Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9165:2025 về Đê sông - Yêu cầu kỹ thuật đắp đê quy định các nguyên tắc, yêu cầu kỹ thuật cốt lõi trong hoạt động thi công, kiểm tra và nghiệm thu công tác đắp đê sông nhằm bảo đảm an toàn bền vững cho hệ thống đê điều phòng chống thiên tai tại Việt Nam.

Văn bản này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân tham gia vào hoạt động khảo sát, thiết kế, thi công, giám sát và nghiệm thu công trình đắp đê sông, đê cửa sông từ cấp đặc biệt đến cấp III. Các tuyến đê cấp IV và cấp V cũng được khuyến khích áp dụng các quy định kỹ thuật tương tự để bảo đảm chất lượng công trình.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh (Điều 1)

• Quy định chi tiết các yêu cầu kỹ thuật đối với công tác đắp đê bằng đất, bao gồm đắp mới, áp trúc, tôn cao, áp trúc mở rộng mặt đê và đắp cơ đê.
• Xác định rõ giới hạn áp dụng đối với các loại đê sông, đê cửa sông chịu ảnh hưởng của lũ và triều cường.

Tài liệu viện dẫn quan trọng (Điều 2)

• Các tiêu chuẩn quốc gia về cơ học đất, phương pháp xác định các chỉ tiêu vật lý và cơ học của đất đắp đê.
• Các tiêu chuẩn kỹ thuật về khảo sát địa chất công trình, thiết kế đê sông và các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn đê điều hiện hành.

Thuật ngữ và định nghĩa cốt lõi (Điều 3)

• Đất đắp đê: Là loại đất đạt các chỉ tiêu kỹ thuật về thành phần hạt, độ ẩm, dung trọng và lực dính liên kết theo thiết kế để bảo đảm khả năng chống thấm và chịu lực của thân đê.
• Độ chặt đầm nén (K): Hệ số biểu thị mức độ đầm chặt của đất sau khi thi công so với khối lượng thể tích khô lớn nhất xác định trong phòng thí nghiệm.
• Áp trúc đê: Biện pháp đắp thêm đất vào phía đồng hoặc phía sông của đê hiện hữu nhằm tăng cường mặt cắt và khả năng ổn định của thân đê.

Yêu cầu kỹ thuật chung về chuẩn bị thi công và vật liệu (Điều 4)

• Yêu cầu về nguồn đất đắp: Đất dùng để đắp đê phải được khảo sát, lấy mẫu thí nghiệm và phê duyệt nguồn mỏ rõ ràng. Không sử dụng đất lẫn tạp chất hữu cơ, đất bùn, đất có tính trương nở lớn hoặc đất có lẫn rác thải.
• Chuẩn bị mặt bằng nền đê: Trước khi đắp, phải tiến hành phát quang, dọn sạch gốc cây, rác, bóc bỏ lớp đất hữu cơ bề mặt và xử lý các hang hốc, giếng nước cũ trong phạm vi nền đê.
• Khống chế độ ẩm đất đắp: Độ ẩm của đất khi đầm nén phải nằm trong giới hạn độ ẩm tối ưu cho phép để đạt được độ chặt thiết kế một cách hiệu quả nhất.
• Phân lớp và đầm nén: Đất phải được rải thành từng lớp đều nhau với chiều dày phù hợp với năng lực của thiết bị đầm nén, tiến hành đầm từ mép ngoài vào trong và bảo đảm độ chặt đồng đều trên toàn bộ mặt cắt đắp.

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9165:2025 là cơ sở pháp lý và kỹ thuật quan trọng để các chủ đầu tư, nhà thầu thi công và đơn vị tư vấn giám sát tuân thủ nghiêm ngặt nhằm nâng cao chất lượng công trình đê điều, chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu và thiên tai lũ lụt.