Tiêu chuẩn Quốc gia TCVN 4530:2011 về Cửa hàng xăng dầu – Yêu cầu thiết kế do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC 28 Sản phẩm dầu mỏ và chất bôi trơn biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. Đây là văn bản kỹ thuật quan trọng quy định các yêu cầu cơ bản để thiết kế xây dựng mới, cải tạo và mở rộng các cửa hàng xăng dầu nhằm đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy, bảo vệ môi trường và an toàn giao thông.

- Phạm vi áp dụng (Điều 1)

• Tiêu chuẩn này áp dụng đối với việc thiết kế xây dựng mới, cải tạo và nâng cấp mở rộng các cửa hàng xăng dầu trên mặt đất cũng như các cửa hàng xăng dầu trên mặt nước.
• Tiêu chuẩn không áp dụng cho các loại hình cửa hàng xăng dầu chuyên dụng thuộc lực lượng vũ trang, các trạm cấp phát xăng dầu nội bộ phục vụ riêng cho hoạt động sản xuất của các cơ quan, doanh nghiệp mà không tham gia vào hoạt động kinh doanh thương mại trên thị trường.

- Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

• Văn bản quy định các tài liệu viện dẫn là cơ sở pháp lý và kỹ thuật không thể tách rời khi áp dụng tiêu chuẩn này. Các tài liệu viện dẫn bao gồm các tiêu chuẩn quốc gia về phòng cháy chữa cháy cho nhà và công trình, an toàn trong bảo quản, vận chuyển sản phẩm dầu mỏ, và các quy chuẩn kỹ thuật liên quan khác.
• Trong trường hợp các tài liệu viện dẫn có sự thay đổi, bổ sung hoặc được thay thế bằng văn bản mới thì sẽ áp dụng theo phiên bản mới nhất được công bố.

- Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)

Để đảm bảo tính thống nhất trong việc hiểu và áp dụng các quy định kỹ thuật, tiêu chuẩn đã đưa ra các định nghĩa chi tiết cho các khái niệm cốt lõi:

• Cửa hàng xăng dầu: Là nơi thực hiện việc bán lẻ xăng, dầu, mỡ nhờn cho các phương tiện giao thông đường bộ, đường thủy và phục vụ các nhu cầu tiêu dùng khác của người dân.
• Cửa hàng xăng dầu trên mặt nước: Là cửa hàng xăng dầu được xây dựng cố định hoặc neo đậu trên mặt nước (sông, hồ, biển) để phục vụ trực tiếp cho các phương tiện giao thông đường thủy.
• Khu vực bể chứa: Là khu vực được giới hạn để lắp đặt các bể chứa xăng dầu của cửa hàng, bao gồm cả các thiết bị công nghệ phụ trợ đi kèm trực tiếp với bể chứa.
• Khu vực cột bơm: Là khu vực được bố trí để lắp đặt các cột bơm xăng dầu phục vụ cho việc cấp phát, bán hàng cho các phương tiện.
• Khoảng cách an toàn: Là khoảng cách nhỏ nhất cho phép được tính từ các thiết bị, công trình của cửa hàng xăng dầu đến các công trình, nhà ở xung quanh nhằm bảo đảm an toàn phòng chống cháy nổ và bảo vệ môi trường.

- Quy định chung và Phân cấp cửa hàng xăng dầu (Điều 4)

Điều 4 quy định về nguyên tắc chung trong thiết kế và thực hiện phân cấp quy mô cửa hàng xăng dầu dựa trên tổng dung tích chứa của các bể dầu. Việc phân cấp này là cơ sở pháp lý để áp dụng các quy chuẩn kỹ thuật và khoảng cách an toàn tương ứng:

• Phân cấp đối với cửa hàng xăng dầu trên mặt đất:
  • Cửa hàng cấp I: Có tổng dung tích bể chứa từ trên 100 mét khối đến 150 mét khối.
  • Cửa hàng cấp II: Có tổng dung tích bể chứa từ trên 50 mét khối đến 100 mét khối.
  • Cửa hàng cấp III: Có tổng dung tích bể chứa nhỏ hơn hoặc bằng 50 mét khối.
• Phân cấp đối với cửa hàng xăng dầu trên mặt nước:
  • Cửa hàng cấp I: Có tổng dung tích bể chứa từ trên 150 mét khối đến 200 mét khối.
  • Cửa hàng cấp II: Có tổng dung tích bể chứa từ trên 100 mét khối đến 150 mét khối.
  • Cửa hàng cấp III: Có tổng dung tích bể chứa nhỏ hơn hoặc bằng 100 mét khối.
• Yêu cầu về vị trí xây dựng: Vị trí xây dựng cửa hàng xăng dầu phải phù hợp với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, quy hoạch mạng lưới xăng dầu, quy hoạch giao thông và quy hoạch xây dựng của địa phương, đồng thời phải bảo đảm các điều kiện an toàn giao thông và phòng cháy chữa cháy theo quy định của pháp luật.
• Yêu cầu về bảo vệ môi trường: Thiết kế cửa hàng xăng dầu bắt buộc phải có các giải pháp kỹ thuật hiệu quả để thu gom, xử lý nước thải nhiễm dầu, ngăn ngừa sự cố tràn dầu ra môi trường xung quanh và giảm thiểu tối đa lượng hơi xăng dầu phát tán vào không khí trong quá trình xuất nhập hàng.