Tóm tắt Công văn 672/GSQL-TH về việc giải quyết vướng mắc liên quan đến Chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O)

Công văn 672/GSQL-TH do Cục Giám sát quản lý về Hải quan ban hành nhằm kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp và hải quan địa phương trong quá trình kiểm tra, xác định xuất xứ hàng hóa. Văn bản này đưa ra các hướng dẫn quan trọng giúp thống nhất thực hiện các quy định về Chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) trong bối cảnh thực thi các Hiệp định thương mại tự do (FTA).

1. Phạm vi áp dụng và mục tiêu hướng dẫn

Công văn hướng tới việc giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình áp dụng quy chế xuất xứ hàng hóa, cụ thể:

• Thống nhất cách hiểu và áp dụng các quy định về kiểm tra tính hợp lệ của C/O giữa các Chi cục Hải quan cửa khẩu và doanh nghiệp xuất nhập khẩu.
• Hạn chế tình trạng ách tắc hàng hóa tại cửa khẩu do các tranh chấp nhỏ liên quan đến hình thức hoặc thông tin khai báo trên C/O.
• Tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động thông quan hàng hóa nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước về chống gian lận xuất xứ.

2. Các nội dung hướng dẫn xử lý vướng mắc C/O cốt lõi

Cục Giám sát quản lý về Hải quan đã đưa ra các chỉ đạo cụ thể đối với từng trường hợp vướng mắc phổ biến như sau:

• Xử lý khác biệt nhỏ trên C/O: Các lỗi chính tả, lỗi đánh máy hoặc sự khác biệt nhỏ không ảnh hưởng đến bản chất xuất xứ của hàng hóa (như khác biệt nhỏ trong tên người nhập khẩu, địa chỉ, hoặc ký hiệu container) không được dùng làm lý do để bác bỏ C/O. Hải quan địa phương cần chấp nhận nếu các thông tin khác trên C/O hoàn toàn phù hợp với chứng từ thuộc hồ sơ hải quan.
• Kiểm tra chữ ký và con dấu trên C/O: Chữ ký của người có thẩm quyền cấp C/O và con dấu của cơ quan cấp phải phù hợp với mẫu chữ ký, con dấu đã được cơ quan thẩm quyền nước xuất khẩu thông báo và cập nhật trên hệ thống dữ liệu của Hải quan Việt Nam. Trường hợp có nghi ngờ về tính xác thực, cơ quan hải quan sẽ tiến hành thủ tục xác minh thay vì từ chối trực tiếp.
• Thời hạn nộp C/O và nộp bổ sung: Hướng dẫn chi tiết về thời điểm doanh nghiệp phải nộp C/O để hưởng thuế suất ưu đãi đặc biệt. Đối với các trường hợp chậm nộp do nguyên nhân khách quan, công văn hướng dẫn quy trình bảo lãnh thuế hoặc nộp bổ sung trong thời hạn quy định của từng Hiệp định thương mại tự do cụ thể.
• Đối chiếu thông tin trên hệ thống một cửa: Đối với các loại C/O điện tử (như C/O Form D trong ASEAN), công văn yêu cầu cán bộ hải quan ưu tiên tra cứu, đối chiếu thông tin trực tiếp trên Cổng thông tin một cửa quốc gia để thông quan nhanh chóng cho doanh nghiệp, giảm thiểu yêu cầu xuất trình bản giấy không cần thiết.

3. Trách nhiệm thực hiện của các bên liên quan

Để đảm bảo hiệu lực thi hành của Công văn 672/GSQL-TH, Cục Giám sát quản lý về Hải quan phân định rõ trách nhiệm:

• Đối với Cục Hải quan các tỉnh, thành phố: Chỉ đạo các Chi cục Hải quan trực thuộc nghiên cứu kỹ hướng dẫn, không tự ý yêu cầu doanh nghiệp nộp thêm các chứng từ ngoài quy định pháp luật. Chủ động giải quyết các vướng mắc thuộc thẩm quyền và báo cáo kịp thời các trường hợp vượt thẩm quyền lên Tổng cục Hải quan.
• Đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu: Cần chủ động kiểm tra tính chính xác của thông tin trên C/O ngay khi nhận từ đối tác nước ngoài. Trong trường hợp xảy ra vướng mắc, doanh nghiệp cần phối hợp chặt chẽ với cơ quan hải quan, cung cấp đầy đủ chứng từ giải trình để chứng minh tính hợp pháp của lô hàng.

4. Đánh giá tác động của văn bản đối với hoạt động xuất nhập khẩu

Công văn 672/GSQL-TH đóng vai trò quan trọng trong việc:

• Giảm thiểu rủi ro pháp lý và chi phí lưu kho bãi cho doanh nghiệp do chậm trễ thông quan.
• Nâng cao tính minh bạch, nhất quán trong thực thi pháp luật hải quan trên toàn quốc.
• Thúc đẩy tiến trình cải cách hành chính và hiện đại hóa ngành Hải quan theo hướng tiệm cận các tiêu chuẩn quốc tế.