Giới thiệu chung về Quyết định 2938/QĐ-BKHCN

Quyết định số 2938/QĐ-BKHCN được ban hành bởi Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ vào năm 2019, đánh dấu một bước đi quan trọng trong việc hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia đối với lĩnh vực thực phẩm và kiểm nghiệm an toàn vệ sinh thực phẩm tại Việt Nam. Quyết định này chính thức công bố 10 Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) mới, bao gồm các phương pháp thử nghiệm, phân tích hóa lý, vi sinh và sinh học phân tử hiện đại, tiệm cận với các tiêu chuẩn quốc tế (ISO). Việc áp dụng các tiêu chuẩn này giúp nâng cao năng lực kiểm nghiệm, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và tạo thuận lợi cho hoạt động thương mại, xuất nhập khẩu nông sản, thực phẩm.

Nội dung chi tiết của 10 Tiêu chuẩn quốc gia được công bố

Dưới đây là danh sách và phân tích chi tiết về phạm vi áp dụng của 10 Tiêu chuẩn quốc gia được ban hành kèm theo Quyết định 2938/QĐ-BKHCN:

• TCVN 12609:2019 (Dầu, mỡ động vật và thực vật - Xác định hàm lượng các chất phenol chống oxy hóa bằng phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao): Tiêu chuẩn này quy định quy trình kỹ thuật sử dụng phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC) để định lượng chính xác các hợp chất phenol có tác dụng chống oxy hóa trong dầu mỡ. Đây là cơ sở quan trọng để kiểm soát chất lượng và hạn sử dụng của các sản phẩm chất béo thực phẩm.
• TCVN 12610:2019 (Ngũ cốc có bổ sung đường - Xác định hàm lượng glucose, fructose, sucrose và maltose bằng phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao): Tiêu chuẩn hướng dẫn phương pháp HPLC để phân tách và định lượng các loại đường đơn và đường đôi phổ biến trong sản phẩm ngũ cốc ăn liền, giúp kiểm soát thông tin dinh dưỡng ghi trên nhãn sản phẩm.
• TCVN 12611:2019 (Nước quả - Xác định hàm lượng axit quinic, axit malic và axit xitric bằng phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao): Tiêu chuẩn này áp dụng cho việc phân tích các axit hữu cơ đặc trưng trong nước quả, giúp phát hiện các hành vi gian lận thương mại như pha loãng hoặc bổ sung axit tổng hợp không khai báo.
• TCVN 6187-1:2019 (ISO 9308-1:2014) (Chất lượng nước - Phát hiện và đếm Escherichia coli và vi khuẩn coliform - Phần 1: Phương pháp lọc màng áp dụng cho nước có số lượng vi khuẩn thấp): Tiêu chuẩn hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO, quy định phương pháp lọc màng để phát hiện và kiểm số lượng vi khuẩn chỉ thị ô nhiễm phân (E. coli và coliform) trong nguồn nước sạch, nước uống đóng chai.
• TCVN 12613:2019 (ISO 21570:2005 với sửa đổi 1:2013) (Thực phẩm - Phương pháp phân tích để phát hiện sinh vật biến đổi gen và sản phẩm có nguồn gốc biến đổi gen - Phương pháp dựa trên định lượng axit nucleic): Tiêu chuẩn kỹ thuật cao áp dụng công nghệ sinh học phân tử (như Real-time PCR) để định lượng DNA của sinh vật biến đổi gen (GMO) trong thực phẩm, phục vụ công tác quản lý và dán nhãn sản phẩm GMO.
• TCVN 12625:2019 (Thực phẩm - Xác định các aflatoxin B1, B2, G1, G2, aflatoxin tổng số và ochratoxin A trong nhân sâm và gừng - Phương pháp sắc ký lỏng có làm sạch bằng cột ái lực miễn nhiễm): Tiêu chuẩn này giải quyết bài toán kiểm soát độc tố vi nấm (mycotoxin) nguy hiểm trong các loại dược liệu và gia vị xuất khẩu chủ lực của Việt Nam như nhân sâm và gừng, sử dụng cột ái lực miễn dịch để làm sạch mẫu trước khi phân tích HPLC.
• TCVN 12626:2019 (Thực phẩm bảo vệ sức khỏe có chứa Hydrastis canadensis - Xác định hàm lượng hydrastin và berberin bằng phương pháp sắc ký lỏng hiệu năng cao với detector UV): Tiêu chuẩn chuyên biệt dành cho nhóm thực phẩm chức năng, giúp định lượng các hoạt chất sinh học chính (hydrastin, berberin) để đảm bảo chất lượng và hoạt tính của sản phẩm bảo vệ sức khỏe.
• TCVN 12627:2019 (Bột canh gia vị và hạt nêm - Xác định hàm lượng mononatri glutamat bằng phương pháp chuẩn độ): Tiêu chuẩn đưa ra phương pháp hóa học chuẩn độ đơn giản nhưng chính xác để xác định hàm lượng mì chính (bột ngọt) trong các gói gia vị hỗn hợp, phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra chất lượng định kỳ.
• TCVN 12628:2019 (Sữa và thực phẩm công thức dành cho trẻ sơ sinh - Xác định hàm lượng cholin bằng phương pháp đo màu): Tiêu chuẩn quy định phương pháp đo quang phổ (đo màu) để xác định cholin - một dưỡng chất thiết yếu cho sự phát triển trí não của trẻ nhỏ, đảm bảo hàm lượng thực tế phù hợp với công bố của nhà sản xuất.
• TCVN 12629:2019 (Ngũ cốc - Xác định hàm lượng beta-D-glucan - Phương pháp enzym): Tiêu chuẩn sử dụng tác nhân enzym đặc hiệu để giải phóng và đo lường chính xác hàm lượng chất xơ hòa tan beta-glucan trong các loại ngũ cốc, một thành phần có lợi cho tim mạch và đường huyết.

Hiệu lực thi hành và ý nghĩa thực tiễn

Theo quy định tại Điều 2, Quyết định 2938/QĐ-BKHCN có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký. Việc ban hành đồng bộ 10 tiêu chuẩn quốc gia này có ý nghĩa thực tiễn vô cùng to lớn:

• Đối với cơ quan quản lý nhà nước: Cung cấp công cụ pháp lý và kỹ thuật sắc bén để thực hiện hoạt động hậu kiểm, thanh tra an toàn thực phẩm, ngăn chặn hàng giả, hàng kém chất lượng trên thị trường.
• Đối với các phòng thử nghiệm (Lab): Thống nhất phương pháp phân tích theo chuẩn mực quốc tế, nâng cao độ tin cậy của kết quả thử nghiệm và tạo điều kiện để các kết quả này được thừa nhận lẫn nhau trên toàn cầu.
• Đối với doanh nghiệp sản xuất: Định hướng cho doanh nghiệp áp dụng các công nghệ kiểm soát chất lượng tiên tiến, nâng cao uy tín thương hiệu và đáp ứng các rào cản kỹ thuật khắt khe khi xuất khẩu hàng hóa sang các thị trường khó tính như EU, Mỹ, Nhật Bản.