Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 151:2017/BNNPTNT về Cơ sở vắt sữa và thu gom sữa tươi - Yêu cầu để đảm bảo an toàn thực phẩm do Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ban hành nhằm thiết lập các tiêu chuẩn kỹ thuật bắt buộc đối với quá trình vắt sữa và thu gom sữa tươi nguyên liệu, bảo đảm chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm trước khi đưa vào chế biến hoặc tiêu dùng.

Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng

• Phạm vi điều chỉnh: Quy chuẩn này quy định các yêu cầu kỹ thuật về điều kiện an toàn thực phẩm đối với cơ sở vắt sữa thủ công, cơ sở vắt sữa bằng máy và cơ sở thu gom sữa tươi nguyên liệu dùng làm thực phẩm.
• Đối tượng áp dụng: Quy chuẩn áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài có hoạt động liên quan đến việc vắt sữa, thu gom sữa tươi nguyên liệu trên lãnh thổ Việt Nam.

Yêu cầu kỹ thuật đối với cơ sở vắt sữa

• Địa điểm và bố trí khu vực vắt sữa: Khu vực vắt sữa phải được bố trí tách biệt với chuồng nuôi động vật, kho chứa thức ăn và các nguồn gây ô nhiễm khác. Nền nhà khu vực vắt sữa phải bằng phẳng, không trơn trượt, dễ làm vệ sinh, có độ dốc phù hợp để thoát nước tốt, không gây ứ đọng nước thải.
• Trang thiết bị và dụng cụ vắt sữa: Các thiết bị vắt sữa bằng máy, xô chứa sữa, bộ phận lọc sữa và các dụng cụ tiếp xúc trực tiếp với sữa phải được làm bằng vật liệu chuyên dùng, không gỉ, không gây độc hại, không truyền mùi vị lạ vào sữa và dễ dàng làm sạch, khử trùng.
• Yêu cầu về nguồn nước: Nước dùng cho việc rửa bầu vú, vệ sinh thiết bị, dụng cụ vắt sữa và vệ sinh cá nhân phải đạt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước sinh hoạt.
• Vệ sinh cá nhân người vắt sữa: Người trực tiếp vắt sữa phải được khám sức khỏe định kỳ, không mắc các bệnh truyền nhiễm qua đường thực phẩm. Trước khi tiến hành vắt sữa, người thực hiện phải rửa sạch tay bằng xà phòng, mặc trang phục bảo hộ lao động sạch sẽ.
• Quy trình vắt sữa an toàn: Trước khi vắt sữa, phải vệ sinh sạch sẽ và lau khô bầu vú của động vật cho sữa. Phải loại bỏ những tia sữa đầu tiên vào một dụng cụ riêng để kiểm tra tình trạng sữa và tránh nhiễm khuẩn. Sữa sau khi vắt phải được lọc ngay qua lưới lọc chuyên dụng để loại bỏ tạp chất cơ học.

Yêu cầu kỹ thuật đối với cơ sở thu gom sữa tươi

• Địa điểm và thiết kế nhà xưởng: Cơ sở thu gom phải được xây dựng ở vị trí cao ráo, dễ thoát nước, cách xa các nguồn ô nhiễm như bãi rác, khu xử lý chất thải. Mặt bằng nhà xưởng phải được phân khu rõ ràng giữa khu vực tiếp nhận sữa, khu vực rửa thiết bị, khu vực bảo quản và khu vực văn phòng.
• Hệ thống làm lạnh và bảo quản sữa: Cơ sở thu gom phải trang bị hệ thống bồn lạnh chuyên dụng có khả năng hạ nhiệt độ của sữa tươi xuống mức từ 2 độ C đến 6 độ C trong thời gian nhanh nhất (không quá 2 giờ sau khi nhận sữa) và duy trì nhiệt độ này ổn định trong suốt quá trình bảo quản, vận chuyển đến nhà máy chế biến.
• Vệ sinh thiết bị và đường ống dẫn sữa: Hệ thống bồn chứa, đường ống, bơm sữa phải được làm sạch và tiệt trùng ngay sau mỗi chu kỳ thu gom sữa bằng quy trình làm sạch tại chỗ (CIP) hoặc các phương pháp vệ sinh cơ học kết hợp hóa chất chuyên dụng được phép sử dụng trong thực phẩm.
• Kiểm soát chất lượng sữa tiếp nhận: Cơ sở thu gom phải thực hiện kiểm tra nhanh các chỉ tiêu cảm quan (màu sắc, mùi vị, trạng thái), nhiệt độ, độ axit, và các chỉ tiêu chất lượng khác của từng lô sữa từ các hộ chăn nuôi hoặc cơ sở vắt sữa trước khi đồng ý tiếp nhận vào bồn chứa chung.

Hiệu lực thi hành

Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 151:2017/BNNPTNT có hiệu lực thi hành bắt buộc đối với mọi cơ sở vắt sữa và thu gom sữa tươi trên toàn quốc. Các cơ sở hoạt động trong lĩnh vực này có trách nhiệm thực hiện đúng các quy định nêu trên và chịu sự thanh tra, kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền về an toàn thực phẩm nông lâm thủy sản.