Công văn 454/GSQL-TH do Cục Giám sát quản lý về Hải quan ban hành năm 2014 là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, áp dụng tính hợp lệ của Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) mẫu E trong khuôn khổ Hiệp định Thương mại tự do ASEAN - Trung Quốc (ACFTA). Văn bản tập trung tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành và các tiêu chí khai báo kỹ thuật trên C/O mẫu E.

1. Quy định về hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành (Third Party Invoicing)

Đối với các trường hợp hóa đơn thương mại được phát hành bởi một công ty có trụ sở tại một nước thứ ba (có thể là thành viên hoặc không phải là thành viên của ACFTA) hoặc bởi một nhà xuất khẩu trong nước đại diện cho công ty đó, C/O mẫu E phải đáp ứng các điều kiện nghiêm ngặt sau:

• Đánh dấu vào ô số 13: C/O mẫu E phải được tích chọn vào ô "Third Party Invoicing" (Hóa đơn bên thứ ba).
• Khai báo thông tin tại ô số 10: Số và ngày của hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành phải được ghi rõ tại ô số 10 của C/O mẫu E. Trường hợp tại thời điểm cấp C/O chưa có số hóa đơn của bên thứ ba thì số hóa đơn của nhà sản xuất hoặc nhà xuất khẩu ban đầu phải được thể hiện, tuy nhiên cần có sự giải trình và kiểm tra tính nhất quán của hồ sơ hải quan.
• Khai báo thông tin tại ô số 7: Tên và nước của công ty phát hành hóa đơn bên thứ ba phải được ghi rõ ràng vào ô số 7 của C/O mẫu E. Thông tin này phải trùng khớp với thông tin trên hóa đơn thương mại thực tế nộp cho cơ quan Hải quan.

2. Xác định tính hợp lệ của người xuất khẩu tại ô số 1

Văn bản hướng dẫn cụ thể về việc xác định tư cách pháp nhân của người xuất khẩu thể hiện trên C/O mẫu E:

• Người xuất khẩu được khai báo tại ô số 1 của C/O mẫu E phải là người xuất khẩu có trụ sở tại quốc gia thành viên xuất khẩu của ACFTA (ví dụ: Trung Quốc hoặc các nước ASEAN).
• Trường hợp người xuất khẩu tại ô số 1 không đồng thời là người phát hành hóa đơn (do có sự tham gia của bên thứ ba), C/O vẫn được chấp nhận nếu đáp ứng đầy đủ các quy định về hóa đơn bên thứ ba nêu trên và không có nghi ngờ nào khác về xuất xứ thực tế của hàng hóa.

3. Xử lý các khác biệt nhỏ và lỗi kỹ thuật trên C/O mẫu E

Để tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp, Cục Giám sát quản lý về Hải quan hướng dẫn cách xử lý đối với các sai sót nhỏ không ảnh hưởng đến bản chất xuất xứ:

• Các khác biệt nhỏ: Những khác biệt nhỏ về mặt chữ viết, lỗi chính tả, hoặc sự khác biệt không trọng yếu giữa thông tin khai báo trên C/O mẫu E và các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan (như vận đơn, hóa đơn) sẽ không làm mất đi hiệu lực của C/O, miễn là các thông tin này vẫn đủ để xác định tính đồng nhất của hàng hóa thực tế nhập khẩu.
• Quy trình xác minh: Trong trường hợp có nghi ngờ hợp lý về tính xác thực của C/O mẫu E hoặc xuất xứ của hàng hóa, cơ quan Hải quan địa phương không được tự ý bác bỏ C/O ngay lập tức mà phải tiến hành thủ tục gửi yêu cầu xác minh tới cơ quan có thẩm quyền cấp C/O của nước xuất khẩu theo đúng quy định của Hiệp định. Trong thời gian chờ kết quả xác minh, hàng hóa vẫn được thông quan theo thuế suất thông thường (MFN) hoặc bảo lãnh thuế.

4. Hướng dẫn tổ chức thực hiện cho Hải quan địa phương

Cục Giám sát quản lý về Hải quan yêu cầu Cục Hải quan các tỉnh, thành phố quán triệt và thực hiện thống nhất các nội dung sau:

• Tăng cường công tác kiểm tra, đối chiếu thông tin trên C/O mẫu E với hồ sơ hải quan thực tế, đặc biệt lưu ý các trường hợp có sự tham gia của bên thứ ba để tránh gian lận thương mại và chuyển tải bất hợp pháp.
• Đảm bảo việc áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt ACFTA đúng đối tượng, đúng quy định, tránh gây phiền hà cho doanh nghiệp chấp hành tốt pháp luật hải quan.