Tóm tắt Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10806-2:2015 (ISO 7346-2:1996) về Chất lượng nước - Xác định độc tính gây chết cấp tính của các chất đối với cá nước ngọt [Brachydanio rerio Hamilton-Buchanan (Teleostei, Cyprinidae)] - Phần 2: Phương pháp bán tĩnh
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10806-2:2015 hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 7346-2:1996. Đây là văn bản kỹ thuật quan trọng quy định phương pháp xác định độc tính cấp tính của các hóa chất hoặc tác nhân hòa tan trong nước đối với loài cá nước ngọt chỉ thị Brachydanio rerio (thường gọi là cá ngựa vằn hoặc cá sọc dưa) bằng phương pháp bán tĩnh.
Thông tin thuộc tính văn bản:
- Tên tiêu chuẩn: TCVN 10806-2:2015 (ISO 7346-2:1996)
- Lĩnh vực: Chất lượng nước / Đánh giá độc tính sinh thái đối với sinh vật nước ngọt
- Đối tượng thử nghiệm: Cá nước ngọt Brachydanio rerio Hamilton-Buchanan (Teleostei, Cyprinidae)
- Phương pháp áp dụng: Phương pháp bán tĩnh (Semi-static method)
Nội dung cốt lõi của Phần mở đầu và các Điều khoản đầu (Điều 1 - Điều 4):
1. Phạm vi áp dụng và nguyên tắc phương pháp
- Tiêu chuẩn này quy định phương pháp bán tĩnh để xác định nồng độ gây chết cấp tính (LC50) của các chất hòa tan trong nước đối với cá Brachydanio rerio sau các khoảng thời gian tiếp xúc xác định (thường là 24 giờ, 48 giờ, 72 giờ và 96 giờ).
- Phương pháp bán tĩnh được thực hiện bằng cách thay thế định kỳ dung dịch thử nghiệm (thường sau mỗi 24 giờ) bằng dung dịch mới pha có cùng nồng độ. Phương pháp này giúp duy trì nồng độ chất thử ổn định hơn so với phương pháp tĩnh, đặc biệt phù hợp đối với các chất dễ bay hơi nhẹ, dễ phân hủy sinh học hoặc dễ bị hấp phụ trong quá trình thử nghiệm.
2. Điều kiện và môi trường thử nghiệm
- Nước pha loãng: Phải là nước sạch, đã được khử clo hoặc nước nhân tạo đạt tiêu chuẩn chất lượng quy định, đảm bảo không chứa các tạp chất có thể gây độc hoặc tương tác làm thay đổi độc tính của chất thử nghiệm. Các thông số như độ cứng, pH và hàm lượng oxy hòa tan phải được kiểm soát chặt chẽ.
- Nhiệt độ và ánh sáng: Nhiệt độ nước thử nghiệm phải được duy trì ổn định trong khoảng quy định (thường từ 21 độ C đến 25 độ C). Chu kỳ chiếu sáng phải được thiết lập rõ ràng (ví dụ: 12 giờ sáng / 12 giờ tối hoặc 16 giờ sáng / 8 giờ tối) để không gây stress cho cá thử nghiệm.
3. Yêu cầu đối với sinh vật thử nghiệm (Cá Brachydanio rerio)
- Cá sử dụng trong thử nghiệm phải có cùng nguồn gốc, kích thước đồng đều (thường từ 2 cm đến 3 cm) và phải ở trạng thái khỏe mạnh, không có biểu hiện bệnh lý.
- Trước khi tiến hành thử nghiệm, cá phải được nuôi thích nghi trong môi trường nước pha loãng ít nhất 7 ngày dưới cùng điều kiện nhiệt độ, ánh sáng và chế độ dinh dưỡng của phòng thí nghiệm. Trong thời gian thích nghi, tỷ lệ cá chết không được vượt quá mức giới hạn cho phép (thường là dưới 5% trong 4 ngày cuối cùng).
4. Thiết bị, dụng cụ và hóa chất thử nghiệm
- Sử dụng các bể thử nghiệm bằng thủy tinh hoặc vật liệu hóa học trơ khác để tránh hiện tượng hấp phụ chất thử lên thành bể.
