Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 5744:1993 quy định các yêu cầu kỹ thuật an toàn trong quá trình lắp đặt và sử dụng các loại thang máy phổ biến hiện nay. Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này, tập trung vào phạm vi áp dụng, quy định chung, yêu cầu kỹ thuật lắp đặt và an toàn vận hành.
- Phạm vi áp dụng (Điều 1)
- Tiêu chuẩn này áp dụng bắt buộc đối với tất cả các loại thang máy dẫn động điện (bao gồm thang máy chở người, thang máy chở người kèm hàng và thang máy chở hàng có người đi kèm) được lắp đặt cố định trong các công trình xây dựng.
- Tiêu chuẩn không áp dụng cho các loại thang máy chuyên dụng đặc biệt như: thang máy hoạt động trong hầm mỏ, thang máy trên tàu thủy, các thiết bị nâng hạ chuyên dụng trong công nghiệp hoặc các loại thang máy có kết cấu đặc thù khác không thuộc nhóm thang máy chở người thông thường.
- Quy định chung về an toàn thang máy (Điều 2)
- Tất cả các thiết bị, bộ phận của thang máy khi đưa vào lắp đặt và sử dụng phải đảm bảo có đầy đủ hồ sơ kỹ thuật, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng và đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng hiện hành.
- Việc thiết kế, chế tạo, lắp đặt, nghiệm thu và vận hành thang máy phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn lao động.
- Chỉ những đơn vị có tư cách pháp nhân, có đủ năng lực kỹ thuật và được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp phép mới được phép thực hiện việc lắp đặt, bảo trì và kiểm định thang máy.
- Yêu cầu kỹ thuật trong lắp đặt thang máy (Điều 3)
- Yêu cầu về giếng thang (hố thang): Giếng thang phải được xây dựng bằng vật liệu không cháy, có kết cấu chịu lực vững chắc để chịu được tải trọng động và tĩnh phát sinh trong quá trình thang máy hoạt động. Kích thước hình học của giếng thang phải đảm bảo sai số trong giới hạn cho phép của thiết kế.
- Yêu cầu về buồng máy: Buồng máy phải có lối đi lại an toàn, thuận tiện và được trang bị hệ thống chiếu sáng, thông gió tự nhiên hoặc nhân tạo phù hợp. Nhiệt độ trong buồng máy phải được duy trì ở mức giới hạn cho phép để không ảnh hưởng đến hoạt động của các thiết bị điện tử và động cơ. Cửa buồng máy phải có khóa bảo vệ để ngăn chặn những người không có nhiệm vụ tự ý ra vào.
- Yêu cầu về hố pit: Hố pit phải đảm bảo khô ráo, không bị thấm nước và có độ sâu cần thiết để lắp đặt các thiết bị giảm chấn, công tắc giới hạn hành trình và đảm bảo không gian an toàn cho nhân viên kỹ thuật khi bảo trì dưới đáy cabin.
- Hệ thống điện và nối đất: Toàn bộ hệ thống điện của thang máy phải được lắp đặt đúng quy chuẩn kỹ thuật điện. Phải thực hiện nối đất an toàn cho tất cả các phần kim loại của thiết bị điện không mang điện bình thường để phòng tránh nguy cơ rò rỉ điện gây nguy hiểm cho người sử dụng.
- Yêu cầu an toàn trong sử dụng và vận hành (Điều 4)
- Trách nhiệm của đơn vị quản lý sử dụng: Đơn vị sở hữu hoặc quản lý thang máy phải chịu trách nhiệm toàn diện về tình trạng kỹ thuật an toàn của thiết bị. Phải phân công người quản lý trực tiếp có chuyên môn hoặc ký hợp đồng bảo trì định kỳ với đơn vị có năng lực.
- Quy trình vận hành và cứu hộ: Phải xây dựng nội quy sử dụng thang máy rõ ràng, dán tại các vị trí dễ quan sát (bên trong cabin và tại các cửa tầng). Phải có quy trình cứu hộ khẩn cấp khi xảy ra sự cố kẹt thang, mất điện và hướng dẫn chi tiết cho nhân viên vận hành.
- Kiểm định kỹ thuật an toàn định kỳ: Thang máy phải được kiểm định kỹ thuật an toàn định kỳ theo quy định của pháp luật. Nghiêm cấm đưa thang máy vào hoạt động nếu chưa được cấp giấy chứng nhận kết quả kiểm định đạt yêu cầu hoặc khi phát hiện các dấu hiệu mất an toàn kỹ thuật.
- Công tác bảo trì, bảo dưỡng: Thang máy phải được bảo trì, bảo dưỡng định kỳ nhằm phát hiện sớm các hư hỏng, hao mòn của các chi tiết chịu lực, hệ thống phanh an toàn, cáp tải và các thiết bị bảo vệ giới hạn hành trình.
Để sử dụng toàn bộ tiện ích nâng cao của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
THANG MÁY - YÊU CẦU AN TOÀN TRONG LẮP ĐẶT VÀ SỬ DỤNG
Lift - Safe requirements for installation and use
Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các loại thang máy thông dụng dùng để vận chuyển hàng và vận chuyển người: quy định những yêu cầu cơ bản về kĩ thuật an toàn trong quá trình lắp đặt và sử dụng các thang máy mới cũng như các thang cũ được cải tạo, lắp đặt ở những công trình công nghiệp và dân dụng.
1.1. Phạm vi áp dụng
1.1.1. Tiêu chuẩn này chi áp dụng đối với các loại thang có dẫn động điện, có phương chuyển động thẳng đứng hoặc nghiêng một góc nhỏ hơn 15o so với phương thẳng đứng và với vận tốc làm việc đến 2,5m/s. Đối tượng của tiêu chuẩn này được phân thành 5 loại dưới đây:
Loại l: Thang máy thiết kế cho chuyển chở người.
