Tóm tắt Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7835-B02:2007 (ISO 105-B02:1994) - Phần mở đầu và các điều khoản từ Điều 1 đến Điều 4

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7835-B02:2007 hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 105-B02:1994 (bao gồm cả Sửa đổi 1:1998 và Sửa đổi 2:2000). Đây là văn bản kỹ thuật cốt lõi quy định phương pháp xác định độ bền màu của các loại vật liệu dệt dưới tác động của nguồn ánh sáng nhân tạo tương đương với ánh sáng mặt trời tự nhiên thông qua phép thử bằng đèn xenon. Dưới đây là phần tóm tắt chuyên sâu và chi tiết từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này:

- Điều 1: Phạm vi áp dụng (Scope)

• Tiêu chuẩn này quy định phương pháp xác định độ bền màu của tất cả các loại vật liệu dệt, không phân biệt trạng thái (xơ, sợi, vải dệt thoi, vải dệt kim hoặc các sản phẩm may mặc khác) dưới tác động của nguồn ánh sáng nhân tạo tương đương với ánh sáng ban ngày tự nhiên (D65).
• Phương pháp này cũng được áp dụng để đánh giá độ bền màu đối với các vật liệu dệt màu trắng đã được xử lý hoặc chưa xử lý bằng chất làm sáng quang học.
• Tiêu chuẩn cho phép sử dụng hai hệ thống mẫu chuẩn len xanh khác nhau (mẫu chuẩn từ 1 đến 8 của châu Âu và mẫu chuẩn từ L2 đến L9 của Mỹ). Tuy nhiên, kết quả thử nghiệm thu được từ hai hệ thống mẫu chuẩn này không hoàn toàn tương đương nhau, do đó cần ghi rõ hệ thống mẫu chuẩn được sử dụng trong báo cáo thử nghiệm.

- Điều 2: Tài liệu viện dẫn (Normative references)

• Các tài liệu viện dẫn là những văn bản pháp quy kỹ thuật không thể tách rời khi áp dụng tiêu chuẩn này. Chúng bao gồm các tiêu chuẩn cơ bản về đánh giá độ bền màu dệt may:
• TCVN 4536 (ISO 105-A01): Vật liệu dệt - Phương pháp xác định độ bền màu - Phần A01: Quy định chung cho các phép thử.
• TCVN 5466 (ISO 105-A02): Vật liệu dệt - Phương pháp xác định độ bền màu - Phần A02: Thang xám để đánh giá sự thay đổi màu.
• TCVN 7835-B01 (ISO 105-B01): Vật liệu dệt - Phương pháp xác định độ bền màu - Phần B01: Độ bền màu với ánh sáng tự nhiên.

- Điều 3: Nguyên tắc của phương pháp (Principle)

• Mẫu thử của vật liệu dệt được phơi dưới nguồn ánh sáng nhân tạo từ đèn xenon trong các điều kiện môi trường được kiểm soát chặt chẽ về nhiệt độ và độ ẩm tương đối.
• Quá trình phơi sáng của mẫu thử được tiến hành đồng thời và song song với một bộ mẫu chuẩn len xanh (blue wool references) đã biết trước mức độ bền màu dưới tác động của ánh sáng.
• Độ bền màu của vật liệu dệt được xác định bằng cách so sánh mức độ thay đổi màu (sự phai màu) của mẫu thử với sự thay đổi màu của các mẫu chuẩn len xanh đối chứng, hoặc so sánh trực tiếp bằng thang xám chuyên dụng sau khi mẫu thử đạt đến một mức độ phai màu quy định.
• Đối với các mẫu vật liệu dệt màu trắng, độ bền màu được đánh giá dựa trên sự thay đổi độ trắng hoặc mức độ ố vàng phát sinh trong quá trình phơi sáng.

- Điều 4: Thiết bị và vật liệu thử nghiệm (Apparatus and materials)

• Thiết bị thử nghiệm đèn Xenon: Phải sử dụng nguồn sáng từ đèn xenon hồ quang có trang bị hệ thống lọc kính phù hợp (kính lọc thạch anh hoặc kính lọc thủy tinh borosilicate) nhằm tạo ra phổ bức xạ tương đương với phổ ánh sáng ban ngày tự nhiên đi qua kính cửa sổ.
• Mẫu chuẩn len xanh (Blue wool references): Là công cụ đối chứng bắt buộc, bao gồm hai nhóm:
  • Mẫu chuẩn châu Âu (từ 1 đến 8): Được nhuộm bằng các loại thuốc nhuộm xanh có độ bền màu tăng dần từ 1 (độ bền màu rất thấp) đến 8 (độ bền màu cực kỳ cao).
  • Mẫu chuẩn Mỹ (từ L2 đến L9): Được chuẩn bị bằng cách pha trộn xơ len nhuộm bằng thuốc nhuộm có độ bền màu thấp và xơ len nhuộm bằng thuốc nhuộm có độ bền màu cao theo các tỷ lệ quy định.
• Thang xám đánh giá sự thay đổi màu: Phù hợp với tiêu chuẩn ISO 105-A02, dùng để xác định mức độ phai màu của mẫu thử bằng phương pháp so màu trực quan bằng mắt thường dưới nguồn sáng tiêu chuẩn.
• Thiết bị kiểm soát nhiệt độ: Sử dụng nhiệt kế bảng đen (Black panel thermometer - BPT) hoặc nhiệt kế tiêu chuẩn bảng đen (Black standard thermometer - BST) để đo và kiểm soát nhiệt độ bề mặt của mẫu thử trong suốt quá trình vận hành thiết bị.
• Tấm che mẫu (Cardboard or metal masks): Các tấm che mờ đục, không chứa chất làm sáng quang học, được sử dụng để che phủ một phần mẫu thử và mẫu chuẩn len xanh nhằm tạo ra ranh giới rõ rệt giữa phần bị phơi sáng và phần không bị phơi sáng, phục vụ cho việc so sánh và đánh giá chính xác.