Giới thiệu về Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9812:2013 (ISO 15585:2006)

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9812:2013 hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 15585:2006, quy định phương pháp xác định chỉ số đóng bánh của than đá. Đây là một trong những chỉ tiêu kỹ thuật quan trọng hàng đầu để đánh giá chất lượng và đặc tính công nghệ của than, đặc biệt là khả năng kết dính và tạo cốc trong quá trình chế biến nhiệt và luyện kim.

Nguyên lý và quy trình xác định chỉ số đóng bánh

Phương pháp xác định chỉ số đóng bánh theo tiêu chuẩn này được thực hiện dựa trên nguyên lý thực nghiệm nghiêm ngặt nhằm đo lường độ bền cơ học của phần cốc thu được sau quá trình carbon hóa nhanh. Quy trình cốt lõi bao gồm các bước sau:

• Chuẩn bị mẫu thử: Phần mẫu than đá sử dụng cho phép thử phải được chuẩn bị kỹ lưỡng, đảm bảo nằm trong một dải kích cỡ giới hạn được quy định chặt chẽ để tránh sai số do cỡ hạt.
• Phối trộn với antraxit chuẩn: Mẫu than đá sau khi chuẩn bị được tiến hành trộn đều với antraxit chuẩn dưới các điều kiện xác định. Việc sử dụng antraxit chuẩn đóng vai trò làm chất trơ để đánh giá khả năng liên kết của mẫu than thử nghiệm.
• Carbon hóa nhanh: Hỗn hợp sau khi phối trộn đồng đều được đưa vào chén nung và tiến hành quá trình carbon hóa nhanh trong điều kiện nhiệt độ và thời gian được kiểm soát nghiêm ngặt theo tiêu chuẩn.
• Thử nghiệm độ bền trong tang quay: Phần cốc thu được trong chén nung sau quá trình carbon hóa sẽ được đưa vào thiết bị tang quay chuyên dụng để thử nghiệm độ bền va đập và mài mòn, tuân thủ các quy định kỹ thuật cụ thể của phép thử.
• Biểu thị kết quả: Khả năng đóng bánh của mẫu than thử nghiệm được xác định và biểu thị thông qua cường độ mài mòn, tức là độ bền vỡ của cốc thu được từ chén nung sau khi trải qua quá trình quay ly tâm.

Ý nghĩa và phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn

Việc áp dụng TCVN 9812:2013 (ISO 15585:2006) mang lại giá trị thực tiễn cao trong hoạt động sản xuất và thương mại than đá:

• Phân loại và đánh giá chất lượng than: Giúp các phòng thử nghiệm và doanh nghiệp xác định chính xác đặc tính đóng bánh của từng loại than, từ đó phân loại than phù hợp cho mục đích luyện kim hoặc các ngành công nghiệp khác.
• Đảm bảo tính đồng nhất quốc tế: Việc áp dụng tiêu chuẩn tương đương hoàn toàn với ISO giúp kết quả thử nghiệm tại Việt Nam có giá trị thừa nhận lẫn nhau trên thị trường quốc tế, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu than đá.
• Tối ưu hóa phối liệu: Chỉ số đóng bánh là cơ sở kỹ thuật quan trọng để các nhà máy luyện cốc tính toán tỷ lệ phối trộn giữa các loại than khác nhau nhằm đạt được chất lượng cốc tối ưu với chi phí hợp lý nhất.