Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 6369:1998 về Cáp thép thông dụng - Yêu cầu kỹ thuật do Bộ Khoa học Công nghệ và Môi trường ban hành là văn bản kỹ thuật nền tảng quy định các yêu cầu cơ bản đối với cáp thép sử dụng trong các mục đích thông dụng. Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung phần mở đầu và các điều khoản đầu tiên từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.

- Phạm vi áp dụng (Điều 1)

Điều khoản này xác định rõ giới hạn và đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn, cụ thể:

• Tiêu chuẩn này áp dụng cho các loại cáp thép thông dụng được chế tạo từ các sợi thép carbon có hoặc không mạ kẽm, dùng cho các thiết bị nâng hạ, vận chuyển, và các mục đích kỹ thuật chung khác.
• Tiêu chuẩn không áp dụng cho các loại cáp chuyên dùng như cáp dùng trong hầm mỏ, cáp cho thang máy, cáp viễn thông, cáp cầu treo hoặc cáp hàng không vốn có những yêu cầu kỹ thuật đặc thù riêng biệt.
• Xác định các thông số kỹ thuật cơ bản cần phải tuân thủ nhằm đảm bảo an toàn vận hành và độ bền cơ học của cáp trong quá trình sử dụng thực tế.

- Tiêu chuẩn trích dẫn (Điều 2)

Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách đồng bộ và chính xác, cần phải tham chiếu đến các tiêu chuẩn liên quan sau:

• Các tiêu chuẩn về phương pháp thử cơ lý đối với dây thép, bao gồm thử kéo, thử uốn, và thử xoắn để đánh giá chất lượng nguyên liệu đầu vào.
• Các tiêu chuẩn về lớp mạ kẽm trên sợi thép nhằm xác định khối lượng và độ bám dính của lớp mạ bảo vệ chống ăn mòn.
• Các tài liệu viện dẫn quốc tế tương đương (như tiêu chuẩn ISO liên quan đến cáp thép) để đảm bảo tính hài hòa và hội nhập quốc tế của sản phẩm cáp thép Việt Nam.

- Định nghĩa và thuật ngữ (Điều 3)

Tiêu chuẩn đưa ra các định nghĩa chuẩn xác cho các khái niệm chuyên ngành nhằm tránh sự hiểu sai lệch trong giao dịch thương mại và chế tạo:

• Sợi thép (Wire): Là thành phần cơ bản nhất cấu tạo nên cáp thép, được kéo nguội từ thép carbon chất lượng cao.
• Dảnh cáp (Strand): Tập hợp các sợi thép được xoắn lại với nhau theo một quy luật nhất định quanh một sợi lõi trung tâm của dảnh.
• Lõi cáp (Core): Phần trung tâm của cáp thép, có tác dụng nâng đỡ các dảnh cáp xung quanh. Lõi cáp có thể là lõi sợi tự nhiên/tổng hợp (FC) hoặc lõi thép (IWRC hoặc WSC).
• Chiều xoắn (Lay direction): Hướng xoắn của các dảnh cáp trong cáp hoặc các sợi trong dảnh cáp, bao gồm xoắn phải (Z) và xoắn trái (S).
• Kiểu xoắn (Lay type): Cách thức phối hợp hướng xoắn giữa sợi và dảnh, phổ biến là xoắn xuôi (Lang lay) và xoắn ngược (Regular lay).
• Đường kính danh nghĩa (Nominal diameter): Kích thước đường kính lý thuyết được chỉ định để định danh kích cỡ của cáp thép.
• Lực kéo đứt tối thiểu (Minimum breaking force): Giá trị lực kéo nhỏ nhất mà cáp phải đạt được khi tiến hành thử nghiệm kéo đứt mẫu cáp theo quy định.

- Phân loại và ký hiệu (Điều 4)

Quy định chi tiết về cách thức phân loại cáp thép dựa trên các đặc tính kỹ thuật và cấu trúc chế tạo:

• Theo cấu trúc cáp: Phân loại dựa trên số lượng dảnh cáp và số lượng sợi thép trong mỗi dảnh (ví dụ: cấu trúc 6x19, 6x37, 8x19).
• Theo loại lõi: Phân chia thành cáp lõi sợi (đem lại sự mềm dẻo, linh hoạt) và cáp lõi thép (tăng cường khả năng chịu lực và chống bẹp).
• Theo trạng thái bề mặt sợi thép: Gồm cáp không mạ (sợi sáng) và cáp mạ kẽm (để chống gỉ sét trong môi trường ẩm ướt hoặc hóa chất).
• Theo giới hạn bền kéo của sợi thép: Phân cấp theo các mác độ bền khác nhau (ví dụ: 1570 N/mm2, 1770 N/mm2, 1960 N/mm2) để người sử dụng lựa chọn phù hợp với tải trọng thiết kế.
• Quy ước ký hiệu: Thiết lập hệ thống ký hiệu tiêu chuẩn hóa giúp biểu thị đầy đủ các thông tin về đường kính, cấu trúc, loại lõi, chiều xoắn và cấp độ bền của cáp khi ghi nhãn hoặc đặt hàng.