Giới thiệu về Công văn 1210/TCHQ-GSQL năm 2019

Công văn 1210/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm tăng cường công tác quản lý, kiểm soát chặt chẽ hoạt động nhập khẩu phế liệu làm nguyên liệu sản xuất vào Việt Nam. Văn bản hướng dẫn chi tiết cho các cục hải quan địa phương về quy trình kiểm tra chứng từ, kiểm tra thực tế hàng hóa, lấy mẫu phân tích và các biện pháp xử lý nghiêm ngặt đối với các lô hàng phế liệu không đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về bảo vệ môi trường.

1. Quy định về kiểm tra Giấy xác nhận đủ điều kiện bảo vệ môi trường

Công văn hướng dẫn cụ thể việc kiểm tra và đối chiếu các chứng từ pháp lý liên quan đến điều kiện bảo vệ môi trường của doanh nghiệp nhập khẩu:

• Cơ quan hải quan có trách nhiệm kiểm tra tính hiệu lực của Giấy xác nhận đủ điều kiện về bảo vệ môi trường trong nhập khẩu phế liệu làm nguyên liệu sản xuất do cơ quan có thẩm quyền cấp.
• Thực hiện đối chiếu thông tin doanh nghiệp, chủng loại phế liệu được phép nhập khẩu và hạn ngạch nhập khẩu còn lại trên Cổng thông tin một cửa quốc gia trước khi quyết định thông quan lô hàng.
• Trường hợp thông tin chưa được cập nhật đồng bộ trên hệ thống một cửa quốc gia, công chức hải quan phải yêu cầu doanh nghiệp xuất trình bản chính để kiểm tra, đối chiếu trực tiếp và ghi nhận kết quả cụ thể.

2. Quy trình kiểm tra thực tế và lấy mẫu phân tích phế liệu

Để đảm bảo phế liệu nhập khẩu không gây ô nhiễm môi trường, quy trình kiểm tra thực tế và lấy mẫu được siết chặt:

• Tất cả các lô hàng phế liệu nhập khẩu đều phải thuộc diện kiểm tra thực tế (luồng đỏ) và phải được lấy mẫu để trưng cầu giám định tại các tổ chức giám định được Bộ Tài nguyên và Môi trường chỉ định.
• Quá trình kiểm tra thực tế phải có sự giám sát chặt chẽ của công chức hải quan, đại diện doanh nghiệp nhập khẩu và đơn vị giám định độc lập. Việc lấy mẫu phải đảm bảo tính đại diện cho toàn bộ lô hàng.
• Nội dung kiểm tra tập trung vào việc phát hiện các tạp chất nguy hại, chất thải không được phép nhập khẩu lẫn trong lô hàng phế liệu theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng.

3. Biện pháp xử lý đối với phế liệu nhập khẩu không đạt chuẩn

Công văn 1210/TCHQ-GSQL quy định nghiêm ngặt các biện pháp chế tài đối với các lô hàng vi phạm quy chuẩn môi trường:

• Đối với các lô hàng phế liệu không đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về môi trường, cơ quan hải quan kiên quyết không cho phép thông quan và yêu cầu doanh nghiệp nhập khẩu hoặc hãng tàu vận chuyển thực hiện tái xuất ra khỏi lãnh thổ Việt Nam.
• Trường hợp doanh nghiệp không thực hiện tái xuất hoặc không xác định được chủ hàng, cơ quan hải quan phối hợp với các cơ quan chức năng để tiến hành cưỡng chế tái xuất hoặc tiêu hủy theo quy định của pháp luật, chi phí do bên vi phạm chi trả.
• Áp dụng các biện pháp xử phạt vi phạm hành chính nghiêm khắc đối với hành vi nhập khẩu chất thải, phế liệu không đúng quy chuẩn kỹ thuật.

4. Cơ chế phối hợp giữa cơ quan Hải quan và các cơ quan liên quan

Để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, văn bản nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phối hợp liên ngành:

• Tăng cường chia sẻ thông tin giữa Tổng cục Hải quan và Bộ Tài nguyên và Môi trường về danh sách các doanh nghiệp được cấp phép, danh sách các tổ chức giám định đủ điều kiện và các lô hàng có dấu hiệu vi phạm.
• Phối hợp chặt chẽ với lực lượng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường và các cơ quan quản lý cảng biển để kịp thời phát hiện, ngăn chặn các hành vi gian lận thương mại, giả mạo giấy tờ để nhập khẩu phế liệu trái phép.