Giới thiệu về Công văn 1800/TCT-CS

Công văn 1800/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành là văn bản hướng dẫn quan trọng dành cho các Cục Thuế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương về việc xử lý hành vi vi phạm hành chính liên quan đến hóa đơn không hợp pháp và sử dụng bất hợp pháp hóa đơn. Văn bản này làm rõ các căn cứ pháp lý, nguyên tắc xử phạt và cách thức xử lý thuế đối với các doanh nghiệp có hành vi vi phạm, nhằm đảm bảo tính thống nhất trong việc áp dụng pháp luật thuế trên toàn quốc.

Phân biệt hành vi vi phạm về hóa đơn theo quy định pháp luật

Công văn nhấn mạnh việc xác định đúng tính chất của hành vi vi phạm để áp dụng chế tài xử phạt phù hợp theo Nghị định số 125/2020/NĐ-CP. Cụ thể, cơ quan thuế cần phân biệt rõ hai nhóm hành vi:

• Sử dụng hóa đơn không hợp pháp: Bao gồm các trường hợp sử dụng hóa đơn giả, hóa đơn chưa có giá trị sử dụng, hết giá trị sử dụng, hoặc hóa đơn bị ngừng sử dụng trong thời gian bị cưỡng chế nợ thuế.
• Sử dụng bất hợp pháp hóa đơn: Là việc sử dụng hóa đơn của tổ chức, cá nhân khác để hợp thức hóa hàng hóa, dịch vụ mua vào không có nguồn gốc thực tế, hoặc lập hóa đơn khống để trục lợi.

Nguyên tắc xử phạt vi phạm hành chính về thuế và hóa đơn

Tổng cục Thuế hướng dẫn chi tiết nguyên tắc áp dụng chế tài xử phạt đối với người nộp thuế có hành vi sử dụng hóa đơn không hợp pháp hoặc sử dụng bất hợp pháp hóa đơn như sau:

• Trường hợp dẫn đến thiếu thuế hoặc trốn thuế: Nếu hành vi sử dụng hóa đơn không hợp pháp dẫn đến việc thiếu số tiền thuế phải nộp hoặc tăng số tiền thuế được miễn, giảm, hoàn, người nộp thuế sẽ bị xử phạt về hành vi trốn thuế theo quy định tại Điều 17 Nghị định số 125/2020/NĐ-CP. Trong trường hợp này, người nộp thuế không bị xử phạt về hành vi vi phạm hóa đơn theo Điều 28 Nghị định số 125/2020/NĐ-CP để tránh xử phạt trùng lặp.
• Trường hợp không dẫn đến thiếu thuế hoặc trốn thuế: Nếu việc sử dụng hóa đơn không hợp pháp không làm giảm nghĩa vụ thuế hoặc không làm tăng số thuế được hoàn, người nộp thuế sẽ bị xử phạt hành chính về hành vi sử dụng hóa đơn không hợp pháp theo quy định tại Điều 28 Nghị định số 125/2020/NĐ-CP.

Biện pháp khắc phục hậu quả và xử lý về thuế

Bên cạnh việc xử phạt vi phạm hành chính, Công văn 1800/TCT-CS cũng hướng dẫn cụ thể về các biện pháp xử lý tài chính đối với doanh nghiệp vi phạm:

• Truy thu thuế và tính tiền chậm nộp: Cơ quan thuế thực hiện truy thu toàn bộ số tiền thuế trốn, thuế thiếu vào ngân sách nhà nước. Đồng thời, tính tiền chậm nộp thuế theo mức quy định của Luật Quản lý thuế tính trên số ngày chậm nộp.
• Không chấp nhận khấu trừ và chi phí được trừ: Toàn bộ giá trị hàng hóa, dịch vụ ghi trên hóa đơn không hợp pháp sẽ không được khấu trừ thuế giá trị gia tăng (GTGT) đầu vào và không được tính vào chi phí hợp lý được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN).

Trách nhiệm phối hợp và chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra

Đối với các trường hợp vi phạm có dấu hiệu tội phạm, Công văn yêu cầu cơ quan thuế thực hiện nghiêm túc các biện pháp sau:

• Chuyển hồ sơ cho cơ quan công an: Khi phát hiện hành vi sử dụng hóa đơn không hợp pháp có dấu hiệu của tội trốn thuế hoặc tội in, phát hành, mua bán trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách nhà nước theo Bộ luật Hình sự, cơ quan thuế phải chuyển ngay hồ sơ vụ việc sang cơ quan điều tra có thẩm quyền để truy cứu trách nhiệm hình sự.
• Tạm dừng xử phạt hành chính: Trong thời gian cơ quan điều tra thụ lý và giải quyết vụ việc, cơ quan thuế tạm dừng việc ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính để chờ kết quả xử lý từ cơ quan tiến hành tố tụng.