Tổng quan về Công văn 422/GSQL-TH năm 2014

Công văn 422/GSQL-TH do Cục Giám sát quản lý về Hải quan ban hành năm 2014 nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, áp dụng Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) đối với hàng hóa xuất nhập khẩu. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng dành cho các Chi cục Hải quan địa phương nhằm thống nhất quy trình xử lý, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp trong hoạt động thông quan nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước về xuất xứ.

- Hướng dẫn xử lý các khác biệt nhỏ (Minor Discrepancies) trên C/O

Công văn đưa ra các chỉ dẫn cụ thể đối với trường hợp xuất hiện các lỗi kỹ thuật hoặc khác biệt nhỏ trên C/O nhưng không làm thay đổi bản chất xuất xứ của hàng hóa:

• Các lỗi chính tả, lỗi đánh máy hoặc sự khác biệt nhỏ về từ ngữ giữa C/O và các chứng từ thuộc bộ hồ sơ hải quan (như Hóa đơn thương mại, Phiếu đóng gói, Vận đơn) sẽ không bị bác bỏ ngay lập tức nếu các thông tin khác vẫn khớp và chứng minh được tính xác thực của hàng hóa.
• Sự khác biệt về đơn vị đo lường hoặc ký hiệu bao bì không làm mất đi hiệu lực của C/O, miễn là cơ quan hải quan có đủ cơ sở để xác định hàng hóa thực tế nhập khẩu phù hợp với mô tả trên C/O.
• Khuyến khích các công chức hải quan kiểm tra tính nhất quán tổng thể của hồ sơ thay vì bắt bẻ các lỗi hình thức không trọng yếu.

- Quy định về kiểm tra chữ ký và con dấu của cơ quan cấp C/O

Việc xác minh tính pháp lý của chữ ký và con dấu trên C/O là khâu then chốt để ngăn chặn gian lận thương mại:

• Công chức hải quan phải thực hiện đối chiếu trực tiếp chữ ký của người có thẩm quyền ký C/O và con dấu của cơ quan, tổ chức cấp C/O với cơ sở dữ liệu mẫu chữ ký, con dấu đã được Tổng cục Hải quan cập nhật và thông báo.
• Trong trường hợp phát hiện chữ ký hoặc con dấu không khớp, hoặc có nghi ngờ về tính xác thực nhưng chưa đủ căn cứ bác bỏ, cơ quan hải quan sẽ tiến hành thủ tục xác minh (verification) với cơ quan có thẩm quyền của nước xuất khẩu theo quy định của Hiệp định thương mại tự do (FTA) tương ứng.
• Trong thời gian chờ kết quả xác minh, hàng hóa vẫn được thông quan theo mức thuế suất thông thường (MFN) hoặc thuế suất ưu đãi, doanh nghiệp phải nộp bảo lãnh thuế hoặc nộp thuế theo mức thuế suất cao hơn, sau đó sẽ được hoàn thuế nếu kết quả xác minh C/O là hợp lệ.

- Hướng dẫn đối với trường hợp hóa đơn do bên thứ ba phát hành (Third-party Invoicing)

Đối với các giao dịch thương mại quốc tế có sự tham gia của bên thứ ba, công văn hướng dẫn cụ thể:

• Chấp nhận C/O trong trường hợp hóa đơn thương mại được phát hành bởi một công ty có trụ sở tại một nước thứ ba (có thể là thành viên hoặc không phải là thành viên của cùng một FTA), miễn là hàng hóa đáp ứng đầy đủ các quy định về quy tắc xuất xứ.
• Doanh nghiệp phải khai báo rõ ràng thông tin về bên thứ ba trên C/O theo đúng hướng dẫn của từng mẫu C/O cụ thể (ví dụ: ghi tên, địa chỉ và nước của công ty phát hành hóa đơn tại ô thích hợp trên C/O).
• Các thông tin về số hóa đơn, ngày hóa đơn của bên thứ ba phải được thể hiện chính xác trên C/O để phục vụ công tác đối chiếu, kiểm tra chéo.

- Thời hạn nộp và kiểm tra sau thông quan

Nhằm đảm bảo tính nghiêm ngặt trong quản lý thuế và xuất xứ:

• Doanh nghiệp phải nộp C/O tại thời điểm làm thủ tục hải quan để được hưởng thuế suất ưu đãi đặc biệt. Trường hợp chưa có C/O bản chính tại thời điểm đăng ký tờ khai, doanh nghiệp phải khai báo chậm nộp C/O trên tờ khai hải quan và nộp bổ sung trong thời hạn quy định của pháp luật.
• Cơ quan hải quan có quyền thực hiện kiểm tra sau thông quan đối với các lô hàng đã được áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt dựa trên C/O nhằm phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi gian lận xuất xứ, chuyển tải bất hợp pháp.