Tóm tắt Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7875:2008 về Nước - Xác định dầu và mỡ - Phương pháp chiếu hồng ngoại

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7875:2008 là văn bản kỹ thuật quy định quy trình phân tích và xác định hàm lượng dầu, mỡ có trong các nguồn nước bằng phương pháp phổ hồng ngoại. Đây là công cụ kiểm soát chất lượng nước quan trọng đối với các phòng thử nghiệm và cơ quan quản lý môi trường tại Việt Nam. Dưới đây là phần phân tích chi tiết nội dung cốt lõi của các điều khoản đầu (từ Điều 1 đến Điều 4) của tiêu chuẩn này:

- Điều 1: Phạm vi áp dụng

• Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định hàm lượng dầu và mỡ (bao gồm dầu mỡ động thực vật và dầu mỡ khoáng) có trong các loại nước khác nhau như nước mặt, nước ngầm, nước thải sinh hoạt và nước thải công nghiệp.
• Phương pháp chiếu hồng ngoại (IR) được áp dụng tối ưu cho các mẫu nước có nồng độ dầu mỡ nằm trong dải đo tiêu chuẩn, giúp phát hiện và định lượng chính xác các hợp chất hydrocacbon và các chất béo có liên kết C-H đặc trưng.

- Điều 2: Tài liệu viện dẫn

• Tiêu chuẩn viện dẫn các tài liệu, tiêu chuẩn quốc gia và quốc tế liên quan đến việc lấy mẫu nước, bảo quản mẫu và các phương pháp thử nghiệm bổ trợ.
• Việc áp dụng TCVN 7875:2008 yêu cầu người sử dụng phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình lấy mẫu và xử lý mẫu theo đúng các tiêu chuẩn viện dẫn này để đảm bảo tính đồng nhất và độ tin cậy của kết quả phân tích.

- Điều 3: Thuật ngữ và định nghĩa

• Tiêu chuẩn đưa ra định nghĩa rõ ràng về "dầu và mỡ" trong ngữ cảnh phân tích hóa học nước. Theo đó, dầu và mỡ được hiểu là tất cả các chất có thể chiết được từ mẫu nước bằng dung môi quy định trong những điều kiện thử nghiệm cụ thể.
• Các chất này bao gồm các hydrocacbon, axit béo, xà phòng, chất béo trung tính, sáp và các chất phân cực hoặc không phân cực khác có khả năng hấp thụ bức xạ hồng ngoại ở vùng số sóng đặc trưng (thường xung quanh dải từ 2900 cm-1 đến 3000 cm-1).

- Điều 4: Nguyên tắc của phương pháp

• Quá trình chiết tách: Dầu và mỡ trong mẫu nước được chiết bằng một dung môi hữu cơ thích hợp (thường là dung môi halogen hóa không chứa hydro hoặc dung môi được phê duyệt khác có tính chất tương tự) ở điều kiện pH thích hợp.
• Loại bỏ chất cản trở: Dịch chiết thu được có thể được xử lý bằng chất hấp phụ (như silica gel hoạt hóa) để tách riêng biệt phần hydrocacbon (dầu khoáng) và phần chất béo có cực (dầu mỡ động thực vật) nếu cần xác định riêng từng thành phần.
• Đo phổ hồng ngoại: Tiến hành đo độ hấp thụ hồng ngoại của dịch chiết tại các bước sóng đặc trưng cho dao động kéo dãn của liên kết C-H (nhóm CH, CH2, CH3). Hàm lượng dầu và mỡ trong mẫu nước được tính toán dựa trên đường chuẩn được xây dựng từ các chất chuẩn tương ứng.