Ngày 18 tháng 11 năm 2025, tại trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình đã chủ trì cuộc họp về Báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035 (Báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư Chương trình). Tham dự cuộc họp có Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường; đại diện Lãnh đạo các Bộ, cơ quan: Nông nghiệp và Môi trường, Dân tộc và Tôn giáo, Tài chính, Tư pháp, Hội đồng Dân tộc của Quốc hội, Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội và Văn phòng Chính phủ.

Sau khi nghe báo cáo của lãnh đạo các Bộ: Dân tộc và Tôn giáo, Nông nghiệp và Môi trường, ý kiến của Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà, ý kiến các Bộ, cơ quan tại cuộc họp, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình kết luận như sau:

1. Việc hợp nhất 03 Chương trình có ý nghĩa hết sức quan trọng, để thực hiện mục tiêu của Đảng và Nhà nước làm cho dân giàu, nước mạnh, người dân có cuộc sống ấm no, hạnh phúc; đây là mục tiêu cao nhất, cần phải thống nhất về mặt nhận thức; việc tích hợp thành một Chương trình không làm giảm đi các chính sách, mà giúp tập trung hơn vào vùng đồng bào dân tộc thiểu số miền núi trong thời gian tới với các khía cạnh:

Thứ nhất, vùng lõi nghèo hiện nay chủ yếu là vùng sinh sống của đồng bào dân tộc thiểu số, Chương trình giảm nghèo trước đây thực hiện trên địa bàn cả nước nay ở Chương trình này cần được tập trung đầu tư mạnh vào vùng này để giúp vùng đồng bào dân tộc có cuộc sống tốt, vươn lên thoát nghèo bền vững;

Thứ hai, việc xây dựng nông thôn mới trong thời gian qua đã được thực hiện trong phạm vi cả nước, hiện nay kết quả xây dựng nông thôn mới của cả nước đã không ngừng được nâng cao, khu vực còn lại cần tập trung cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng khó khăn để tiếp tục nâng cao đời sống cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số;

Thứ ba, 03 Chương trình tích hợp lại sẽ tập trung tăng cường đầu tư cho vùng khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số; thay vì Chương trình phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi chỉ thực hiện đến năm 2030 thì chúng ta tiếp tục kéo dài đến 2035, tăng cường chính sách cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi;

Thứ tư, cần nhận thức rõ cơ quan nào làm tốt nhất, hiệu quả nhất thì lựa chọn nhằm nâng cao hiệu quả thực thi, đưa các chính sách hỗ trợ đi vào cuộc sống nhanh chóng, bảo đảm người dân được thụ hưởng kịp thời, thực chất;

Các Chương trình mục tiêu quốc gia: Xây dựng nông thôn mới, Giảm nghèo bền vững, Phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2025 còn có những nội dung trùng lặp. Thường trực Chính phủ đã họp và có quyết nghị về vấn đề này, trong đó thống nhất tích hợp 03 Chương trình thành một Chương trình. Thực hiện nhiệm vụ được giao, Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong thời gian ngắn đã tích cực vào cuộc, đến nay cơ bản hoàn thành hồ sơ, các nội dung theo yêu cầu đề ra, các Bộ, ngành cơ bản thống nhất với nội dung dự thảo Báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư Chương trình.

Thay mặt Thủ tướng Chính phủ, ghi nhận và đánh giá cao sự nỗ lực, tích cực, khẩn trương của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Dân tộc và Tôn giáo, Bộ Tài chính, các Bộ, cơ quan liên quan và các cơ quan của Quốc hội trong quá trình chuẩn bị hồ sơ Báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư Chương trình. Việc tích hợp 03 Chương trình thành 01 Chương trình sẽ mang lại hiệu quả cao hơn trong quá trình triển khai thực hiện các mục tiêu đề ra về xây dựng phát triển kinh tế - xã hội khu vực nông thôn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

2. Về những nội dung còn có ý kiến khác nhau:

(1) Về việc phê duyệt Chương trình: Các Bộ, cơ quan thống nhất chỉ có một cơ quan chủ trì; giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường làm chủ Chương trình, chịu trách nhiệm chủ trì xây dựng, hoàn thiện hồ sơ, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt quyết định đầu tư; chủ trì xây dựng, ban hành nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn của Chương trình; đồng thời chịu trách nhiệm tổng hợp chung, báo cáo và giải trình với các cơ quan có thẩm quyền theo quy định;

