Giới thiệu về Công văn 445/GSQL-TH năm 2015

Công văn 445/GSQL-TH do Cục Giám sát quản lý về Hải quan ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, áp dụng và chấp nhận tính hợp lệ của Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) mẫu E. Đây là chứng từ quan trọng để doanh nghiệp hưởng thuế suất ưu đãi đặc biệt trong khuôn khổ Hiệp định Thương mại tự do ASEAN - Trung Quốc (ACFTA). Văn bản đưa ra các hướng dẫn nghiệp vụ chi tiết giúp cơ quan hải quan địa phương thống nhất thực hiện, giảm thiểu ách tắc hàng hóa tại cửa khẩu.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm tại Công văn 445/GSQL-TH

1. Quy định về hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành (Third Party Invoicing)

Một trong những vướng mắc phổ biến nhất đối với C/O mẫu E là trường hợp hóa đơn thương mại được phát hành bởi một công ty có trụ sở tại bên thứ ba (nằm ngoài hoặc nằm trong khu vực ACFTA). Công văn hướng dẫn cụ thể cách thức khai báo và kiểm tra như sau:

• Hàng hóa nhập khẩu phải đáp ứng đầy đủ các quy định về quy tắc xuất xứ của Hiệp định ACFTA.
• Thông tin về người xuất khẩu có trụ sở tại nước thành viên xuất khẩu (ví dụ: Trung Quốc) phải được thể hiện rõ ràng tại Ô số 1 của C/O mẫu E.
• Tên và nước nơi công ty phát hành hóa đơn bên thứ ba đặt trụ sở phải được ghi nhận cụ thể tại Ô số 7 của C/O mẫu E.
• Số và ngày của hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành phải được khai báo chính xác tại Ô số 10.
• Ô số 13 trên C/O mẫu E phải được đánh dấu chọn (tick) vào mục "Third Party Invoicing".

2. Xử lý vướng mắc về việc thể hiện tên nhà sản xuất trên C/O mẫu E

Công văn làm rõ cách thức xử lý đối với thông tin của nhà sản xuất hàng hóa được ghi trên C/O:

• Trong trường hợp người xuất khẩu không đồng thời là nhà sản xuất hàng hóa, việc khai báo thông tin nhà sản xuất trên C/O mẫu E phải tuân thủ đúng các quy định kỹ thuật của Hiệp định và các văn bản hướng dẫn liên quan của Bộ Công Thương và Tổng cục Hải quan.
• Cơ quan hải quan không được từ chối C/O mẫu E chỉ vì lý do có sự khác biệt nhỏ hoặc bổ sung thông tin về nhà sản xuất tại các ô liên quan, miễn là các thông tin cốt lõi khác vẫn đảm bảo tính xác thực và không làm thay đổi bản chất xuất xứ của lô hàng.

3. Kiểm tra tính hợp lệ của chữ ký và con dấu trên C/O mẫu E

Công tác kiểm tra tính chân thật của C/O mẫu E được siết chặt thông qua việc đối chiếu chữ ký và con dấu:

• Chữ ký của người có thẩm quyền ký phát hành C/O và con dấu của cơ quan, tổ chức có thẩm quyền cấp C/O mẫu E của nước xuất khẩu (như CCPIT hoặc các cơ quan kiểm dịch của Trung Quốc) phải trùng khớp hoàn toàn với mẫu chữ ký và con dấu đã được Tổng cục Hải quan cập nhật trên hệ thống dữ liệu điện tử.
• Đối với các trường hợp phát sinh nghi ngờ về tính xác thực của chữ ký hoặc con dấu, cơ quan hải quan nơi đăng ký tờ khai phải tiến hành thủ tục gửi yêu cầu xác minh lên Tổng cục Hải quan để liên hệ trực tiếp với cơ quan cấp của nước xuất khẩu. Trong thời gian chờ kết quả xác minh, hàng hóa không được áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt nhưng có thể được thông quan theo mức thuế suất thông thường hoặc thuế suất MFN nếu doanh nghiệp thực hiện bảo lãnh thuế theo quy định.

4. Nguyên tắc xử lý các khác biệt nhỏ không ảnh hưởng đến xuất xứ (Minor Discrepancies)

Nhằm tạo thuận lợi tối đa cho hoạt động thông quan hàng hóa của doanh nghiệp, Công văn yêu cầu Hải quan các địa phương áp dụng nguyên tắc linh hoạt đối với các lỗi kỹ thuật nhỏ:

• Các lỗi chính tả, lỗi đánh máy hoặc sự khác biệt nhỏ về cách trình bày thông tin giữa C/O mẫu E và các chứng từ thuộc bộ hồ sơ hải quan (như Tờ khai hải quan, Vận đơn, Phiếu đóng gói) sẽ được chấp nhận nếu những khác biệt này không làm phát sinh nghi ngờ hợp lý về xuất xứ thực tế của hàng hóa nhập khẩu.
• Trường hợp có sự khác biệt về mã số HS (ở cấp độ 6 số) giữa C/O mẫu E và tờ khai hải quan do có sự khác biệt trong quy định phân loại hàng hóa giữa nước xuất khẩu và nước nhập khẩu, cơ quan hải quan vẫn xem xét chấp nhận C/O nếu mô tả hàng hóa thực tế trên C/O hoàn toàn trùng khớp với hàng hóa thực tế nhập khẩu.

Ý nghĩa và tác động của văn bản

Công văn 445/GSQL-TH là cơ sở pháp lý quan trọng giúp tháo gỡ các vướng mắc thực tế phát sinh tại cửa khẩu liên quan đến C/O mẫu E. Văn bản này giúp chuẩn hóa quy trình kiểm tra của công chức hải quan, hạn chế việc bác bỏ C/O một cách tùy tiện đối với các lỗi không mang tính bản chất, đồng thời bảo vệ quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp nhập khẩu khi tham gia giao thương trong khu vực ACFTA.