Việc vươn tầm ra thị trường quốc tế, tiếp cận các nguồn vốn ngoại dồi dào luôn là khát vọng lớn của các tổ chức tín dụng cổ phần tại Việt Nam. Tuy nhiên, rào cản về thủ tục hành chính phức tạp trước đây đôi khi khiến lộ trình này trở nên gian nan và kéo dài. Thấu hiểu những vướng mắc đó, mới đây, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã ban hành Thông tư 47/2025/TT-NHNN hướng dẫn thủ tục chấp thuận của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đối với việc niêm yết cổ phiếu trên thị trường chứng khoán nước ngoài của tổ chức tín dụng cổ phần. Văn bản mới này chính thức thay thế cho Thông tư 26/2012/TT-NHNN, mang đến những cải cách vô cùng mạnh mẽ, mở ra hành lang pháp lý thông thoáng hơn cho các ngân hàng thương mại cổ phần và tổ chức tín dụng phi ngân hàng cổ phần.

Cắt giảm tối đa "gánh nặng" hồ sơ: Chỉ còn 2 loại giấy tờ chính

Một trong những điểm sáng nhất và nhận được sự quan tâm lớn nhất từ giới tài chính của quy định mới chính là việc đơn giản hóa tối đa thành phần hồ sơ đề nghị. Nếu như trước đây, theo quy định cũ, các ngân hàng phải chuẩn bị hàng loạt văn bản phức tạp, bao gồm cả Nghị quyết Đại hội đồng cổ đông thông qua phương án niêm yết và các báo cáo tài chính được kiểm toán độc lập trong 2 năm liên tiếp, thì nay gánh nặng này đã được trút bỏ.

Cụ thể, theo quy định tại Điều 5 Thông tư 47/2025/TT-NHNN, hồ sơ đề nghị chấp thuận niêm yết trên thị trường chứng khoán nước ngoài hiện nay chỉ còn vỏn vẹn 2 loại giấy tờ chính:

• Văn bản của tổ chức tín dụng cổ phần đề nghị Ngân hàng Nhà nước chấp thuận niêm yết trên thị trường chứng khoán nước ngoài (được lập theo mẫu chuẩn tại Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư này).
• Văn bản ủy quyền hợp pháp trong trường hợp người đại diện theo ủy quyền thực hiện ký các văn bản trong hồ sơ.

Việc bãi bỏ các yêu cầu rườm rà về báo cáo tài chính và nghị quyết cổ đông không chỉ giúp các tổ chức tín dụng tiết kiệm đáng kể thời gian, chi phí chuẩn bị mà còn giúp họ nhanh chóng nắm bắt các cơ hội thị trường vốn quốc tế vốn biến động không ngừng.

Thủ tục hành chính được đơn giản hóa tối đa giúp các tổ chức tín dụng cổ phần tiếp cận thị trường vốn quốc tế nhanh chóng hơn (Ảnh minh họa)

Rút ngắn thời gian chờ đợi: Từ 40 ngày xuống còn 28 ngày

Trong thế giới tài chính hiện đại, tốc độ và thời điểm (timing) là những yếu tố quyết định sự thành bại của một thương vụ gọi vốn hay niêm yết. Nhận thức rõ điều này, Ngân hàng Nhà nước đã thực hiện một bước cải tiến lớn về mặt thời gian xử lý thủ tục hành chính.

Theo quy định tại khoản 2 Điều 6 Thông tư 47/2025/TT-NHNN, trong thời hạn 28 ngày kể từ ngày nhận được đầy đủ hồ sơ hợp lệ, Ngân hàng Nhà nước sẽ phải ra văn bản chấp thuận hoặc không chấp thuận (nêu rõ lý do) việc tổ chức tín dụng cổ phần niêm yết trên thị trường chứng khoán nước ngoài. So với thời hạn 40 ngày quy định tại Thông tư cũ, quy định mới đã rút ngắn được tới 12 ngày chờ đợi.

Bên cạnh đó, thời hạn để cơ quan quản lý rà soát và yêu cầu bổ sung, hoàn thiện hồ sơ cũng được ấn định rõ ràng tại khoản 1 Điều 6 Thông tư 47/2025/TT-NHNN là trong vòng 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ. Điều này giúp các ngân hàng chủ động hơn trong việc phối hợp và hoàn thiện các thủ tục pháp lý cần thiết.

Cơ chế tiếp nhận hồ sơ hiện đại qua Bộ phận Một cửa

Nhằm nâng cao tính minh bạch và đẩy mạnh cải cách hành chính, phương thức nộp hồ sơ cũng có sự thay đổi căn bản. Thay vì gửi hồ sơ đến Cơ quan Thanh tra, giám sát ngân hàng như trước đây, các tổ chức tín dụng cổ phần hiện nay sẽ thực hiện nộp hồ sơ trực tiếp hoặc qua dịch vụ bưu chính đến Bộ phận Một cửa tại trụ sở chính của Ngân hàng Nhà nước theo quy định tại khoản 3 Điều 3 Thông tư 47/2025/TT-NHNN.

"Việc làm rõ quy định về người đại diện theo ủy quyền ký hồ sơ tại khoản 2 Điều 3 Thông tư 47/2025/TT-NHNN cũng là một điểm mới quan trọng, giúp các ngân hàng tránh được những sai sót pháp lý không đáng có trong quá trình lập hồ sơ đề nghị."

Bãi bỏ yêu cầu đăng ký niêm yết sau chấp thuận và trách nhiệm hậu kiểm

Một thay đổi mang tính đột phá khác là Thông tư mới đã không còn yêu cầu tổ chức tín dụng phải thực hiện thủ tục đăng ký niêm yết theo pháp luật chứng khoán ngay sau khi có văn bản chấp thuận của Ngân hàng Nhà nước. Điều này giúp giảm bớt một tầng thủ tục trung gian, tạo sự linh hoạt tối đa cho ngân hàng trong việc lựa chọn thời điểm niêm yết phù hợp nhất với tình hình thị trường tài chính toàn cầu.

Tuy nhiên, đi đôi với việc nới lỏng thủ tục tiền kiểm, Ngân hàng Nhà nước cũng siết chặt trách nhiệm hậu kiểm của các tổ chức tín dụng cổ phần. Theo quy định tại Điều 7 Thông tư 47/2025/TT-NHNN, các tổ chức tín dụng phải:

1. Chịu trách nhiệm hoàn toàn về tính trung thực, chính xác của toàn bộ hồ sơ, báo cáo gửi Ngân hàng Nhà nước.
2. Thực hiện niêm yết cổ phiếu trên thị trường chứng khoán nước ngoài trong thời hạn 12 tháng kể từ ngày Ngân hàng Nhà nước ký văn bản chấp thuận. Quá thời hạn này, văn bản chấp thuận sẽ đương nhiên hết hiệu lực theo quy định tại khoản 2 Điều 4 Thông tư 47/2025/TT-NHNN.
3. Báo cáo bằng văn bản cho Ngân hàng Nhà nước trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận được quyết định chấp thuận hoặc không chấp thuận niêm yết của cơ quan có thẩm quyền nước ngoài, hoặc khi cổ phiếu bị hủy bỏ niêm yết.

Những thay đổi mang tính đột phá này sẽ chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 29/01/2026 theo quy định tại khoản 1 Điều 10 Thông tư 47/2025/TT-NHNN. Đây được kỳ vọng sẽ là đòn bẩy quan trọng thúc đẩy các ngân hàng nội địa tự tin vươn mình ra biển lớn, nâng cao năng lực cạnh tranh và vị thế của hệ thống tài chính Việt Nam trên bản đồ quốc tế.