(2) Về triển khai Chương trình: Chính phủ sẽ phân công nhiệm vụ các bộ, cơ quan xây dựng kế hoạch, hướng dẫn, tổ chức, triển khai thực hiện Chương trình theo chức năng, nhiệm vụ được giao. Bộ Dân tộc và Tôn giáo chịu trách nhiệm hướng dẫn tổ chức thực hiện và kiểm tra, giám sát việc thực hiện các nội dung liên quan đến vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Yêu cầu các Bộ, cơ quan đổi mới phương thức, nâng cao năng lực trong quá trình tổ chức thực hiện, đẩy nhanh tiến độ ban hành, hướng dẫn, bảo đảm Chương trình sớm phát huy hiệu quả để người dân được thụ hưởng thực chất.

(3) Về nguồn lực thực hiện Chương trình giai đoạn 2026-2030: Thống nhất với đề xuất, kiến nghị của Bộ Tài chính, bao gồm việc báo cáo Quốc hội cho phép chuyển nguồn kinh phí chưa sử dụng hết của giai đoạn 2021 - 2025 sang thực hiện trong giai đoạn 2026 - 2030. Trong quá trình thực hiện, tiếp tục rà soát, cân đối, bố trí thêm từ nguồn tăng thu, tiết kiệm chi hằng năm đối với các nội dung giải ngân tốt, có nhu cầu bổ sung thêm nguồn lực thực hiện; đồng thời đánh giá, nghiên cứu để đề xuất bố trí nguồn lực phù hợp cho giai đoạn 2031 - 2035.

3. Trong thời gian tới, yêu cầu các bộ, ngành tập trung thực hiện một số nhiệm vụ như sau:

(1) Giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với Bộ Dân tộc và Tôn giáo, Bộ Tài chính tiếp thu ý kiến của các Bộ, cơ quan, Hội đồng Thẩm định Nhà nước, khẩn trương hoàn thiện hồ sơ Báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư Chương trình để Hội đồng thẩm định Nhà nước thẩm định, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan Quốc hội hoàn thiện hồ sơ thủ tục, trình cấp có thẩm quyền thông qua để kịp báo cáo Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10 của Quốc hội khóa XV.

(2) Giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với Bộ Dân tộc và Tôn giáo khẩn trương rà soát, hoàn thiện hồ sơ, bảo đảm nội dung không dàn trải, tập trung vào những vấn đề trọng tâm, trọng điểm, tạo ra cú hích của toàn bộ chương trình; tháo gỡ được những khó khăn, điểm nghẽn mà giai đoạn 2021-2025 vướng mắc không triển khai được; rà soát các mục tiêu, nội dung, bảo đảm không trùng lắp trong nội dung tổng thể của 03 Chương trình cũng như giữa các nội dung thành phần và nội dung của Chương trình khác. Xây dựng các nhiệm vụ phải rõ ràng, đơn giản, dễ làm, dễ thực hiện, có tính khả thi cao; trên cơ sở thực hiện theo mục tiêu, chỉ tiêu đã được Quốc hội phê duyệt, cần bảo đảm mục tiêu phải cao hơn yêu cầu trước đây; Chịu trách nhiệm về nội dung hồ sơ trình Chính phủ, bảo đảm hồ sơ đủ điều kiện trước khi gửi các cơ quan của Quốc hội. Nghiên cứu đưa vào dự thảo Nghị quyết của Quốc hội nội dung: Trong quá trình thực hiện Chương trình, Chính phủ được chủ động phân bổ và điều chỉnh kinh phí thực hiện Chương trình trong phạm vi tổng mức vốn được Quốc hội quyết định.

(3) Đề nghị Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, Hội đồng dân tộc của Quốc hội và các Ủy ban của Quốc hội phối hợp chặt chẽ với các cơ quan Chính phủ để thẩm tra và hoàn thiện hồ sơ Báo cáo đề xuất Chủ trương đầu tư Chương trình, trình Ủy ban Thường vụ của Quốc hội và Quốc hội.

(4) Sau khi được Quốc hội thông qua, các Bộ, cơ quan, địa phương tập trung tổ chức thực hiện có hiệu quả Chương trình, kịp thời khắc phục những hạn chế, vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai, sử dụng có hiệu quả nguồn vốn trong thời gian qua.

Văn phòng Chính phủ thông báo để các Bộ, cơ quan liên quan biết, thực hiện./.