Tóm tắt Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 110:1963 về Đai ốc nửa tinh sáu cạnh, dẹt - Kích thước

Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 110:1963 là văn bản kỹ thuật quy định các thông số kích thước hình học và yêu cầu kỹ thuật cơ bản đối với sản phẩm đai ốc nửa tinh sáu cạnh loại dẹt. Đây là một trong những tiêu chuẩn nền móng trong ngành cơ khí chế tạo tại Việt Nam, giúp chuẩn hóa kích thước chi tiết lắp xiết, đảm bảo tính đồng bộ và khả năng lắp lẫn trong thiết kế, chế tạo và sửa chữa máy móc.

- Phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn

Tiêu chuẩn này áp dụng cho các loại đai ốc dẹt sáu cạnh, chế tạo ở mức độ chính xác nửa tinh. Loại đai ốc này thường được sử dụng trong các mối liên kết ren có không gian không gian lắp ráp hạn chế về chiều cao, hoặc trong các kết cấu không đòi hỏi khả năng chịu lực kéo lớn nhưng cần sự gọn nhẹ.

- Các thông số kích thước cốt lõi

TCVN 110:1963 quy định chi tiết các kích thước danh nghĩa của đai ốc dẹt tương ứng với từng cỡ đường kính ren khác nhau, bao gồm:

• Đường kính ren hiệu dụng (d): Xác định kích thước danh nghĩa của ren trong đai ốc (thường là ren hệ mét).
• Bước ren (P): Quy định bước ren lớn hoặc bước ren nhỏ tương ứng với từng đường kính để đảm bảo độ ăn khớp chính xác với bu lông hoặc vít cấy.
• Kích thước vặn chìa khóa (S): Khoảng cách giữa hai mặt đối diện song song của sáu cạnh đai ốc, là căn cứ để lựa chọn cỡ cờ lê hoặc dụng cụ siết phù hợp.
• Chiều cao đai ốc (m): Kích thước chiều dày của đai ốc dẹt. Chiều cao này được thiết kế mỏng hơn đáng kể so với các loại đai ốc thường (đai ốc dày) cùng đường kính ren.
• Đường kính ngoài của mặt tựa (dw): Kích thước phần bề mặt phẳng tiếp xúc trực tiếp với chi tiết máy hoặc vòng đệm nhằm phân bổ lực siết.

- Yêu cầu kỹ thuật và dung sai

Để đảm bảo chất lượng sản phẩm khi đưa vào sử dụng, tiêu chuẩn đưa ra các giới hạn kỹ thuật nghiêm ngặt:

• Dung sai kích thước: Quy định mức sai lệch giới hạn cho phép đối với chiều cao, kích thước vặn chìa khóa và đường kính ren nhằm tránh hiện tượng rơ lỏng hoặc không lắp vừa.
• Độ nhám bề mặt: Quy định về độ nhẵn bóng của các bề mặt gia công, đặc biệt là bề mặt ren trong và mặt tựa của đai ốc nửa tinh.
• Chất lượng bề mặt: Sản phẩm không được phép có các khuyết tật nghiêm trọng như nứt vỡ, bavia sắc nhọn hoặc ren bị biến dạng làm ảnh hưởng đến khả năng truyền lực.

- Hướng dẫn ký hiệu quy ước

Tiêu chuẩn quy định cách thức ký hiệu quy ước đối với đai ốc dẹt sáu cạnh nửa tinh để thuận tiện cho việc lập bản vẽ thiết kế, đặt hàng và quản lý vật tư. Ký hiệu quy ước thông thường bao gồm tên gọi sản phẩm, kích thước đường kính ren, bước ren (nếu là ren mịn) và số hiệu tiêu chuẩn áp dụng (TCVN 110:1963).