Tổng quan về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7927:2008

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7927:2008 hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 6888-3:2003. Đây là văn bản kỹ thuật quy định quy trình phát hiện và định lượng vi khuẩn staphylococci có phản ứng coagulase dương tính (bao gồm cả chủng Staphylococcus aureus) trong thực phẩm và thức ăn chăn nuôi bằng phương pháp tính số có xác suất lớn nhất (MPN - Most Probable Number). Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.

Điều 1: Phạm vi áp dụng

Tiêu chuẩn này quy định phương pháp kiểm nghiệm vi sinh đối với các đối tượng cụ thể sau:

• Áp dụng cho các sản phẩm thực phẩm phục vụ nhu cầu tiêu dùng của con người và các loại thức ăn dành cho động vật (thức ăn chăn nuôi).
• Áp dụng cho các mẫu môi trường trong khu vực sản xuất, chế biến và xử lý thực phẩm.
• Phương pháp này được khuyến cáo sử dụng đặc biệt cho các loại mẫu thử dự kiến có số lượng vi khuẩn staphylococci có phản ứng coagulase dương tính ở mức độ thấp (thường nhỏ hơn 100 tế bào trong một gam hoặc một mililít mẫu thử). Đây là những trường hợp mà phương pháp đếm đĩa trực tiếp không đủ độ nhạy để phát hiện và định lượng chính xác.

Điều 2: Tài liệu viện dẫn

Để áp dụng tiêu chuẩn này một cách chính xác, người sử dụng cần tham chiếu đến các tài liệu viện dẫn quan trọng sau đây. Đối với các tài liệu ghi năm công bố thì áp dụng bản được nêu, đối với tài liệu không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung:

• TCVN 6404 (ISO 7218) về Vi sinh vật học trong thực phẩm và thức ăn chăn nuôi - Nguyên tắc chung về kiểm tra vi sinh vật.
• Các tiêu chuẩn liên quan đến việc chuẩn bị mẫu thử, huyền phù ban đầu và các dung dịch pha loãng thập phân dùng cho phân tích vi sinh vật học.

Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa

Tiêu chuẩn đưa ra định nghĩa pháp lý và kỹ thuật đối với đối tượng kiểm nghiệm chính:

• Staphylococci có phản ứng coagulase dương tính: Là những vi khuẩn có khả năng hình thành các khuẩn lạc điển hình hoặc không điển hình trên môi trường thạch chọn lọc (như môi trường Baird-Parker) và cho phản ứng đông huyết tương (coagulase) dương tính rõ rệt khi tiến hành thử nghiệm khẳng định sinh hóa.
• Staphylococcus aureus: Là loài vi khuẩn điển hình nhất trong nhóm staphylococci có phản ứng coagulase dương tính, có khả năng sinh độc tố ruột gây ngộ độc thực phẩm cho con người.

Điều 4: Nguyên tắc của phương pháp

Phương pháp phát hiện và định lượng Staphylococcus aureus bằng kỹ thuật MPN được tiến hành dựa trên nguyên tắc nuôi cấy tăng sinh chọn lọc kết hợp phân lập và khẳng định sinh hóa qua các bước nghiêm ngặt:

• Bước 1: Ủ ấm tăng sinh trong môi trường lỏng chọn lọc: Tiến hành cấy một lượng mẫu thử xác định (hoặc các dung dịch pha loãng thập phân của mẫu) vào các ống nghiệm chứa môi trường lỏng chọn lọc Giolitti-Cantoni có bổ sung kali telurit. Quá trình ủ ấm được thực hiện trong điều kiện kỵ khí (bằng cách phủ một lớp dầu paraffin hoặc thạch vô trùng lên bề mặt) để hạn chế tối đa sự phát triển của các vi sinh vật hiếu khí cạnh tranh khác.
• Bước 2: Phân lập trên môi trường đặc chọn lọc: Sau thời gian ủ ấm quy định, tiến hành cấy chuyển từ các ống nghiệm có biểu hiện phát triển (thường là làm đen môi trường do phản ứng khử telurit) sang bề mặt của môi trường đặc chọn lọc Baird-Parker (hoặc môi trường thạch huyết tương thỏ fibrinogen - RPF).
• Bước 3: Ủ ấm và nhận diện khuẩn lạc: Ủ các đĩa thạch ở nhiệt độ quy định và kiểm tra sự xuất hiện của các khuẩn lạc điển hình (màu đen hoặc xám đen, bóng, có vòng vô sắc xung quanh) hoặc khuẩn lạc không điển hình.
• Bước 4: Thử nghiệm khẳng định (Coagulase test): Chọn lọc các khuẩn lạc nghi ngờ từ đĩa thạch để tiến hành thử nghiệm đông huyết tương thỏ. Phản ứng được coi là dương tính khi có sự đông tụ hoàn toàn của khối huyết tương.
• Bước 5: Tính toán kết quả MPN: Dựa trên số lượng các ống nghiệm được xác định là dương tính ở mỗi độ pha loãng, tra bảng MPN tiêu chuẩn để tính toán và biểu thị số lượng staphylococci có phản ứng coagulase dương tính trên một gam hoặc một mililít mẫu thử ban đầu.