Giới thiệu chung về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 3190:1979
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 3190:1979 quy định các phương pháp thử nghiệm chung dành cho máy điện quay. Đây là văn bản kỹ thuật nền tảng nhằm thống nhất các quy trình kiểm tra, đo lường thông số kỹ thuật, đánh giá chất lượng và độ an toàn của các loại máy điện quay trước khi xuất xưởng hoặc đưa vào vận hành chính thức. Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung Phần mở đầu và các điều khoản đầu tiên từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn.
Điều 1: Phạm vi áp dụng
- Tiêu chuẩn này quy định các phương pháp thử nghiệm chung áp dụng cho các loại máy điện quay (bao gồm máy phát điện và động cơ điện) không phân biệt công suất và điện áp, trừ những loại máy điện chuyên dùng có tiêu chuẩn riêng biệt.
- Các phương pháp thử nghiệm được thiết lập nhằm xác định các đặc tính kỹ thuật, hiệu suất, độ tăng nhiệt, độ bền cách điện và các chỉ tiêu vận hành khác của máy điện.
Điều 2: Quy định chung khi tiến hành thử nghiệm
- Trước khi tiến hành bất kỳ phép thử nào, máy điện quay phải được kiểm tra kỹ lưỡng về mặt cơ học, độ sạch, sự lắp ráp hoàn chỉnh và các kết nối điện bên ngoài.
- Quá trình thử nghiệm phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về an toàn kỹ thuật điện và phòng chống cháy nổ tại khu vực thử nghiệm.
- Tất cả các số liệu đo lường, điều kiện thử nghiệm và kết quả tính toán phải được ghi chép đầy đủ, rõ ràng vào biên bản thử nghiệm chính thức.
Điều 3: Điều kiện môi trường thử nghiệm
- Nhiệt độ môi trường: Các phép thử thông thường phải được tiến hành trong điều kiện nhiệt độ môi trường xung quanh từ 10 độ C đến 40 độ C. Trường hợp thử nghiệm ở nhiệt độ khác phải được quy đổi kết quả về nhiệt độ tiêu chuẩn theo công thức quy định.
- Độ ẩm và áp suất: Môi trường thử nghiệm phải khô ráo, độ ẩm tương đối của không khí không vượt quá mức giới hạn gây ảnh hưởng đến độ bền cách điện của cuộn dây. Áp suất khí quyển phải nằm trong giới hạn vận hành bình thường của thiết bị.
- Tác nhân bên ngoài: Khu vực thử nghiệm phải sạch sẽ, không có bụi dẫn điện, hơi nước ngưng tụ, khí ăn mòn hoặc các yếu tố ngoại cảnh khác có thể làm sai lệch kết quả đo.
Điều 4: Thiết bị đo và dụng cụ thử nghiệm
- Yêu cầu về cấp chính xác: Các thiết bị đo lường dùng trong thử nghiệm (như vôn kế, ampe kế, oát kế, cầu đo điện trở) phải có cấp chính xác phù hợp. Thông thường, đối với các phép thử nghiệm thu, thiết bị đo phải đạt cấp chính xác từ 0.5 trở lên; đối với các phép thử kiểm tra thông thường, cho phép sử dụng thiết bị đạt cấp chính xác 1.0.
- Kiểm định thiết bị: Tất cả các dụng cụ, thiết bị đo lường phải được kiểm định định kỳ và còn hiệu lực kiểm định của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền tại thời điểm tiến hành thử nghiệm.
- Quy tắc đo lường: Khi thực hiện phép đo, người thử nghiệm phải lựa chọn thang đo của thiết bị sao cho trị số cần đo nằm ở phần nửa sau của thang đo (từ 1/2 đến 2/3 thang đo trở lên) nhằm hạn chế tối đa sai số hệ thống.
Lưu ý: Nội dung tóm tắt trên phản ánh các quy định kỹ thuật cốt lõi trong phần mở đầu và 4 điều đầu tiên của TCVN 3190:1979, phục vụ cho việc tra cứu nhanh và áp dụng đúng quy chuẩn trong công tác thử nghiệm máy điện quay.
Để sử dụng toàn bộ tiện ích nâng cao của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Electric machinery Test methods
Tiêu chuẩn này áp dụng cho các máy điện quay.
Tiêu chuẩn không áp dụng cho các máy điện quay dùng trong các phương tiện di động của các ngành vận chuyển đường bộ, đường thủy, đường không.
Tiêu chuẩn quy định các phương pháp thử chung cho tất cả các máy điện. Các phương pháp thử phụ thêm có liên quan đến các dạng máy điện riêng biệt (đồng bộ, không đồng bộ và một chiều) được quy định trong các tiêu chuẩn hoặc trong các điều kiện kỹ thuật của các dạng máy điện cụ thể;
Tiêu chuẩn quy định các phương pháp thử sau đây:
- Đo điện trở cách điện của các cuộn dây đối với vỏ máy và giữa những cuộn dây.
- Đo điện trở các cuộn dây bằng dòng điện một chiều ở trạng thái nguội thực tế.
- Thử máy khi tăng tần số quay.
- Thử cách điện cuộn dây theo độ bền điện đối với các vỏ máy và giữa các cuộn dây và độ bền điện của cách điện giữa các vòng dây.
- Xác định tổn hao và hiệu suất.
- Đo nhiệt độ các bộ phận của máy và nhiệt độ của môi trường làm nguội.
- Thử máy về phát nóng.
- Xác định mômen quán tính phần quay của máy.
- Thử nóng ẩm máy điện quay.
