật, phương pháp kiểm tra, ghi nhãn, vận chuyển và bảo quản đối với cây giống loài Bần chua (Sonneratia caseolaris (L.) Engl.) được nhân giống từ hạt phục vụ cho mục đích trồng rừng lâm nghiệp.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến nghiên cứu, chọn tạo, sản xuất, kinh doanh, quản lý chất lượng và sử dụng cây giống Bần chua trên phạm vi cả nước.

Các nội dung quy định cốt lõi của tiêu chuẩn

- Thuật ngữ và định nghĩa liên quan

• Tiêu chuẩn định nghĩa rõ ràng các khái niệm chuyên ngành bao gồm: cây giống Bần chua, chiều cao cây giống, đường kính cổ rễ, tuổi cây giống, độ vỡ bầu đất và tình trạng sâu bệnh hại nhằm thống nhất cách hiểu và áp dụng trong thực tế sản xuất lâm nghiệp.

- Yêu cầu kỹ thuật đối với nguồn giống và hạt giống

• Hạt giống dùng để gieo ươm cây giống Bần chua phải được thu hái từ các nguồn giống đã được cơ quan có thẩm quyền công nhận (như cây trội, lâm phần tuyển chọn, rừng giống hoặc vườn giống).
• Quá trình thu hái, chế biến và bảo quản hạt giống phải tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật để đảm bảo tỷ lệ nảy mầm cao và chất lượng di truyền tốt nhất cho thế hệ cây con.

- Tiêu chuẩn chất lượng cây giống xuất vườn

• Tuổi cây giống: Cây giống xuất vườn phải đạt độ tuổi từ 6 đến 8 tháng tuổi kể từ khi gieo ươm trong vườn ươm.
• Chiều cao cây (H): Chiều cao của cây giống tính từ mặt bầu đến đỉnh sinh trưởng phải đạt từ 40 cm trở lên.
• Đường kính cổ rễ (D0): Đường kính cổ rễ của cây giống đo tại vị trí sát mặt bầu phải đạt tối thiểu từ 0,4 cm trở lên.
• Chỉ tiêu chất lượng lâm học: Cây giống phải sinh trưởng tốt, thân thẳng, không bị cụt ngọn, không bị sâu bệnh hại nguy hiểm, bộ rễ phát triển tốt và bám chặt vào giá thể bầu đất.
• Yêu cầu về bầu đất: Bầu đất phải còn nguyên vẹn, không bị vỡ hoặc biến dạng, kích thước bầu phải đảm bảo đủ không gian cho bộ rễ phát triển ổn định trước khi đem trồng.

- Phương pháp kiểm tra chất lượng cây giống

• Kiểm tra nguồn gốc: Tiến hành đối chiếu hồ sơ quản lý, chứng chỉ nguồn gốc lô hạt giống hoặc nguồn giống được cấp phép theo quy định hiện hành.
• Phương pháp lấy mẫu: Việc kiểm tra các chỉ tiêu kỹ thuật được thực hiện bằng phương pháp lấy mẫu ngẫu nhiên theo tỷ lệ phần trăm quy định trên tổng số lượng của lô cây giống cần kiểm tra.
• Đo đạc các chỉ tiêu: Sử dụng thước mét để đo chiều cao cây, dùng thước kẹp chuyên dụng để đo đường kính cổ rễ, và đánh giá cảm quan trực quan đối với tình trạng sâu bệnh, độ thẳng của thân và độ nguyên vẹn của bầu đất.

- Quy định về ghi nhãn, vận chuyển và bảo quản

• Ghi nhãn: Mỗi lô cây giống khi xuất vườn phải kèm theo nhãn mác rõ ràng, thể hiện đầy đủ các thông tin bao gồm: tên loài cây, tên cơ sở sản xuất, nguồn gốc giống, ngày xuất vườn, số lượng cây và các chỉ tiêu chất lượng chính.
• Vận chuyển: Quá trình bốc xếp và vận chuyển phải thực hiện cẩn thận, sử dụng phương tiện phù hợp để tránh làm vỡ bầu đất, dập nát thân lá hoặc gãy ngọn cây giống.
• Bảo quản: Trường hợp cây giống vận chuyển đến hiện trường trồng rừng nhưng chưa thể trồng ngay, phải được tập kết tại nơi râm mát, bằng phẳng, có chế độ tưới nước giữ ẩm thích hợp để duy trì sức sống của cây.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13362-3:2021 có hiệu lực áp dụng kể từ ngày được công bố bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyền, thay thế hoặc bổ sung cho các quy định kỹ thuật trước đây về cây giống Bần chua nhằm chuẩn hóa hoạt động sản xuất lâm nghiệp bền vững.