Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 9111:2011 về Lợn giống ngoại - Yêu cầu kỹ thuật là văn bản kỹ thuật quan trọng quy định các tiêu chuẩn chất lượng đối với các giống lợn ngoại hướng nạc được nuôi giữ và nhân giống tại Việt Nam. Dưới đây là tóm tắt chi tiết nội dung Phần mở đầu và các điều khoản đầu từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này.

- Lời nói đầu và nguồn gốc xây dựng tiêu chuẩn

TCVN 9111:2011 do Viện Chăn nuôi biên soạn, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đề nghị, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng thẩm định và Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. Tiêu chuẩn này được xây dựng nhằm thống nhất hệ thống chỉ tiêu đánh giá chất lượng lợn giống ngoại, nâng cao hiệu quả chăn nuôi và bảo đảm an toàn sinh học.

- Điều 1: Phạm vi áp dụng

Tiêu chuẩn này quy định cụ thể các yêu cầu kỹ thuật đối với các giống lợn ngoại hướng nạc phổ biến tại Việt Nam bao gồm Yorkshire, Landrace, Duroc và Pietrain được sử dụng làm con giống (lợn đực giống và lợn cái giống). Đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn bao gồm:

• Các cơ sở sản xuất, nhân giống và kinh doanh lợn giống ngoại trên phạm vi cả nước.
• Các cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành chăn nuôi và thú y thực hiện việc kiểm tra, đánh giá và chứng nhận chất lượng con giống.
• Các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động nhập khẩu hoặc khảo nghiệm các giống lợn ngoại mới.

- Điều 2: Tài liệu viện dẫn

Để áp dụng tiêu chuẩn này, các tổ chức và cá nhân cần tham khảo và áp dụng đồng thời các tài liệu viện dẫn liên quan. Các tài liệu này là cơ sở pháp lý và kỹ thuật bổ trợ cho việc đánh giá chất lượng lợn giống:

• Các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về điều kiện vệ sinh thú y đối với cơ sở chăn nuôi lợn giống.
• Các quy định pháp luật hiện hành của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn về kiểm dịch động vật và an toàn dịch bệnh.
• Các tiêu chuẩn quốc gia về phương pháp thử, quy trình giám định và đánh giá năng suất sinh trưởng, sinh sản của lợn.

- Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa

Tiêu chuẩn đưa ra các định nghĩa chuẩn hóa nhằm thống nhất cách hiểu trong quá trình áp dụng thực tế:

• Lợn giống ngoại hướng nạc: Là các giống lợn có nguồn gốc nhập ngoại, được chọn lọc và nhân giống chuyên biệt theo hướng tăng tỷ lệ nạc, giảm tỷ lệ mỡ trong thân thịt, có tốc độ sinh trưởng nhanh và hiệu quả sử dụng thức ăn cao.
• Lợn giống thuần chủng: Là những cá thể lợn có lý lịch rõ ràng, có bố và mẹ cùng một giống, mang đầy đủ các đặc điểm ngoại hình và chỉ tiêu năng suất đặc trưng của giống đó.
• Ngoại hình (thể hình): Là toàn bộ các đặc điểm cấu trúc bên ngoài của con lợn bao gồm tầm vóc, màu sắc lông da, cấu trúc hệ xương, cơ bắp, chân móng và cơ quan sinh dục.
• Vú chức năng: Là những núm vú phát triển bình thường, có khả năng tiết sữa tốt để nuôi con, không bị tịt, không bị kẹ hoặc dị dạng.

- Điều 4: Yêu cầu kỹ thuật chung

Yêu cầu kỹ thuật chung đối với lợn giống ngoại được quy định nghiêm ngặt nhằm bảo đảm chất lượng di truyền và khả năng sản xuất của đàn giống:

• Nguồn gốc và lý lịch: Lợn giống phải có nguồn gốc rõ ràng, có hệ thống ghi chép lý lịch (phả hệ) ít nhất đến đời ông bà. Thông tin lý lịch phải thể hiện rõ ngày sinh, số tai, các chỉ tiêu năng suất của bản thân và của dòng họ.
• Trạng thái sức khỏe và an toàn dịch bệnh: Lợn giống phải hoàn toàn khỏe mạnh, được tiêm phòng đầy đủ các loại vắc xin theo quy định dịch tễ. Con giống không mang các mầm bệnh truyền nhiễm nguy hiểm và phải được cơ quan thú y có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận kiểm dịch.
• Đặc điểm ngoại hình đặc trưng: Lợn giống phải mang đặc điểm ngoại hình điển hình của từng giống cụ thể (ví dụ: Yorkshire có lông da trắng, tai đứng; Landrace có lông da trắng, tai cụp về phía trước; Duroc có lông màu hung đỏ, tai cụp nửa chừng).
• Cấu trúc cơ thể và chân móng: Cơ thể phải cân đối, vững chắc, lưng thẳng hoặc hơi vồng, mông đùi nở nang. Hệ xương khớp phải chắc khỏe, bốn chân đi đứng bình thường, không bị vòng kiềng, móng chân không bị nứt hoặc dị dạng.
• Cơ quan sinh dục: Đối với lợn đực, hai tinh hoàn phải lộ rõ, đều nhau, không bị ẩn tinh hoàn hoặc thoát vị bẹn. Đối với lợn cái, cơ quan sinh dục ngoài phát triển bình thường, có tối thiểu 12 vú chức năng trở lên (đối với một số giống yêu cầu từ 14 vú), các núm vú phân bổ đều và không có vú kẹ.