Tóm tắt Công văn 7212/TCHQ-TXNK về chi phí bốc, dỡ, xếp hàng (THC)

Công văn 7212/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn phân loại, xác định và kiểm tra trị giá hải quan đối với các khoản chi phí bốc, dỡ, xếp hàng hóa (thường gọi là phí THC - Terminal Handling Charge) tại cảng xếp hàng và cảng dỡ hàng. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp tháo gỡ vướng mắc cho các doanh nghiệp xuất nhập khẩu và cơ quan hải quan địa phương trong việc tính thuế đối với các loại phụ phí vận tải biển.

- Nguyên tắc xác định trị giá hải quan đối với phí bốc, dỡ, xếp hàng (THC)

Theo hướng dẫn của Tổng cục Hải quan, việc có cộng phí THC vào trị giá tính thuế của hàng hóa nhập khẩu hay không phụ thuộc vào điều kiện giao hàng (Incoterms) và việc khoản phí này đã được tính trong giá mua hay chưa:

• Trường hợp phải cộng vào trị giá hải quan: Nếu phí bốc, dỡ, xếp hàng tại cảng nhập khẩu (phí THC) chưa được bao gồm trong giá thực tế đã thanh toán hay sẽ phải thanh toán cho người bán, và khoản phí này liên quan trực tiếp đến việc vận chuyển hàng hóa đến cửa khẩu nhập đầu tiên, thì doanh nghiệp phải khai báo và cộng khoản phí này vào trị giá hải quan để tính thuế.
• Trường hợp không phải cộng vào trị giá hải quan: Nếu phí THC đã được bao gồm trong giá mua hàng hóa hoặc đã nằm trong chi phí vận chuyển (cước tàu) mà người mua đã thanh toán cho người bán hoặc hãng tàu (ví dụ trong các điều kiện giao hàng nhóm C như CIF, CFR), thì doanh nghiệp không phải cộng thêm khoản phí này để tránh đánh thuế trùng lặp.

- Phân định chi phí theo thời điểm hàng hóa đến cửa khẩu nhập đầu tiên

Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương cần làm rõ thời điểm phát sinh các khoản chi phí bốc, dỡ, xếp hàng để áp dụng quy định chính xác:

• Chi phí phát sinh trước khi hàng đến cửa khẩu nhập: Toàn bộ chi phí bốc, dỡ, xếp và xếp dỡ hàng hóa phát sinh tại cảng xuất khẩu hoặc trong quá trình vận chuyển trước khi hàng đến cửa khẩu nhập đầu tiên đều thuộc khoản điều chỉnh cộng vào trị giá hải quan (nếu chưa có trong giá mua).
• Chi phí phát sinh sau khi hàng đến cửa khẩu nhập: Các chi phí bốc dỡ, di chuyển hàng hóa từ phương tiện vận tải xuống kho bãi tại cảng nhập khẩu hoặc các chi phí phát sinh sau khi hàng đã qua cửa khẩu nhập đầu tiên sẽ không phải cộng vào trị giá hải quan, với điều kiện các chi phí này được tách biệt rõ ràng trên hóa đơn hoặc chứng từ thanh toán.

- Trách nhiệm kiểm tra và đối chiếu chứng từ của cơ quan Hải quan

Để đảm bảo tính minh bạch và chống thất thu thuế, Tổng cục Hải quan chỉ đạo các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thực hiện các biện pháp kiểm tra nghiêm ngặt:

• Kiểm tra hồ sơ hải quan: Công chức hải quan có nhiệm vụ kiểm tra kỹ hợp đồng mua bán hàng hóa, hóa đơn thương mại, chứng từ vận tải (vận đơn - Bill of Lading), hóa đơn phụ phí của hãng tàu hoặc đại lý vận chuyển để xác định rõ ai là người chịu trách nhiệm thanh toán phí THC.
• Yêu cầu giải trình từ doanh nghiệp: Trong trường hợp có nghi ngờ về việc khai báo trị giá hải quan liên quan đến phí THC, cơ quan hải quan có quyền yêu cầu doanh nghiệp xuất trình chứng từ thanh toán thực tế (như điện chuyển tiền, hóa đơn giá trị gia tăng của hãng tàu tại Việt Nam) để chứng minh khoản phí này đã được tính gộp hay tách rời.
• Xử lý vi phạm: Trường hợp phát hiện doanh nghiệp cố tình không khai báo hoặc khai báo thiếu các khoản phí THC phải cộng vào trị giá hải quan, cơ quan hải quan sẽ thực hiện ấn định thuế và xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật.