Giới thiệu về Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 5097:1990

Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 5097:1990 do Ủy ban Khoa học Nhà nước ban hành, quy định phương pháp xác định kích thước đối với các sản phẩm bít tất. Đây là văn bản kỹ thuật chuyên ngành quan trọng, giúp thống nhất cách thức đo lường, đánh giá chất lượng và quy chuẩn kích cỡ cho các sản phẩm bít tất dệt kim trên thị trường.

Điều 1: Phạm vi áp dụng

Điều khoản này xác định rõ giới hạn và đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn kỹ thuật:

• Tiêu chuẩn này áp dụng đối với tất cả các loại bít tất dệt kim (bao gồm bít tất ngắn cổ, trung cổ, dài cổ dành cho mọi lứa tuổi) được sản xuất trong nước hoặc nhập khẩu.
• Quy định phương pháp đo các kích thước cơ bản của bít tất ở trạng thái tĩnh (trạng thái tự nhiên, không bị kéo căng) nhằm phục vụ công tác thiết kế, sản xuất, kiểm tra chất lượng và nghiệm thu sản phẩm.

Điều 2: Thiết bị và dụng cụ đo

Để đảm bảo tính chính xác và độ tin cậy của kết quả đo, tiêu chuẩn quy định cụ thể về dụng cụ thử nghiệm:

• Sử dụng thước đo kim loại hoặc thước đo chuyên dụng có vạch chia rõ ràng, độ chính xác đến 1 mm.
• Bàn đo hoặc bề mặt phẳng dùng để đặt mẫu thử phải đảm bảo độ nhẵn mịn, phẳng hoàn toàn, không có các tác nhân gây ma sát lớn hoặc làm xước, biến dạng sản phẩm trong quá trình thao tác.

Điều 3: Chuẩn bị mẫu thử

Quy trình chuẩn bị mẫu thử đóng vai trò quyết định đến độ chính xác của phép đo. Tiêu chuẩn đưa ra các yêu cầu bắt buộc:

• Mẫu thử phải được giữ trong điều kiện khí hậu quy chuẩn (về nhiệt độ và độ ẩm tương đối) theo các quy định hiện hành về thử nghiệm dệt may trong một khoảng thời gian nhất định trước khi tiến hành đo để triệt tiêu các ứng suất co giãn nội tại.
• Trước khi đo, sản phẩm bít tất phải được đặt phẳng phiu trên bàn đo. Người thực hiện cần vuốt nhẹ sản phẩm bằng tay từ giữa ra các phía để loại bỏ hoàn toàn các nếp nhăn, nếp gấp nhưng tuyệt đối không được kéo căng hoặc làm thay đổi cấu trúc tự nhiên của vòng sợi dệt.

Điều 4: Phương pháp tiến hành đo các kích thước cơ bản

Đây là nội dung cốt lõi quy định chi tiết cách thức xác định từng thông số kích thước cụ thể của bít tất:

• Xác định chiều dài bàn chân: Đo khoảng cách từ điểm ngoài cùng của gót tất đến điểm đầu cùng của mũi tất dọc theo trục dọc của bàn chân tất.
• Xác định chiều rộng bàn chân: Đo tại vị trí rộng nhất của phần bàn chân tất, vuông góc với trục dọc của bàn chân.
• Xác định chiều dài cổ tất (ống tất): Đo từ mép trên cùng của cổ tất (vòng bo) đến điểm bắt đầu của gót tất dọc theo trục đứng của ống tất.
• Xác định chiều rộng cổ tất: Đo khoảng cách giữa hai mép bên của cổ tất tại vị trí phẳng, vuông góc với chiều dài ống tất.
• Xác định kích thước các bộ phận đặc thù khác: Tùy thuộc vào kiểu dáng thiết kế (như tất có gót định hình, tất không gót), tiêu chuẩn hướng dẫn chi tiết cách xác định các điểm mốc đo cụ thể để đảm bảo tính khách quan và chính xác cao nhất.

Ý nghĩa và ứng dụng thực tiễn

Việc tuân thủ nghiêm ngặt các quy định từ Điều 1 đến Điều 4 của TCVN 5097:1990 giúp các doanh nghiệp dệt may kiểm soát tốt chất lượng sản phẩm đầu ra, đồng thời giúp người tiêu dùng dễ dàng lựa chọn được sản phẩm có kích cỡ phù hợp, nâng cao tính đồng bộ và uy tín của hàng hóa dệt may Việt Nam.