- Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10490:2014

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10490:2014 hoàn toàn tương đương với phương pháp tiêu chuẩn AOAC 971.47. Tiêu chuẩn này quy định phương pháp quang phổ để xác định hàm lượng roxarsone trong thức ăn chăn nuôi. Roxarsone (axit 3-nitro-4-hydroxyphenylarsonic) là một hợp chất hữu cơ chứa asen, thường được bổ sung vào thức ăn chăn nuôi nhằm mục đích kích thích tăng trưởng, nâng cao hiệu quả sử dụng thức ăn và phòng ngừa các bệnh đường ruột như bệnh cầu trùng ở gia cầm.

- Phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn

• Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các loại thức ăn chăn nuôi thương mại, bao gồm thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh và thức ăn đậm đặc dành cho gia súc, gia cầm.
• Phương pháp này được thiết kế để xác định hàm lượng roxarsone ở các mức nồng độ bổ sung thông thường trong quy trình sản xuất thức ăn chăn nuôi công nghiệp.

- Nguyên tắc của phương pháp xác định

• Chiết xuất hoạt chất: Roxarsone có trong mẫu thức ăn chăn nuôi được chiết xuất bằng dung dịch natri photphat (trisodium phosphate) loãng hoặc dung môi thích hợp để chuyển hoàn toàn hoạt chất từ nền mẫu rắn sang pha lỏng.
• Làm sạch dịch chiết: Dịch chiết sau đó được xử lý bằng cách lọc hoặc ly tâm để loại bỏ các tạp chất lơ lửng, chất béo và các thành phần không tan có thể gây cản trở quá trình đo quang phổ.
• Phản ứng tạo màu và đo hấp thụ: Roxarsone trong môi trường kiềm sẽ chuyển sang dạng muối có màu vàng đậm đặc trưng. Cường độ màu thu được tỷ lệ thuận với nồng độ roxarsone có trong mẫu. Độ hấp thụ của dung dịch được đo bằng máy quang phổ ở bước sóng xác định (thường là khoảng 410 nm) so với mẫu trắng.

- Thiết bị, dụng cụ và hóa chất yêu cầu

• Thiết bị đo quang: Máy quang phổ tử ngoại - khả kiến (UV-Vis) có khả năng đo độ hấp thụ chính xác ở bước sóng 410 nm, đi kèm với các cuvet thạch anh hoặc thủy tinh có chiều dày đường truyền quang thích hợp (thường là 1 cm).
• Thiết bị hỗ trợ: Máy lắc cơ học, máy ly tâm hiệu năng cao, cân phân tích có độ chính xác đến 0,1 mg, và các dụng cụ thủy tinh phòng thí nghiệm đạt tiêu chuẩn đo lường (bình định mức, pipet, ống đong).
• Hóa chất và thuốc thử: Dung dịch natri photphat dibasic, dung dịch axit clohydric, dung dịch natri hydroxit và chất chuẩn roxarsone tinh khiết có độ thuần khiết cao để xây dựng đường chuẩn.

- Quy trình thực hiện phân tích chi tiết

• Chuẩn bị mẫu thử: Mẫu thức ăn chăn nuôi phải được nghiền nhỏ đến kích thước hạt mịn theo quy định và trộn đều để đảm bảo tính đồng nhất tuyệt đối trước khi tiến hành cân phân tích.
• Tiến hành chiết xuất: Cân một lượng mẫu thử chính xác vào bình chiết, thêm dung dịch chiết xuất natri photphat, tiến hành lắc kỹ trong khoảng thời gian quy định để hòa tan hoàn toàn roxarsone.
• Xây dựng đường chuẩn: Chuẩn bị một dãy các dung dịch tiêu chuẩn roxarsone với các nồng độ tăng dần. Tiến hành đo độ hấp thụ của dãy chuẩn này để thiết lập phương trình đường chuẩn biểu diễn mối quan hệ tuyến tính giữa nồng độ và độ hấp thụ quang học.
• Đo mẫu và tính toán kết quả: Tiến hành đo độ hấp thụ của dung dịch mẫu thử đã xử lý. Dựa vào phương trình đường chuẩn thu được và các hệ số pha loãng, khối lượng mẫu cân ban đầu để tính toán ra hàm lượng roxarsone chính xác có trong mẫu thức ăn chăn nuôi (thường biểu thị bằng phần trăm hoặc mg/kg).