- Các thiết bị đo lường bắt buộc bao gồm: máy đo pH, máy đo oxy hòa tan, nhiệt kế và các dụng cụ thể tích chuẩn xác để pha loãng hóa chất.
- Hóa chất thử nghiệm phải được chuẩn bị dưới dạng dung dịch gốc (stock solution), sau đó pha loãng thành các nồng độ khác nhau theo một dãy cấp số nhân để xác định chính xác ngưỡng độc tính gây chết cấp tính.
Lưu ý: Tiêu chuẩn này là một phần trong bộ tiêu chuẩn TCVN 10806 (ISO 7346) gồm nhiều phần, hỗ trợ đắc lực cho công tác đánh giá tác động môi trường, kiểm soát ô nhiễm nguồn nước và quản lý an toàn hóa chất tại Việt Nam.
Để sử dụng toàn bộ tiện ích nâng cao của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Water quality - Determination of the acute lethal toxicity of substances to a freshwater fish [Brachydanio rerio Hamilton-Buchanan (Teleostei, Cyprinidae)]. Part 2: Semi-static method
Lời nói đầu
TCVN 10806-2:2015 hoàn toàn tương đương với ISO 7346-2:1996
TCVN 10806-2:2015 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC 147 Chất lượng nước biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.
Bộ tiêu chuẩn TCVN 10806 (ISO 7346), Chất lượng nước - Xác định độc tính gây chết cấp tính của các chất đối với cả nước ngọt [Brachydanio rerio Hamilton-Buchanan (Teleostei Cyprinidae)] gồm các phần sau:
- TCVN 10806-1:2015 (ISO 7346-1:1996), Phần 1: Phương pháp tĩnh;
- TCVN 10806-2:2015 (ISO 7346-2:1996), Phần 2: Phương pháp bán tĩnh;
- TCVN 10806-3:2015 (ISO 7346-3:1996), Phần 3: Phương pháp dòng chảy.
Lời giới thiệu
Bộ tiêu chuẩn 10806 (ISO 7346) đưa ra các phương pháp xác định độc tính gây chết cấp tính của các chất đối với cá ngựa vằn (Brachydanio rerio Hamilton-Buchanan), nhưng phải nhấn mạnh rằng phương pháp áp dụng đối với cá ngựa vằn không loại trừ việc sử dụng cho các loài khác. Các phương pháp sinh học nêu ra ở đây có thể sử dụng cho các loài cá nước ngọt, nước mặn hoặc nước lợ khác, với các cải biên thích hợp, ví dụ, chất lượng nước pha loãng và điều kiện nhiệt độ của phép thử.
Trong bộ tiêu chuẩn này, xác định độc tính gây chết cấp tính của các chất có thể thực hiện bằng phương pháp tĩnh, bán tĩnh và dòng chảy. Phép thử tĩnh, được mô tả trong tiêu chuẩn này, trong đó dung dịch không được làm mới, vì thế có ưu điểm là yêu cầu thiết bị, dụng cụ đơn giản, nhưng các chất trong bình thử có thể bị thất thoát trong quá trình thử và chất lượng nước có thể bị giảm. Trong phương pháp dòng chảy, được quy định trong phần TCVN 10806-3 (ISO 7346-3), dung dịch thử được bổ sung liên tục, giải quyết được vấn đề của phương pháp tĩnh nhưng lại yêu cầu sử dụng các thiết bị, dụng cụ phức tạp hơn. Trong phương pháp bán tĩnh, được mô tả trong TCVN 10806-2 (ISO 7346-2), dung dịch thử được làm mới sau mỗi 24 h hoặc 48 h, phương pháp này là sự kết hợp giữa hai phương pháp còn lại.
