Giới thiệu về Công văn 1163/TCHQ-GSQL

Công văn 1163/TCHQ-GSQL được Tổng cục Hải quan ban hành năm 2023 nhằm hướng dẫn Cục Hải quan các tỉnh, thành phố thực hiện việc kiểm tra, tiếp nhận và xử lý các vướng mắc liên quan đến Chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) mẫu D trong khuôn khổ Hiệp định Thương mại Hàng hóa ASEAN (ATIGA). Đây là văn bản chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng nhằm thống nhất quy trình thực hiện trong toàn ngành hải quan, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp trong khu vực.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm của Công văn 1163/TCHQ-GSQL

• Chấp nhận chữ ký và con dấu điện tử trên C/O mẫu D: Tổng cục Hải quan hướng dẫn việc kiểm tra và chấp nhận các chứng từ chứng nhận xuất xứ mẫu D được cấp dưới dạng điện tử hoặc có chữ ký và con dấu điện tử từ cơ quan có thẩm quyền của nước xuất khẩu thành viên ASEAN. Quy định này nhằm phù hợp với xu hướng số hóa và các thỏa thuận tạo thuận lợi thương mại trong khu vực.
• Tra cứu và đối chiếu thông tin trên Hệ thống một cửa ASEAN (ASW): Đối với các lô hàng áp dụng C/O mẫu D điện tử, công văn yêu cầu các Chi cục Hải quan địa phương thực hiện tra cứu, đối chiếu thông tin trực tiếp trên Hệ thống một cửa ASEAN. Trường hợp thông tin trên hệ thống đã đầy đủ và hợp lệ, cơ quan hải quan chấp nhận thông quan mà không yêu cầu doanh nghiệp phải nộp thêm bản giấy, giảm thiểu thủ tục hành chính phiền hà.
• Xử lý các khác biệt nhỏ mang tính hình thức: Hướng dẫn cơ quan hải quan không bác bỏ tính hợp lệ của C/O mẫu D đối với các lỗi khác biệt nhỏ (như lỗi chính tả, lỗi đánh máy, hoặc sự khác biệt không trọng yếu về cách trình bày) nếu các thông tin cốt lõi khác trên C/O vẫn hoàn toàn khớp đúng với các chứng từ kèm theo lô hàng (hóa đơn thương mại, vận đơn) và không làm ảnh hưởng đến việc xác định xuất xứ thực tế của hàng hóa.
• Quy trình xác minh xuất xứ (Verification): Trong trường hợp phát hiện nghi ngờ hợp lý về tính xác thực của chữ ký, con dấu hoặc xuất xứ của hàng hóa mà không thể tự kiểm tra trên hệ thống, cơ quan hải quan địa phương tiến hành gửi yêu cầu xác minh về Tổng cục Hải quan để liên hệ với cơ quan cấp C/O của nước xuất khẩu. Trong thời gian chờ kết quả xác minh, hàng hóa vẫn được xem xét giải tỏa theo quy định hiện hành.

Ý nghĩa và tác động của văn bản đối với doanh nghiệp và cơ quan hải quan

• Đẩy nhanh tốc độ thông quan: Việc làm rõ quy trình kiểm tra C/O mẫu D điện tử giúp rút ngắn đáng kể thời gian thông quan hàng hóa nhập khẩu từ các nước ASEAN, giảm chi phí lưu kho bãi cho doanh nghiệp.
• Thống nhất áp dụng pháp luật: Khắc phục tình trạng áp dụng không đồng nhất giữa các chi cục hải quan địa phương đối với các chứng từ điện tử mới, tạo ra môi trường pháp lý minh bạch và nhất quán.
• Thúc đẩy chuyển đổi số: Góp phần tích cực vào lộ trình số hóa thủ tục hải quan, thực hiện cam kết của Việt Nam trong việc triển khai Cơ chế một cửa quốc gia và Cơ chế một cửa ASEAN.