Tóm tắt Công văn 112/GSQL-TH về việc giải quyết các vướng mắc liên quan đến Chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O)

Công văn 112/GSQL-TH do Cục Giám sát quản lý về hải quan ban hành nhằm giải quyết và tháo gỡ các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, xác định xuất xứ hàng hóa xuất nhập khẩu. Văn bản này đưa ra các hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp các Cục Hải quan địa phương và doanh nghiệp thống nhất thực hiện, đảm bảo áp dụng đúng các cam kết quốc tế và biểu thuế ưu đãi đặc biệt.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm về vướng mắc C/O

Công văn tập trung xử lý các nhóm vấn đề cốt lõi liên quan đến tính hợp lệ của chứng nhận xuất xứ hàng hóa, cụ thể như sau:

• Kiểm tra tính hợp lệ của chữ ký và con dấu trên C/O: Hướng dẫn chi tiết về việc đối chiếu chữ ký của người có thẩm quyền và con dấu của cơ quan cấp C/O nước xuất khẩu với cơ sở dữ liệu đã được thông báo. Trường hợp có sự khác biệt nhỏ hoặc nghi ngờ về tính xác thực, cơ quan hải quan sẽ tiến hành thủ tục xác minh theo quy định của Hiệp định thương mại tự do (FTA) liên quan thay vì từ chối C/O ngay lập tức.
• Xử lý khác biệt nhỏ (Minor discrepancies): Các khác biệt nhỏ không làm ảnh hưởng đến tính hợp lệ của C/O bao gồm lỗi chính tả, lỗi đánh máy, sự khác biệt về đơn vị đo lường (nếu không làm thay đổi bản chất hàng hóa), hoặc sự khác biệt nhỏ trong cách mô tả hàng hóa giữa C/O và các chứng từ khác như hóa đơn thương mại (Commercial Invoice), tờ khai hải quan và vận đơn (Bill of Lading).
• C/O có hóa đơn do bên thứ ba phát hành (Third Party Invoicing): Hướng dẫn cụ thể về điều kiện chấp nhận C/O trong trường hợp hóa đơn thương mại được phát hành bởi một công ty có trụ sở tại một nước thứ ba (không phải là nước xuất khẩu hoặc nước nhập khẩu). Người khai hải quan phải khai báo đầy đủ thông tin về bên thứ ba trên C/O theo đúng quy định của từng Hiệp định thương mại tự do cụ thể.
• C/O giáp lưng (Back-to-back C/O): Quy định về việc kiểm tra tính liên kết của thông tin trên C/O giáp lưng được cấp bởi nước trung gian, đảm bảo hàng hóa không có bất kỳ sự can thiệp hay thay đổi xuất xứ nào trong quá trình lưu kho, vận chuyển qua nước trung gian.

Quy trình nộp bổ sung và kiểm tra C/O trong thông quan

Để tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp, Công văn cũng làm rõ quy trình nộp và kiểm tra C/O:

• Thời điểm nộp C/O: Doanh nghiệp cần nộp C/O tại thời điểm làm thủ tục hải quan để được hưởng ưu đãi thuế quan. Trường hợp chưa có bản chính tại thời điểm đăng ký tờ khai, doanh nghiệp phải khai báo nợ C/O trên hệ thống và tiến hành nộp bổ sung trong thời hạn quy định của pháp luật.
• Xử lý trong thời gian chờ xác minh: Trong thời gian chờ kết quả xác minh tính xác thực của C/O từ cơ quan có thẩm quyền của nước xuất khẩu, hàng hóa vẫn được thông quan theo mức thuế suất thông thường hoặc thuế suất MFN. Sau khi có kết quả xác minh hợp lệ, doanh nghiệp sẽ được hoàn trả số tiền thuế chênh lệch đã nộp.

Trách nhiệm thực hiện của cơ quan hải quan địa phương

Cục Giám sát quản lý về hải quan yêu cầu các Cục Hải quan tỉnh, thành phố triển khai các nội dung sau:

• Chỉ đạo các Chi cục Hải quan trực thuộc nghiên cứu kỹ hướng dẫn tại Công văn này để áp dụng thống nhất, tránh việc yêu cầu doanh nghiệp giải trình các nội dung không cần thiết hoặc tự ý bác bỏ C/O khi chưa đủ căn cứ pháp lý rõ ràng.
• Chủ động tổng hợp các vướng mắc phát sinh vượt quá thẩm quyền trong quá trình thực tế áp dụng để báo cáo Tổng cục Hải quan xem xét, giải quyết kịp thời, tránh gây ách tắc hàng hóa tại cửa khẩu.