Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 4542:1988 quy định các yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử đối với sản phẩm thuốc trừ sâu Bassa 50% dạng nhũ dầu. Đây là văn bản kỹ thuật quan trọng giúp các cơ quan quản lý và doanh nghiệp kiểm soát chất lượng sản phẩm thuốc bảo vệ thực vật chứa hoạt chất Fenobucarb (BPMC) tại Việt Nam. Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung phần mở đầu và các điều khoản từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này:

Điều 1: Phạm vi áp dụng

• Tiêu chuẩn này áp dụng bắt buộc đối với sản phẩm thuốc trừ sâu Bassa 50% dạng nhũ dầu (nhũ dịch đậm đặc).
• Sản phẩm được sử dụng chủ yếu trong nông nghiệp để phòng trừ các loại dịch hại, đặc biệt là rầy nâu, rầy xanh hại lúa và các loại côn trùng chích hút trên cây trồng khác.
• Quy định này làm cơ sở pháp lý và kỹ thuật để đánh giá chất lượng sản phẩm trong sản xuất, nhập khẩu, lưu thông và sử dụng trên thị trường toàn quốc.

Điều 2: Yêu cầu kỹ thuật

Tiêu chuẩn đưa ra các chỉ tiêu lý - hóa học nghiêm ngặt mà sản phẩm Bassa 50% dạng nhũ dầu phải đáp ứng đầy đủ:

• Trạng thái cảm quan: Chế phẩm phải là chất lỏng đồng nhất, có màu từ vàng nhạt đến nâu sẫm, không được có tạp chất cơ học lơ lửng hoặc hiện tượng lắng cặn ở đáy bao bì.
• Hàm lượng hoạt chất BPMC (Fenobucarb): Phải đạt mức quy định là 50% tính theo khối lượng, với sai lệch cho phép nằm trong giới hạn kỹ thuật tiêu chuẩn (thường là cộng trừ 2,5%).
• Độ bền nhũ dịch: Khi pha loãng chế phẩm với nước tiêu chuẩn (nước cứng giả định), nhũ dầu phải phân tán đều và duy trì trạng thái ổn định, không bị tách lớp dầu, không nổi váng hoặc lắng cặn trong suốt thời gian thử nghiệm quy định (thường là 2 giờ).
• Độ axit hoặc độ kiềm: Giới hạn lượng axit tự do (tính theo H2SO4) hoặc kiềm tự do (tính theo NaOH) phải nằm trong ngưỡng cực thấp để tránh làm phân hủy hoạt chất chính và hạn chế tối đa sự ăn mòn bao bì chứa đựng.
• Hàm lượng nước: Lượng nước lẫn trong chế phẩm phải được kiểm soát ở mức tối thiểu nhằm đảm bảo tính ổn định hóa học của hoạt chất trong suốt quá trình lưu kho và bảo quản.

Điều 3: Phương pháp lấy mẫu

Để đảm bảo tính khách quan và chính xác khi đánh giá chất lượng lô hàng, quy trình lấy mẫu được quy định cụ thể:

• Nguyên tắc lấy mẫu: Mẫu phải được lấy ngẫu nhiên từ các vị trí khác nhau của lô hàng và từ các đơn vị bao gói khác nhau để đảm bảo tính đại diện cao nhất cho toàn bộ lô sản phẩm.
• Thiết bị lấy mẫu: Phải sử dụng các dụng cụ lấy mẫu chuyên dụng, sạch, khô và không gây phản ứng hóa học với thuốc trừ sâu.
• Chuẩn bị mẫu trung bình thí nghiệm: Các mẫu ban đầu sau khi lấy sẽ được gộp lại, trộn đều để tạo thành mẫu chung, sau đó chia thành mẫu phân tích phòng thí nghiệm và mẫu lưu đối chứng. Mẫu phải được đựng trong chai lọ kín, dán nhãn niêm phong ghi rõ tên sản phẩm, số lô, ngày lấy mẫu và người lấy mẫu.

Điều 4: Phương pháp thử

Tiêu chuẩn thiết lập các phương pháp phân tích hóa - lý chuẩn xác để kiểm tra các chỉ tiêu chất lượng đã nêu tại Điều 2:

• Xác định hàm lượng hoạt chất BPMC: Sử dụng phương pháp sắc ký khí (GC) với chất chuẩn nội hoặc phương pháp hóa học tiêu chuẩn khác để phân tích định lượng chính xác hàm lượng hoạt chất Fenobucarb có trong mẫu.
• Kiểm tra độ bền nhũ dịch: Tiến hành pha loãng một lượng mẫu thử nhất định vào ống đong chứa nước cứng tiêu chuẩn, lắc đều và theo dõi sự phân tách pha (nếu có) sau khoảng thời gian quy định ở nhiệt độ phòng ổn định.
• Xác định độ axit hoặc độ kiềm: Áp dụng phương pháp chuẩn độ thể tích bằng dung dịch kiềm hoặc axit tiêu chuẩn với chất chỉ thị màu thích hợp, hoặc sử dụng máy đo pH chuyên dụng.
• Xác định hàm lượng nước: Sử dụng phương pháp Karl Fischer hoặc phương pháp chưng cất lôi cuốn hơi nước với dung môi hữu cơ để đo lường chính xác tỷ lệ nước có trong sản phẩm.