Loại II: Thang máy thiết kế chủ yếu để chuyển chở người nhưng có tính đến các hàng hóa mang kèm theo người.
Loại III: Thang máy thiết kế chuyển chở giường (băng ca) dùng trong các bệnh viện.
Loạl IV : Thang máy thiết kế chủ yếu để chuyển chở hàng hóa nhưng thường có người đi kèm theo.
Loại V : Thang máy điều khiển ngoài cabin chi dùng để chuyển chở hàng – loại này khi thiết kế cabin phải khống chế kích thước để người không thể vào được.
1.1.2. Tiêu chuẩn này không áp dụng đối với các loại thang nâng hàng có tính năng kĩ thuật hạn chế, có kết cấu với dẫn động đơn giản (như tới quay tay trục đứng) và tính chất làm việc tạm thời (như các thang nâng phục vụ xây dựng).
1.1.3. Đối với các thang máy có vận tốc làm việc trên 2,5 m/s hoặc làm việc theo chế độ nghiêm ngặt, có đối tượng phạm vi đặc biệt (như: hóa chất, thuốc nổ v.v.,.) và hoạt động trong môi trường có tính chất khác thường, ngoài việc tuân thủ các quy định của tiêu chuẩn này còn phải được thỏa thuận riêng của cơ quan có thẩm quyền về an toàn khi lắp đặt và sử dụng.
1.2. Thang máy có để điều kiện lắp đặt.
1.2.1. Thang máy nhập khẩu phải có để các điều kiện sau:
a. Có hồ sơ kĩ thuật gốc.
b. Thang máy được chế tạo theo tiêu chuẩn quốc tế hoặc tiêu chuẩn quốc gia sở tại và phải phù hợp với tiêu chuẩn an toàn của Việt Nam.
c. Các bộ phận chi tiết máy đi kèm phải đống bộ hoặc nếu chế tạo theo dạng liên kết của nhiều hãng, nhiều quốc gia thì việc đảm bảo quy cách kĩ thuật là của hãng thang máy đứng tên, đặc biệtc hú ý quy cách các bộ phận và chi tiết quan trọng như:
- Cáp thép, xích chịu tải.
- Đường ray dẫn hướng cho cabin và đối trọng.
- Puli dẫn động, dẫn hướng.
- Hệ thống phanh điều khiển, đúng tầng.
- Hệ thống hãm an toàn.
- Các cơ cấu khống chế an toàn, tín hiệu bảo vệ.
1.2.2. Thang máy chế tạo trong nước.
a. Thang máy được chế tạo do các đơn vị có tư cach pháp nhân và đã được phép của cơ quan chức năng có thẩm quyền.
b. Thang máy phải được chế tạo phù hợp với các tiêu chuẩn yêu cầu kĩ thuật hiện hành và phải tuân thủ các quy định của tiêu chuẩn này.
c. Thang máy chế tạo hàng loạt phải đúng theo mẫu đã được thử nghiệm và phải đầy để hồ sơ kĩ thuật gốc.
d. Các bộ phận và chi tiết quan trọng chưa chế tạo được phải nhập ngoại hoặc liên kết chế tạo phải ghi rõ thông số cơ ban và quy cách kĩ thuật trong hồ sơ.
1.3. Yêu cầu đối với đơn vị lắp đặt.
1.3.1. Các đơn vị được phép lắp đặt, điều chỉnh, bảo dưỡng và sửa chữa thang máy phải có các điều kiện sau:
a. Là một đơn vị có tư cách pháp nhân và đã được cơ quan chức năng có thẩm quyền cấp giấy phép hoạt động.
b. Có để cán bộ kĩ thuật đã được đào tạo kĩ thuật chuyển ngành.
c. Có đội ngũ công nhân kĩ thuật lành nghề, được huấn luyện cơ bản và định kí về kĩ thuật an toàn.
Để xem đầy đủ nội dung và sử dụng toàn bộ tiện ích của Hệ Thống Pháp Luật vui lòng lựa chọn và đăng ký gói cước.
Nếu bạn đã là thành viên, hãy bấm:
- 1Quyết định 1935/QĐ-BKHCN năm 2007 Hủy bỏ 2 Tiêu chuẩn Việt Nam về Thang máy - Yêu cầu an toàn trong lắp đặt và sử dụng và So sánh các tiêu chuẩn an toàn thang máy quốc tế - Phần 1: Thang máy điện do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành
- 2Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 4244:1986 về tiêu chuẩn bắt buộc áp dụng toàn phần - quy phạm kỹ thuật an toàn thiết bị nâng do Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước ban hành
- 3Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 3146:1986 về công việc hàn điện - yêu cầu chung về an toàn
- 4Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 4086:1985 về an toàn điện trong xây dựng - yêu cầu chung
- 5Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 5308:1991 về quy phạm kỹ thuật an toàn trong xây dựng
- 6Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7628-1:2007 (ISO 4190-1 : 1999) về Lắp đặt thang máy - Phần 1: Thang máy loại I, II, III và VI
- 7Tiêu chuẩn quốc gia TCVN7628-2:2007 (ISO 4190-2 : 2001) về Lắp đặt thang máy - Phần 2: Thang máy loại IV
Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 5744:1993 về thang máy - Yêu cầu an toàn trong lắp đặt và sử dụng
- Số hiệu: TCVN5744:1993
- Loại văn bản: Tiêu chuẩn Việt Nam
- Ngày ban hành: 01/01/1993
- Nơi ban hành: ***
- Người ký: ***
- Ngày công báo: Đang cập nhật
- Số công báo: Đang cập nhật
- Ngày hiệu lực: 01/08/2026
- Tình trạng hiệu lực: Kiểm tra