Phương pháp dòng chảy có thể được sử dụng cho hầu hết các loại chất, bao gồm cả chất không bền trong nước, tuy nhiên nồng độ chất thử được xác định bất cứ khi nào có thể. Phương pháp tĩnh bị giới hạn trong phép thử các chất có nồng độ được duy trì tương đối ổn định trong suốt thời gian thử. Phương pháp bán tĩnh có thể được sử dụng để nghiên cứu chất có nồng độ được duy trì hợp lý trong suốt phép thử bằng cách làm mới dung dịch sau mỗi 24 h hoặc 48 h. Sự chuẩn bị đặc biệt có thể là cần thiết đối với các chất bay hơi nhanh.
Để hỗ trợ cho việc chuẩn bị và duy trì nồng độ các chất có thể gây chết tại nồng độ gần với độ hòa tan trong nước của chúng có thể sử dụng một lượng nhỏ dung môi, như đã quy định trong các phương pháp.
CHẤT LƯỢNG NƯỚC - XÁC ĐỊNH ĐỘC TÍNH GÂY CHẾT CẤP TÍNH CỦA CÁC CHẤT ĐỐI VỚI CÁ NƯỚC NGỌT [BRACHYDANIO RERIO HAMILTON-BUCHANAN (TELEOSTEI, CYPRINIDAE)] - PHẦN 2: PHƯƠNG PHÁP BÁN TĨNH
Water quality - Determination of the acute lethal toxicity of substances to a freshwater fish [Brachydanio rerio Hamilton-Buchanan (Teleostei, Cyprinidae)]. Part 2: Semi-static method
Để xem đầy đủ nội dung và sử dụng toàn bộ tiện ích của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Nếu bạn đã là thành viên, hãy bấm:
- 1Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6663-19:2015 (ISO 5667-19:2004) về Chất lượng nước - Lấy mẫu - Phần 19: Hướng dẫn lấy mẫu trầm tích biển
- 2Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6663-23:2015 (ISO 5667-23:2011) về Chất lượng nước - Lấy mẫu - Phần 23: Hướng dẫn lấy mẫu thụ động mặt nước
- 3Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7723-1:2015 (ISO 14403-1:2012) về Chất lượng nước - Xác định xyanua tổng số và xyanua tự do sử dụng phương pháp phân tích dòng chảy (FIA và CFA) - Phần 1: Phương pháp phân tích dòng bơm vào (FIA)
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6663-3:2016 (ISO 5667-3:2012) về Chất lượng nước - Lấy mẫu - Phần 3: Bảo quản và xử lý mẫu nước
- 5Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12271-1:2018 về Giống cá nước lạnh - Yêu cầu kỹ thuật - Phần 1: Cá Tầm
- 1Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6663-19:2015 (ISO 5667-19:2004) về Chất lượng nước - Lấy mẫu - Phần 19: Hướng dẫn lấy mẫu trầm tích biển
- 2Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6663-23:2015 (ISO 5667-23:2011) về Chất lượng nước - Lấy mẫu - Phần 23: Hướng dẫn lấy mẫu thụ động mặt nước
- 3Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7723-1:2015 (ISO 14403-1:2012) về Chất lượng nước - Xác định xyanua tổng số và xyanua tự do sử dụng phương pháp phân tích dòng chảy (FIA và CFA) - Phần 1: Phương pháp phân tích dòng bơm vào (FIA)
- 4Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 6663-3:2016 (ISO 5667-3:2012) về Chất lượng nước - Lấy mẫu - Phần 3: Bảo quản và xử lý mẫu nước
- 5Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12271-1:2018 về Giống cá nước lạnh - Yêu cầu kỹ thuật - Phần 1: Cá Tầm
Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10806 -2:2015 (ISO 7346-2:1996) về Chất lượng nước - Xác định độc tính gây chết cấp tính của các chất đối với cá nước ngọt [brachydanio rerio hamilton-buchanan (teleostei, cyprinida] - Phần 2: Phương pháp bán tĩnh
- Số hiệu: TCVN10806-2:2015
- Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
- Ngày ban hành: 01/01/2015
- Nơi ban hành: ***
- Người ký: ***
- Ngày công báo: Đang cập nhật
- Số công báo: Đang cập nhật
- Ngày hiệu lực: 18/11/2026
- Tình trạng hiệu lực: Kiểm tra