1. DỤNG CỤ ĐO VÀ PHƯƠNG PHÁP ĐO
1.1. Về đo lường tất cả các đại lượng điện trong khi thử, trừ điện trở cách điện và điện áp khi thử cách điện các cuộn dây theo độ bền điện, phải tiến hành bằng các dụng cụ đo lường điện kể cả đầu đo, có cấp chính xác không thấp hơn 0,5, nếu chưa quy định trong các tiêu chuẩn hoặc trong các điều kiện kỹ thuật của các dạng máy điện riêng biệt.
Cho phép tiến hành đo công suất dòng điện ba pha khi thử kiểm tra máy công suất đến 100kW, bằng wat met 3 pha nhiều hệ thống cấp chính xác không thấp hơn 1.
1.2. Phải lựa chọn các dụng cụ sao cho các giá trị đo nằm trong khoảng 20 - 95% của thang đo. Khi đo công suất dòng điện 3 pha bằng phương pháp hai wat mét, dòng điện và điện áp được đo không được thấp hơn 20% dòng điện và điện áp danh định của các wát mét sử dụng.
Khi tiến hành đo với số dụng cụ đo lớn hơn một thì đọc các số đo đồng thời ở tất cả các dụng cụ. Điều này bắt buộc khi đo điện trở bằng phương pháp vôn mét và ampe mét và khi đo công suất dòng điện ba pha bằng phương pháp hai wat mét.
Đo tần số quay của máy phải tiến hành bằng phương pháp hoạt nghiệm hoặc bằng tốc kế vòng (cơ hoặc điện) hoặc bằng các phương pháp khác đảm bảo độ chính xác đo cần thiết. Khi đo tần số quay phải chú ý sao cho các thiết bị đo không làm thay đổi tần số quay của máy.
1.3. Khi thử kiểm tra máy sản xuất hàng loạt trên các thiết bị thử cơ khí hóa và tự động hóa thì cần sử dụng một cách tối đa sơ đồ thử tự động, trong đó các dụng cụ đo lường điện riêng lẻ có thể có cấp chính xác không thấp hơn 1,5, còn sai số đo lớn nhất không được vượt quá 8% giá trị sai lệch cho phép so với thông số đã được kiểm tra.
Việc ghi các giá trị đo không bắt buộc nếu thiết bị thử có phụ kiện để loại tự động các sản phẩm có thông số kiểm tra vượt quá giới hạn lệch cho phép.
2. ĐO ĐIỆN TRỞ CÁCH ĐIỆN CỦA CÁC CUỘN DÂY ĐỐI VỚI VỎ MÁY VÀ GIỮA CÁC CUỘN DÂY
2.1. Đo điện trở cách điện của các cuộn dây đối với vỏ máy và giữa các cuộn dây phải tiến hành khi điện áp danh định của cuộn dây đến 500V - bằng mê-gôm mét 500V, còn khi điện áp danh định của cuộn dây trên 500V - bằng mê-gôm mét không nhỏ hơn 1.000V. Khi đo điện trở cách điện của các cuộn dây có điện dung lớn đối với vỏ máy, nên dùng mê-gôm mét có truyền động bằng động cơ điện hoặc có sơ đồ chỉnh lưu tĩnh điện áp xoay chiều.
2.2. Đo điện trở cách điện tiến hành:
Ở trạng thái nguội thực tế của máy điện đem thử trước lúc bắt đầu thử.
- Ở trạng thái nóng khi nhiệt độ cuộn dây xấp xỉ nhiệt độ của chế độ làm việc danh định.
Để xem đầy đủ nội dung và sử dụng toàn bộ tiện ích của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Nếu bạn đã là thành viên, hãy bấm:
- 1Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6627-16-2:2014 (IEC/TR 60034-16-2:1991) về Máy điện quay - Phần 16-2: Hệ thống kích từ máy điện đồng bộ - Mô hình để nghiên cứu hệ thống điện
- 2Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6627-16-3:2014 (IEC/TR 60034-16-3:1996) về Máy điện quay - Phần 16-3: Hệ thống kích từ máy điện đồng bộ - Tính năng động học
- 3Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6627-18-32:2014 (IEC 60034-18-32:2010) về Máy điện quay - Phần 18-32: Đánh giá chức năng của hệ thống cách điện - Quy trình thử nghiệm dây quấn định hình - Đánh giá bằng độ bền điện
- 1Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 1611:1975 về Các thử nghiệm ảnh hưởng của yếu tố khí hậu - Thử nghiệm nóng ẩm không đổi do Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước ban hành
- 2Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6627-1:2008 (IEC 60034-1 : 2004) về Máy điện quay - Phần 1: Thông số đặc trưng và tính năng
- 3Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 3189:1979 về Máy điện quay - Yêu cầu kỹ thuật chung
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6627-16-2:2014 (IEC/TR 60034-16-2:1991) về Máy điện quay - Phần 16-2: Hệ thống kích từ máy điện đồng bộ - Mô hình để nghiên cứu hệ thống điện
- 5Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6627-16-3:2014 (IEC/TR 60034-16-3:1996) về Máy điện quay - Phần 16-3: Hệ thống kích từ máy điện đồng bộ - Tính năng động học
- 6Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6627-18-32:2014 (IEC 60034-18-32:2010) về Máy điện quay - Phần 18-32: Đánh giá chức năng của hệ thống cách điện - Quy trình thử nghiệm dây quấn định hình - Đánh giá bằng độ bền điện
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 3190:1979 về Máy điện quay - Phương pháp thử chung
- Số hiệu: TCVN3190:1979
- Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
- Ngày ban hành: 01/01/1979
- Nơi ban hành: ***
- Người ký: ***
- Ngày công báo: Đang cập nhật
- Số công báo: Đang cập nhật
- Ngày hiệu lực: 05/08/2026
- Tình trạng hiệu lực: Kiểm tra
